II SA/Gl 326/09

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 16 lipca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi S. G., A. Z., L. P., D. P. i E. P. na decyzję [...]Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w K. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków w kwestii wniosku skarżącego S. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych postanawia: oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy W rozpoznawanej sprawie wszyscy skarżący zostali wezwani do solidarnego uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 200 zł – zgodnie z treścią § 2 ust. 3 pkt 5 rozporządzenia Rady Ministrów, z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.). W odpowiedzi na to wezwanie S. G., wespół z pozostałymi skarżącymi, w piśmie procesowym z dnia [...] r. zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych. Następnie, na wezwanie Sądu wniosek ów złożył na druku urzędowego formularza. W oparciu o informacje zawarte w treści formularza ustalono, że S.G. prowadzi gospodarstwo domowe wespół z małżonką, zamieszkując w części budynku o pow. [...] m2, a w skład jego majątku wchodzi również nieruchomość rolna o pow. [...] ha. Jest on również współwłaścicielem (w [...] części) w prawie własności samochodu marki [...] z [...] r. Źródłem utrzymania się rodziny wnioskodawcy jest świadczenie emerytalne skarżącego i jego małżonki uzyskiwane w łącznej kwocie 2390 zł brutto miesięcznie. S.G. zaznaczył w druku formularza, iż jest inwalidą [...] grupy i wydaje dużo na niezbędne lekarstwa. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje: Odpłatność postępowania sądowego jest regułą, o czym stanowi przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm. – zwana dalej P.p.s.a.). Nie ma ona wszakże charakteru bezwzględnego, a wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (w omawianym przypadku polegającego na zwolnieniu od kosztów sądowych) może nastąpić wówczas, gdy osoba występująca z takim wnioskiem wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim i swojej rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). Celem instytucji prawa pomocy jest zapewnienie prawa do sądu i możliwości obrony swoich racji podmiotom, które znajdują się w sytuacji finansowej uniemożliwiającej poniesienie kosztów z tym związanych. W istocie rzeczy jest to więc forma dofinansowania strony postępowania sądowego ze środków publicznych i przez to zwolnienie z obowiązku ponoszenia kosztów postępowania powinno sprowadzać się wyłącznie do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w takim postępowaniu jest rzeczywiście niemożliwe (por. postanowienie NSA z 6 października 2004r., sygn. akt GZ 71/04, ONSA 2005, Nr 1, poz. 8). Zasadność wniosku strony oceniana jest w dwóch aspektach - z jednej strony uwzględnienia się wysokości obciążeń, jakie strona musi ponieść w konkretnym postępowaniu, a z drugiej zaś z pod uwagę brane są jej możliwości finansowe (por. postanowienie NSA z dnia 30 listopada 2005 r., sygn. akt II FZ 781/05). Analiza sytuacji materialnej skarżącego, dokonana w oparciu o informacje zawarte w druku wniosku o przyznanie prawa pomocy, przy uwzględnieniu wskazanych wyżej przepisów nie pozwoliła stwierdzić, że jest on osobą, której wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności wypada wskazać, że pomimo twierdzenia zawartego we wniosku, dochód S. G. i jego małżonki wcale nie jest bardzo niski. Kwota 2390 zł brutto miesięcznie na dwie osoby nie jest niska, a więc twierdzenie to jest w istocie bezpodstawne. Wnioskodawca nie wskazał przy tym nawet orientacyjnej kwoty, jaką przeznacza na lekarstwa, co uniemożliwia obiektywne ustalenie, że tego rodzaju wydatki są w istocie "duże" jak wskazano we wniosku. Trzeba zarazem zauważyć że zasadniczym wydatkiem na obecnym etapie postępowania sądowego jest wpis od skargi, który ustalono na kwotę 200 zł miesięcznie. Jego zestawienie z uzyskiwanym w rodzinie S. G. dochodem nie pozwala przyjąć, że uiszczenie tej kwoty byłoby znaczącym wydatkiem, czyniącym znaczny uszczerbek w utrzymaniu się wnioskodawcy. Odnotować również trzeba, że wnioskodawca został wezwany do solidarnego uiszczenia wpisu z pozostałymi skarżącymi, co oznacza, że wspomnianą kwotę mogą oni podzielić pomiędzy siebie tak, aby w jak najmniejszym stopniu obciążyła ona ich budżety domowe, proporcjonalnie do wysokości dochodów i stałych wydatków. Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 3 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.