II SA/Gl 3/14
PostanowienieWSA w Gliwicach2014-02-28
Skład orzekający: Łukasz Strzępek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który zadeklarował trudną sytuację materialną i rodzinne utrzymanie z renty i wynagrodzenia żony, a także świadczeń alimentacyjnych na pasierbów, wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim i rodziny, uzasadniając tym samym wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Skarżący nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim i rodziny. Pomimo deklaracji o trudnej sytuacji materialnej, nie przedstawił wystarczających dowodów na wysokość i strukturę wydatków domowych, a także nie wyjaśnił wszystkich źródeł dochodów. Kwota wpisu od skargi (200 zł) nie została uznana za obciążenie, które spowodowałoby uszczerbek w utrzymaniu rodziny.Stan faktyczny
Skarżący M. M. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w związku z trudną sytuacją materialną. Wskazał, że utrzymuje się wraz z żoną i dwójką pasierbów z renty w wysokości 415,58 zł netto oraz wynagrodzenia żony (1600 zł) i świadczeń alimentacyjnych na synów (800 zł). Sąd wezwał do udokumentowania wydatków i dochodów, na co skarżący przedstawił część dokumentów, ale nie wyjaśnił wszystkich okoliczności.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 28 lutego 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie skierowania na badania lekarskie w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych postanawia: oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy
Skarżący w swojej skardze zawarł wniosek o zwolnienie go od kosztów sądowych powołując się na trudną sytuację materialną. Następnie, na wezwanie Sądu swój wniosek złożył na druku urzędowego formularza. Z jego treści wynika, że M. M. pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z żoną oraz dwójką pasierbów. Skarżący zadeklarował, że nie posiada jakichkolwiek oszczędności, papierów wartościowych ani też przedmiotów, których wartość przekraczałaby 3.000 euro. Źródłem utrzymania się jego rodziny jest renta M. M. w wysokości 831 zł, wynagrodzenie E. M. w wysokości 1600 zł oraz świadczenia alimentacyjne na synów E. M. z pierwszego małżeństwa w kwocie 800 zł. Skarżący podkreślił, że po potrąceniach z uzyskiwanego świadczenia rentowego pozostaje mu kwota 415 zł.
Pismem z dnia 3 lutego 2014 r. wezwano skarżącego do uprawdopodobnienia okoliczności dotyczących jego stanu rodzinnego i majątkowego poprzez:
- udokumentowanie wydatków związanych z utrzymaniem się, tj. opłat za energię elektryczną, dostawy wody, odbiór śmieci, usługi telekomunikacyjne itp.,
- udokumentowanie wysokości wynagrodzenia z pracę uzyskiwanego przez jego żonę oraz wysokości alimentów uzyskiwanych przez pasierbów,
- nadesłania dokumentu potwierdzającego wysokość uzyskiwanego przez skarżącego świadczenia rentowego.
W odpowiedzi M. M. wyjaśnił, że wraz z żoną zamieszkuje u swoich teściów w bardzo trudnych warunkach, partycypując w kosztach utrzymania zajmowanego budynku a także w zakupie opału. Do wspomnianego pisma skarżący dołączył kopię decyzji ZUSu o przeliczeniu renty z dnia [...] r., której wysokość netto wynosi 415, 58 zł; kopię umowy o pracę zawartej przez jego małżonkę, a także kopie rachunków za odbiór śmieci oraz za energię elektryczną. Dodatkowo wyjaśnił, że dokumenty dotyczące zobowiązań alimentacyjnych jego pasierbów znajdują się u komornika sądowego egzekwującego te świadczenia.
Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje:
Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r. Poz. 270 ze zm. – zwana dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym.
Przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim oraz swojej rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.).
Ocena informacji dotyczących stanu majątkowego M. M. nie pozwoliła stwierdzić, że jest on osobą, której wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych zasługiwałby na uwzględnienie.
W pierwszej kolejności wskazać trzeba, że czteroosobowa rodzina wnioskodawcy dysponuje, wg. jego deklaracji miesięcznym dochodem rzędu 3231 zł brutto. Tu jednak zaznaczyć wypada, że istnieją pewne niejasności odnośnie wysokości oraz źródeł dochodów strony. Z druku formularza wynika, że skarżący otrzymuje rentę, co zresztą potwierdza kopia decyzji ZUSu. Tymczasem w skardze wnioskodawca wyraźnie wskazuje, że obecnie pracuje, czego wszakże nie wyjaśnia ani w druku formularza ani też w odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego. Orientacyjne podaje, że jest to kwota około 1000 zł, nie uprawdopodabniając tego faktu w żaden sposób. Co więcej, wskazuje również, że mieszkając z żoną i pasierbami u teściów partycypuje w kosztach utrzymania (zakup opału, energii elektrycznej) nie podając zarazem, czy jego udział w tych opłatach wynosi 50% czy też jest w innym zakresie. Przyjmując, że dochód w rodzinie wnioskodawcy wynosi 3231 zł brutto miesięcznie, a stałych wydatków w żaden sposób nie uprawdopodobniono (przedstawione rachunki opiewają na teściów skarżącego) nie można z przekonaniem stwierdzić, że uiszczenie wpisu od skargi w kwocie 200 zł (będącego zasadniczym wydatkiem na obecnym etapie postępowania sądowego) uszczupli budżet domowy rodziny wnioskodawcy w taki sposób, że będzie można stwierdzić, iż powstanie uszczerbek w utrzymaniu jego rodziny.
Z tych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 3 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło