II SA/Gl 305/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Krawczyk Sędziowie Sędzia WSA Maria Taniewska-Banacka Sędzia WSA Rafał Wolnik (spr.) Protokolant sekr. sąd. Beata Malcharek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 września 2007 r. sprawy ze skargi Z. M. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem oddala skargę. Na skutek interwencji skarżącego Z. M. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w C. w dniu [...] roku wszczął postępowanie administracyjne w sprawie stanu technicznego budynku gospodarczego dobudowanego do budynku mieszkalnego usytuowanego na posesji w W. przy ul. A nr A, stanowiącej współwłasność J. D. i M. D.. W toku postępowania, po przeprowadzeniu oględzin, organ pierwszej instancji wydał w dniu [...] roku postanowienie Nr [...]. Postanowienie to wydane zostało w oparciu o art. 81c ust. 1 pkt 1 i ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane (tekst jedn. Dz.U. z 2006 roku, Nr 156, poz. 1118 z późn. zm.) i nakładało na J. D. i M. D. obowiązek przedłożenia w terminie 60 dni ekspertyzy technicznej przedmiotowego budynku gospodarczego. Po złożeniu żądanej ekspertyzy organ pierwszej instancji, działając w oparciu o art. 66 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego wydał w dniu [...] roku decyzję nr [...]. Decyzją tą organ nakazał właścicielkom posesji przy ul. A nr A w W. doprowadzić budynek gospodarczy do stanu zgodnego z prawem w zakresie robót wymienionych w ocenie technicznej obiektu wykonanej przez R. P. w [...] 2006 roku. Jednocześnie ustalono termin wykonania tych robót do końca [...] 2007 roku. W uzasadnieniu organ pierwszej instancji wskazał, że w toku postępowania ustalono, iż w [...] 2006 roku, na skutek odśnieżenia połaci dachowej budynku mieszkalnego, część śniegu została zrzucona na zlokalizowany niżej dach budynku gospodarczego. Spowodowało to uszkodzenie murku ogniowego od strony posesji położonej przy ul. A nr B, należącej do skarżącego. Uszkodzona ściana ogniowa znajduje się w odległości 35 cm od granicy działki skarżącego. Sporządzona ocena techniczna wskazuje zakres robót, których wykonanie wyeliminuje zagrożenie, jakie stwarza obecny stan budynku. Organ pierwszej instancji dodatkowo wskazał, że budynek mieszkalny położony w W. przy ul. A nr A został oddany do użytku w [...] roku, a pomieszczenie gospodarcze dobudowane do tego budynku zrealizowane zostało na podstawie decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w C. z dnia [...] roku, nr [...]. Zgłoszenie użytkowania tego obiektu przyjęte zostało w dniu [...] 1996 roku. Odwołanie od tej decyzji wniósł skarżący, domagając się rozbiórki dobudowanego budynku gospodarczego lub uchylenia decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania przez organ pierwszej instancji. Zarzucił, że organ pierwszej instancji nie wyjaśnił wszystkich okoliczności sprawy, w szczególności nie odniósł się do stawianych przez niego zarzutów w toku postępowania przed tym organem. Zwrócił uwagę, że w istocie jego zawiadomienie dotyczyło katastrofy budowlanej. Wskazał ponadto, że nie został zawiadomiony o terminie jednych z oględzin ([...] 2006), czym uniemożliwiono mu udział w postępowaniu. Nie został ponadto zapoznany z treścią oceny stanu technicznego obiektu. Rozpoznając to odwołanie [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego zaskarżoną w niniejszym postępowaniu decyzją, utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, iż przedmiotowy budynek gospodarczy został zrealizowany na podstawie pozwolenia na budowę, które już wcześniej było przedmiotem postępowania przed organami administracyjnymi, a także przed sądem administracyjnym. Decyzja w wyniku tak przeprowadzonej kontroli pozostała w obrocie prawnym. Organ nie wskazał przy tym daty, ani sygnatury wyroku sądowego. W tym stanie rzeczy podnoszona przez skarżącego kwestia odległości przedmiotowego budynku od jego działki została w ocenie organu przesądzona. Organ wskazał dodatkowo na przepisy obowiązującego w dacie realizacji obiektu rozporządzenia w sprawie warunków technicznych i stwierdził, że przepisy te dopuszczały możliwość sytuowania obiektu w takiej odległości. Organ stwierdził, iż brak jest podstaw do orzeczenia o rozbiórce obiektu i podzielił stanowisko organu pierwszej instancji w kwestii zastosowania art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego. Organ odwoławczy zwrócił także uwagę, że inne zniszczenia, jakie powstały w wyniku uszkodzenia murku, takie jak zniszczenie ogrodzenia i zieleni, podlegają regulacjom przewidzianym w prawie cywilnym. Odnosząc się do zarzutu uniemożliwienia pełnego udziału w postępowaniu, organ stwierdził, że oględziny przeprowadzone w dniu [...] 2006 roku miały na celu wyłącznie ocenę stanu technicznego spornego obiektu i udział stron nie był niezbędny. Z kolei ekspertyza została sporządzona w jednym egzemplarzu i dołączona do akt sprawy. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżący powtórzył zarzuty zawarte w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji. Wniósł o zmianę zaskarżonej decyzji lub jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez organ odwoławczy. Wskazał w uzasadnieniu, że domagał się w postępowaniu rozbiórki przedmiotowego obiektu jako wybudowanego niezgodnie z pozwoleniem na budowę. W toku postępowania nie oceniono zgodności wykonanego obiektu z pozwoleniem na budowę, jak również nie zbadano protokołu odbioru technicznego, a jedynie oparto się na zgłoszeniu do użytkowania. Zasugerował, że zły stan techniczny budynku gospodarczego może być spowodowany poprzez wybudowanie go niezgodnie z zatwierdzoną dokumentacją techniczną. Wskazał na wadliwość uzasadnienia zaskarżonej decyzji poprzez brak odniesienia się do wszystkich zgromadzonych w toku postępowania dowodów oraz twierdzeń skarżącego. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, powołując się na argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Organ wskazał ponadto, iż w kontrolowanym postępowaniu nie orzekano o prawidłowości budowy. Sprawdzenie prawidłowości budowy budynku gospodarczego zostanie dokonane w odrębnym postępowaniu. Na rozprawie w dniu 19 września 2007 roku skarżący oświadczył, iż w przedmiocie legalności spornego obiektu toczyły się postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym Ośrodek Zamiejscowy w Katowicach, które zakończone zostały wyrokami oddalającymi jego skargi w [...] roku i w [...] roku. Złożył także do akt pismo procesowe zawierające twierdzenia mające dodatkowo uzasadnić słuszność jego skargi. Podkreślił, że organy w ogóle pominęły aspekt bezpieczeństwa i zagrożenia, jakie stwarza sporny obiekt budowlany. Dołączył także pismo organu odwoławczego z [...] 2007 roku informujące o wszczęciu postępowania w sprawie zbadania prawidłowości decyzji o pozwoleniu na budowę spornego budynku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności należy wskazać, że zgodnie z przepisem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Kontrolowana w niniejszej sprawie decyzja jest w ocenie składu orzekającego zgodna z prawem. Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że wykonane przez inwestora roboty budowlane polegające na budowie budynku gospodarczego nie były samowolą budowlaną, o której stanowi art. 48 ust. 1 lub art. 49b ust. 1 Prawa budowlanego. Budowa tego budynku poprzedzona została bowiem ostateczną decyzją Kierownika Urzędu Rejonowego w C. z dnia [...] roku. W wyniku złożonego przez obecnie skarżącego i jego ojca H. J. M. odwołania Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] roku utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Następnie w wyniku skargi wniesionej przez odwołujących się Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 5 listopada 1991 roku, sygn. akt SA/Ka 726/91 oddalił skargę. W sprawie decyzji dotyczących realizacji robót budowlanych na posesji przy ul. A nr A toczyła się również inna sprawa przed Naczelnym Sądem Administracyjnym zakończona wyrokiem z dnia 14 marca 2001 roku, sygn. akt II SA/Ka 1209/99, oddalającym skargę. Przedmiotem tej sprawy była decyzja zatwierdzająca projekt budowlany i udzielająca pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalnego, polegającej na zmianie konstrukcji zadaszenia. W tej sprawie NSA odniósł się również do kwestionowanych przez skarżącego odległości od granicy działki. W tym zakresie zarówno organy orzekające, jak i sąd administracyjny związane są oceną prawną wyrażoną w wyroku NSA wydanym przed dniem 1 stycznia 2004 roku zgodnie z art. 99 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.). Powyższe ustalenia zostały poczynione przez Sąd z urzędu, a to uwagi na fakt, że w niniejszym postępowaniu obie strony powoływały się na wcześniejsze rozstrzygnięcia w przedmiocie pozwolenia na budowę bez wskazania jednak konkretnych orzeczeń. Wobec powyższego przyjąć należy, że złożony w toku postępowania wniosek skarżącego o wydanie nakazu rozbiórki spornego obiektu nie mógł odnieść pozytywnego skutku w kontrolowanym postępowaniu. Ewentualna weryfikacja pozwolenia na budowę z [...] roku w świetle powyższych ustaleń może być przeprowadzona jedynie w trybie nadzwyczajnym przewidzianym przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego, o ile zaistnieją przesłanki do wszczęcia takiego trybu. Jak wynika z akt sprawy, a w szczególności z odpisów dokumentów złożonych na rozprawie przez skarżącego postępowanie w tym zakresie zostało już wszczęte. Tymczasem kontrolowana w niniejszym postępowaniu decyzja jest decyzją wydaną w oparciu o art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego. Przepis ten dotyczy utrzymania obiektów budowlanych w należytym stanie technicznym. Nakłada on na organy nadzoru budowlanego obowiązek interwencji poprzez wydanie stosownej decyzji w stosunku do właściciela lub zarządcy obiektu w sytuacji, kiedy obiekt ten nie znajduje się w należytym stanie technicznym. Środki przewidziane tym przepisem mają charakter interwencyjny służący zapobieżeniu powstaniu niebezpieczeństwa, jakie może powstać w wyniku niewłaściwego utrzymywania obiektu budowlanego. W niniejszej sprawie takie niebezpieczeństwo powstało wskutek uszkodzenia murku ogniowego spornego budynku. Skoro organ pierwszej instancji nie uznał tego zdarzenia za katastrofę budowlaną w rozumieniu art. 73 i nast. Prawa budowlanego, to prawidłowo prowadził postępowanie zmierzające do wydania decyzji z art. 66 ust. 1 tego prawa. Zauważyć przyjdzie, że gdyby taka decyzja nie została wykonana przez zobowiązanych w terminie, to jej wykonanie podlegałoby egzekucji administracyjnej zmierzającej do wykonania nałożonego obowiązku. Przepisy prawa nie przewidują w takiej sytuacji sankcji w postaci nakazania rozbiórki obiektu budowlanego bądź jego części. Nie zasługują również na uwzględnienie w niniejszym postępowaniu te zarzuty skarżącego, które dotyczą niezgodności zrealizowanego obiektu w stosunku do zatwierdzonej dokumentacji technicznej. Takiej kontroli nie służy bowiem art. 66 Prawa budowlanego, a ewentualne przeprowadzenie postępowania w tym zakresie nie mieści się w granicach kontrolowanego postępowania. Zwrócić przyjdzie jednak uwagę, że skoro ten sam organ nadzoru jest właściwy do interwencji w trybie art. 66 Prawa budowlanego, a jednocześnie do prowadzenia postępowania w sprawie zgodności realizacji inwestycji z zatwierdzonym projektem budowlanym, to winien był z urzędu wszcząć i przeprowadzić w tym zakresie stosowne postępowanie. Uwaga ta wydaje się obecnie nieaktualna, a to ze względu na już wyżej podniesioną kwestię wszczęcia przez organ odrębnego postępowania w tej sprawie. Nie zasługują na uwzględnienie i te zarzuty, które dotyczą naruszenia przepisów postępowania. Skarżący był bowiem od samego wszczęcia tego postępowania informowany o czynnościach organu. Brał udział w oględzinach w dniu [...] 2006 roku. Z kolei fakt, że nie został powiadomiony o kolejnych oględzinach stanowi uchybienie organu, jednakże pozostaje w ocenie Sądu bez istotnego wpływu na wynik sprawy. Również za uchybienie organu odwoławczego należy uznać brak ustosunkowania się przez ten organ do wszystkich podniesionych w odwołaniu zarzutów. W ten sposób doszło do naruszenia art. 107 § 3 kpa. Te uchybienia nie miały jednak w ocenie Sądu istotnego wpływu na wynik sprawy, a tylko takie mogłyby stanowić podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm.), zwanej dalej p.s.a. Odnośnie natomiast zarzutu nie doręczenia skarżącemu oceny stanu technicznego, to stwierdzić przyjdzie, że obowiązek taki nie ciąży ani na organie, ani też na pozostałych stronach postępowania. Ocena tak została złożona do akt sprawy i na każdym etapie postępowania strony mogły się z nią zapoznać. Z przytoczonych wyżej rozważań i przyczyn skarga nie mogła zostać uwzględniona przez Sąd i jako taka podlega oddaleniu na zasadzie art. 151 p.s.a.