II SA/Gl 301/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Rafał Wolnik, Sędziowie Sędzia NSA Łucja Franiczek,, Sędzia NSA Ewa Krawczyk (spr.), Protokolant referent Joanna Drożdżał, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 września 2011 r. sprawy ze skargi A. C. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie rozbiórki części obiektu budowlanego oddala skargę. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. decyzją nr [...] z dnia [...] roku, na podstawie art. 48 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane (Dz. U. nr 89 z 1994 roku, poz. 414 ze zm., dalej powoływana jako "Prawo budowlane"), nakazał A. C. rozbiórkę samowolnie rozbudowanej części pralni przemysłowej przy ul. [...] w K. W uzasadnieniu organ podał, że orzeczony nakaz rozbiórki stanowi konsekwencję nie przedłożenia przez A. C. w oznaczonym terminie dokumentów określonych w postanowieniu Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] roku (postanowienie nr [...]). A. C. w odwołaniu wniósł o uchylenie decyzji organu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Zarzucił tej decyzji naruszenie art. 7 kpa poprzez nieuwzględnienie słusznego interesu skarżącego, które to naruszenie manifestuje się pominięciem prośby o prolongatę terminu wykonania obowiązku. Skarżący ma bowiem zamiar zmienić lokalizację swego przedsiębiorstwa i opuścić budynek będący przedmiotem prowadzonego przez organ postępowania, o czym organ I instancji został poinformowany pismem z dnia [...]r. Zdaniem skarżącego przedłużenie terminu do przedstawienia dokumentów wskazanych w postanowieniu nr [...] nie spowodowałoby żadnych negatywnych skutków, a umożliwiłoby podjęcie decyzji w zakresie postępowania legalizacyjnego lub dokonania rozbiórki budynku. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego – po rozpatrzeniu odwołania A. C. – zaskarżoną decyzją z dnia [...]roku utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W jej podstawie prawnej powołał art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 48 ust. 4 w zw. z ust. 1 Prawa budowlanego. W uzasadnieniu organ stwierdził, że niewykonanie obowiązków w wyznaczonym terminie, a nałożonych na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego zgodnie z art. 48 ust. 4 tego prawa skutkuje nakazem rozbiórki obiektu budowlanego lub jego części. Organ podkreślił, że w sprawie poza sporem pozostaje okoliczność, że rozbudowa obiektu pralni położonego przy ul. [...] wymagała pozwolenia na budowę, a została wykonania bez takiego pozwolenia. W ocenie organu zarzut naruszenia przez organ I instancji art. 7 kpa jest chybiony. Naruszenie to zdaniem strony miało polegać na prolongacie terminu do złożenia dokumentów, który to obowiązek został określony w postanowieniu z dnia [...]roku. Jako termin wykonania obowiązku postanowienie wskazywało [...]roku. Pismo skarżącego o prolongatę terminu do [...]roku zostało natomiast złożone w dniu [...] roku. Organ wprawdzie nie przedłużył terminu, ale mimo przesłuchania strony w dniu [...]roku, która potwierdziła niewykonanie postanowienia nr [...], decyzję rozbiórkową wydał dopiero w dniu [...] roku. Do tej daty skarżący miał faktyczną możliwość wykonania nałożonych na niego obowiązków. Zdaniem organu nie można mówić w tej sytuacji o naruszeniu słusznego interesu skarżącego albowiem jego działania zmierzały do odsunięcia likwidacji samowoli budowlanej. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skarżący domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji, przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia, zasądzenia kosztów postępowania. Zarzucał, że organ naruszył art. 7 kpa przez nieuwzględnienie jego prośby o prolongatę terminu do wykonania obowiązków nałożonych postanowieniem z dnia [...]roku. Podał, że w dniu [...]roku nabył inny budynek w którym ma zamiar prowadzić działalność gospodarczą po przeprowadzeniu remontu. Organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi. W piśmie z dnia [...]roku skarżący powtórzył zarzuty odwołania, a nadto zarzucił organowi odwoławczemu naruszenie art. 10 kpa przez brak "wezwania do wypowiedzenia się w sprawie" przed wydaniem decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Stan faktyczny sprawy jest bezsporny. Nie kwestionuje go także skarżący. Z akt sprawy wynika (protokół oględzin z [...]roku wraz z dołączonymi zdjęciami), iż skarżący w [...] roku dokonał rozbudowy (art. 3 pkt 6 Prawa budowlanego) budynku położonego w K. przy ul. [...] . Rozbudowa nastąpiła na powierzchni 24,0 x 3,4 m, a jej wysokość wynosi 3,60 – 4,10 m. Na rozbudowę tą skarżący nie posiadał pozwolenia na budowę. Zgodnie z art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego właściwy organ, w drodze decyzji, nakazuje rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie lub wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Mimo, że regulacja art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego zawiera zasadę postępowania w stosunku do samowolnych budów, orzeczenie nakazu rozbiórki powinno być poprzedzone postępowaniem przewidzianym art. 48 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego. Oznacza to obowiązek organu wdrożenia w pierwszym rzędzie trybu legalizacyjnego, określonego w art. 48 ust. 2 i 3. W postanowieniu o którym mowa w tych przepisach organ nadzoru jest zobowiązany do nałożenia obowiązku przedłożenia w wyznaczonym terminie dokumentów o których mowa w ust. 3 art. 48 Prawa budowlanego. Ustawodawca pozostawił uznaniu organu określenie terminu w jakim powinny być przedstawione dokumenty. Termin ten nie może być zbyt długi bo byłaby to w istocie czasowa legalizacja samowoli budowlanej, ale jednocześnie na tyle długi, aby umożliwić inwestorowi wywiązanie się z nałożonych obowiązków. W rozpatrywanej sprawie organ I instancji postanowieniem nr [...]z dnia [...] roku, doręczonym skarżącemu w dniu [...]roku, zobowiązał go do złożenia w terminie do dnia [...]roku dokumentów o których mowa w art. 48 ust. 3. Skarżący obowiązków tych nie wykonał w żadnej części. Istotnie pismem z dnia [...]roku zwrócił się o prolongatę terminu wyznaczonego postanowieniem z dnia [...]roku do końca II kwartału [...] roku z uwagi na prowadzone negocjacje w sprawie przeniesienia pralni do innego obiektu. Po przesłuchaniu skarżącego w dniu [...]roku w czasie którego przyznał on niewykonanie obowiązków nałożonych postanowieniem organu I instancji decyzją z dnia [...]roku nakazał rozbiórkę samowolnie rozbudowanej pralni. Nakaz rozbiórki znajduje zdaniem Sądu podstawę prawną w art. 48 ust. 4 Prawa budowlanego, który stanowi "w przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie obowiązków, o których mowa w ust. 3 (tu nałożonych postanowieniem z dnia [...] roku) stosuje się ust. 1 (nakaz rozbiórki)". Sąd nie podziela zarzutów skarżącego, że nakaz ten został orzeczony z naruszeniem art. 7 kpa – to jest słusznego interesu skarżącego przez nieuwzględnienie jego wniosku o przedłużenie terminu do wykonania nałożonych obowiązków. W ocenie składu orzekającego termin wyznaczony postanowieniem z dnia [...] roku nie był zbyt krótki dla wykonania określonych w nim obowiązków. Skarżący nie podjął ani w tym terminie, ani w dacie złożenia skargi i pisma z dnia [...] roku żadnych działań zmierzających do wykonania obowiązków. Okoliczności wskazane w piśmie z dnia [...]r. (o prolongatę wyznaczonego terminu do końca II-go kwartału [...] roku), a mianowicie negocjacje prowadzone przez skarżącego w sprawie przeniesienia pralni do innego obiektu, nie są okolicznościami mającymi wpływ na możliwość wykonania nałożonych obowiązków. Skarżący wydaje się pozostawać w błędzie co do skutków przeniesienia działalności z budynku, którego część została objęta nakazem rozbiórki. Przeniesienie tej działalności nie mogłoby skutkować zaniechaniem organu w zakresie likwidacji stwierdzonej samowoli. Likwidacja tej samowoli, a więc zakończenie postępowania w jej zakresie musiało bowiem zgodnie z przepisami zakończyć się albo decyzją legalizacyjną albo decyzją rozbiórkową. Trzeba nadto podkreślić, że wszystkie decyzje o których mowa w art. 48 Prawa budowlanego w pierwszym rzędzie są kierowane do inwestora (art. 52 Prawa budowlanego). Nie doszło w ocenie Sądu do naruszenia ani przez organ odwoławczy, ani organ I instancji reguł wynikających z art. 7 i art. 10 kpa. Pojęcie "słusznego interesu obywatela" nie zostało zdefiniowane w kpa, co powoduje, że temu pojęciu treść nadaje organ orzekający. Należy mieć na uwadze, że w art. 7 kpa mowa jest o "słusznym" interesie, a nie o każdym interesie. Wydaje się, że w omawianym przepisie chodzi o interes godny ochrony, interes legitime, nie stojący w sprzeczności ani z prawem, ani zasadami współżycia społecznego. Przy takim rozumieniu "słusznego interesu" nie można uznać, że nieprzedłużenie terminu do wykonania nałożonych obowiązków stanowi jego naruszenie. Skarżący bowiem przez żądanie przedłużenie terminu zmierzał do znacznej, czasowej legalizacji samowoli budowlanej. Jednocześnie w ocenie Sądu wniosek skarżącego w tym przedmiocie z dnia [...]roku powinien być załatwiony w formie przewidzianej prawem, a mianowicie postanowieniem w sprawie zmiany w zakresie terminu postanowienia z dnia [...] roku (art. 77 § 2 kpa). To uchybienie zdaniem Sądu nie miało wpływu na wynik sprawy, podobnie jak brak zawiadomienia skarżącego co do możliwości wypowiedzenia się odnośnie zgromadzonych materiałów przed wydaniem decyzji. Skarżący brał bowiem udział w postępowaniu, oględzinach z [...]roku, doręczono mu postanowienie z dnia [...]roku oraz decyzję organu I instancji od której złożył odwołanie. Podkreślenia wymaga fakt przesłuchania skarżącego w dniu [...]roku, a więc przed wydaniem decyzji przez organ I instancji. Zdaniem składu orzekającego o naruszeniu art. 10 kpa w sposób mający wpływ na ostateczne rozstrzygnięcie można mówić tylko wtedy, gdy strona wskazuje na okoliczności (dowody) których wykazać nie mogła właśnie na skutek nie wypełnienia przez organ wymogów art. 10 kpa. Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) oddalił skargę. SW