II SA/Gl 330/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Artur Żurawik (spr.), Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska,, Sędzia WSA Andrzej Matan, Protokolant Katarzyna Czabaj, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 listopada 2019 r. sprawy ze skargi Z. B. na decyzję Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie obowiązku przedłożenia projektu budowlanego zamiennego 1) uchyla zaskarżoną decyzję w całości, 2) zasądza od Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach na rzecz strony skarżącej kwotę 997 (dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Z. decyzją z dnia [...] r., nr [...], działając na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm., dalej - k.p.a.) oraz art. 51 ust. 1 pkt 3, art. 83 ust. 1 w zw. z art. 51 ust. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (obecnie t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 1186, dalej - p.b.) nałożył na inwestora R. S. (dalej uczestniczka postępowania) obowiązek przedłożenia w organie projektu budowlanego zamiennego budowy budynku mieszkalnego na działce nr 1. w L. uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonywanych robót budowlanych w terminie do dnia 29 marca 2019 r. (pkt 1) oraz nakazał zamurowanie lub wypełnienie materiałem przepuszczającym światło, takim jak luksfery, cegła szklana o klasie odporności ogniowej nie niższej niż E 30 otworów okiennych w północno-wschodniej elewacji budynku mieszkalnego położonego na wyżej opisanej działce (pkt 2). W uzasadnieniu podano m. in., że na działce jw. zlokalizowany jest budynek mieszkalny jednorodzinny. Wymiary (szerokość i długość) budynku wynoszą 11m x 11,20m, a wysokość zmierzona do kalenicy wynosi 12,31 m. Po przeanalizowaniu otrzymanej dokumentacji projektowej stwierdzono, że budynek mieszkalny został wykonany niezgodnie z zatwierdzonym projektem. Z dokumentacji projektowej wynika, że przed rozbudową budynku na działce znajdował się powojenny budynek mieszkalny, murowany, jednokondygnacyjny, ze strychem nieużytkowym, mający w rzucie wymiary 6m x 11 m. Budynek posiadał dach dwuspadowy, pokryty eternitem i był usytuowany w zbliżeniu do granicy z działką nr 2. na odległość 1,35 m. W [...] r. inwestor uzyskał decyzję Wójta Gminy L. z dnia [...] r. o pozwoleniu na rozbudowę przedmiotowego budynku. W efekcie wykonanych robót powstał budynek czterokondygnacyjny, którego parametry znacznie przekraczają dane określone w decyzji Wójta Gminy L. Przybyła dodatkowa kondygnacja piętra i poddasze. Dobudowano również taras o wymiarach 3,25m x 6,20m, którego projekt nie przewidywał oraz obudowano ścianami schody zewnętrzne, tworząc dodatkową kubaturę w postaci ganku. Zapisy z dziennika budowy są na tyle szczegółowe, że ustalono, iż piętro budynku nadbudowano w okresie od czerwca do października [...] r. Montaż więźby dachowej rozpoczęto w dniu [...] r. Ustalono, że zabudowa klatki schodowej miała miejsce w październiku [...] r., a budowę tarasu rozpoczęto w maju [...] r. Budowę tarasu w tym okresie potwierdzają zdjęcia lotnicze wykonane w latach [...]. Budynek znajduje się w odległości 1,4m od granicy z działką nr 2., co przewidywał projekt. W ścianie północno-wschodniej znajduje się pięć otworów okiennych. Według warunków techniczno-budowlanych nie dopuszcza się usytuowania budynku mieszkalnego w odległości mniejszej niż 4 m od granicy sąsiedniej działki budowlanej z otworami okiennymi. Zatem w celu doprowadzenia budynku do stanu zgodnego z ww. rozporządzeniem organ zobligowany jest do nakazania usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości, poprzez zamurowanie otworów okiennych w północno-wschodniej elewacji budynku. W przedmiotowym przypadku mamy do czynienia z istotnymi zmianami w zakresie charakterystycznych parametrów budynku. Pismem z dnia [...] r. uczestniczka postępowania złożyła odwołanie od ww. decyzji. Zaskarżyła ją w całości i wniosła o jej uchylenie i umorzenie postępowania organu pierwszej instancji w całości. Podniosła, że organ I instancji nie był uprawniony do prowadzenia postępowania w zakresie istotnego odstępstwa od projektu budowlanego, a to z uwagi na fakt, że zakończenie robót budowlanych zostało zgłoszone do Starosty Powiatowego, który zawiadomienie to przyjął bez sprzeciwu. Nadto organ nieprawidłowo zakwalifikował stwierdzone odstępstwa od projektu budowlanego jako odstępstwa o charakterze istotnym, bowiem pojęcie "istotnych odstępstw" wprowadzone zostało do ustawy – Prawo budowlane dopiero w 2004 roku, a więc po zakończeniu przedmiotowej przebudowy. Organ dopuścił się również uchybienia wskazując, że ściana zachodnia budynku mieszkalnego, posiadając otwory okienne narusza warunki techniczne. Organ nie wziął pod uwagi okoliczności, że okna w zachodniej ścianie budynku mieszkalnego, w części pierwotnej budynku, istniały już przed dokonaniem rozbudowy tegoż budynku. Śląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Katowicach (dalej WINB) decyzją z dnia [...] r., nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a.: 1) uchylił zaskarżoną decyzję organu I instancji w zakresie nałożonego obowiązku zamurowania lub wypełnienia materiałem przepuszczającym światło, takim jak luksfery, cegła szklana o klasie odporności ogniowej nie niższej nie E20, otworów okiennych w północno-wschodniej elewacji budynku mieszkalnego na działce nr 1. w L. i umorzył postępowanie administracyjne w tym zakresie, 2) uchylił zaskarżoną decyzję organu I instancji w zakresie wyznaczonego terminu przedłożenia projektu budowlanego zamiennego budowy budynku mieszkalnego na działce j.w. i wyznaczył nowy termin wykonania tego obowiązku na dzień 31 maja 2019 roku, oraz 3) utrzymał zaskarżoną decyzję organu I instancji w mocy w pozostałej części. W uzasadnieniu organ podał m. in., że do przedmiotowej sprawy należy stosować rozporządzenie Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki (Dz. U. z 1980 r., Nr 17, poz. 62 ze zm.), które to obowiązywało w dacie wydawania decyzji z dnia [...] roku. Zgodnie z ogólną zasadą, wyrażoną w § 12 ust. 2 powyższego rozporządzenia budynki mieszkalne i gospodarcze na działkach zagrodowych w indywidualnych gospodarstwach rolnych oraz wolno stojące jednorodzinne domy mieszkalne o ścianach z materiałów niepalnych i o pokryciu z materiałów niepalnych lub trudno zapalnych, powinny być sytuowane w odległości co najmniej 4 m od granicy działki; odległość ta może być zmniejszona do 3 m, jeżeli ściana budynku od strony sąsiedniej działki nie ma otworów okiennych lub drzwiowych. Jednakże w ustępie 2 powyższego przepisu wprowadzono wyjątek, zgodnie z którym przy istniejącej zabudowie na sąsiedniej działce w odległości większej niż 4 m od granicy działki, odległości określone w ust. 1 mogą ulec zmniejszeniu, z tym że odległość między budynkiem istniejącym a projektowanym powinna wynosić co najmniej 8 m. Istotnie, ściana wschodnia przedmiotowego budynku mieszkalnego, w której wykonane są otwory okienne, znajduje się w odległości ok. 1,4 m od granic działek sąsiednich, jednak w bezpośrednim sąsiedztwie przedmiotowego budynku mieszkalnego nie znajduje się żaden budynek. Najbliższe budynki usytuowane są w odległości ok. 13,9 m oraz ok. 9,8 m. W związku z powyższym nie zachodzi konieczność zamurowania lub wypełnienia materiałem przepuszczającym światło otworów okiennych znajdujących się w zachodniej ścianie budynku w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem. W dacie rozbudowy przedmiotowego budynku mieszkalnego ówcześnie obowiązujące przepisy posługiwały się pojęciem istotnego odstępstwa - ustawa Prawo budowlane z dnia 24 października 1974 r. (Dz. U. Nr 38, poz. 229) regulowała kwestię "samowolnego odstąpienia od istotnych warunków pozwolenia" (art. 32 ust. 2 przywołanej ustawy). Z kolei w obecnie obowiązującej ustawie – Prawo budowlane pojęcie istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę regulowane jest w art. 36a (obowiązującym od 24 grudnia 1997 roku). Stwierdzone w przedmiotowej sprawie odstępstwa od projektu budowlanego winny zostać zakwalifikowane jako odstępstwa o charakterze istotnym. Zgodnie z orzecznictwem sądowoadministracyjnym dokonanie zgłoszenia zakończenia budowy i brak sprzeciwu ze strony organu przyjmującego to zgłoszenie nie wyłącza możliwości prowadzenia postępowania w sprawie legalności robót budowlanych. Skargę na powyższą decyzję złożył przez pełnomocnika Z. B. w zakresie punktu 1. Zarzucił: 1) naruszenie przepisów postępowania oraz błąd w ustaleniach faktycznych, mające istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia oraz błędne zastosowanie norm prawa materialnego, a to: – art. 7, 77 i 107 k.p.a., poprzez bezzasadne przyjęcie przez organ, iż na działkach sąsiednich w chwili dokonywania prac Inwestora (wykonanie otworów okiennych) istniała zabudowa, mimo, iż okoliczność ta w żaden sposób nie wynika ze zgromadzonego materiału dowodowego - a w efekcie błędne przyjęcie, iż w realiach sprawy zastosowanie znajduje § 12 ust. 2 Rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska w sprawie warunków technicznych (...) z 3 lipca 1980 r.; – art. 7, 77 i 107 k.p.a., poprzez brak rozpoznania przesz organ, czy budynek będący własności Inwestora wypełnia przesłanki zastosowania § 12 ust. 1 ww. rozporządzenia, tj. czy jest posadowiony na działce zagrodowej bądź czy stanowi wolnostojący budynek mieszkalny o ścianach z materiałów niepalnych i pokryciu z materiałów niepalnych lub trudnopalnych, a w efekcie błędne przyjęcie, iż w realiach sprawy zastosowanie znajduje § 12 ust. 2 w zw. z ust. 1 w zw. z § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska w sprawie warunków technicznych (...) z 3 lipca 1980 r.; – art. 7, 77, 107 k.p.a., poprzez brak weryfikacji, w jakim konkretnie okresie doszło do wykonania otworów okiennych w ścianie zachodniej budynku Inwestora od strony działek nr 2 i 3 - w tym w szczególności, czy do wykonania otworów doszło przed, czy po wejściu w życie rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r.; 2) naruszenie przepisów prawa materialnego, a to § 330 Rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w zw. z § 2 ust. 1 i § 12 oraz 13 tego rozporządzenia, poprzez błędne przyjęcie, iż nie znajduje on zastosowana w realiach sprawy, podczas gdy otwory okienne wykonano jako samowolę budowlaną (nie były objęte decyzją z dnia [...] r., a tym samym nie można przyjmować, iż zastosowanie znajduje § 330 pkt. 1 ww. rozporządzenia, dotyczy on bowiem prac objętych decyzją (pozwoleniem) na budowę. Mając na względzie wskazane zarzuty, wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji w ww. części i zasądzenie od organu na rzecz Skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego, w wysokości wedle norm prawem przewidzianych. W uzasadnieniu podano m. in., że zmniejszenie odległości budynków od granicy mogło nastąpić, gdy na działce sąsiedniej istniała zabudowa i zachowane były odległości między budynkami, natomiast nie dotyczyło tych przypadków, gdy na działce sąsiedniej nie było zabudowy. W ocenie Skarżącego, organ błędnie przyjmuje, iż skoro na "jakieś" prace wydano pozwolenie, to wykonywać można faktycznie wszelkie (jakiekolwiek) prace (nawet nieobjęte pozwoleniem), i zastosowanie do nich znajdą normy z chwili wydawania decyzji o pozwoleniu. Organ wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasową argumentację. Jednocześnie wskazał, iż argumenty zaprezentowane w skardze pozostają bez wpływu na podjęte rozstrzygnięcie. O oddalenie skargi wniosła również przez pełnomocnika w pismach z 5 lipca 2019 r. oraz z 28 sierpnia 2019 r. ww. uczestniczka, będąca inwestorem. Podkreśliła brak interesu prawnego skarżącego w formułowaniu tego rodzaju zarzutów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz. U. z 2018 r., poz. 2107 – dalej p.u.s.a.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m. in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą zaskarżonym aktem z punktu widzenia kryterium legalności, to jest zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania prawa materialnego. Nadto zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2018 roku, poz. 1302 ze zm. – dalej p.p.s.a.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną. Przeprowadzone w określonych wyżej ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonego aktu wykazało, że jest on dotknięty uchybieniami uzasadniającymi jego wzruszenie. Zaskarżone rozstrzygnięcie narusza bowiem przepisy postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co w świetle art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. skutkuje jego uchyleniem. Zgodnie z art. 7 k.p.a. w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Prowadzą też postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej (art. 8 §1 k.p.a.) i powinny działać w sprawie wnikliwie (art. 12 §1 k.p.a.). Przepisy te znajdują doprecyzowanie m. in. w art. 77 §1 k.p.a., zgodnie z którym organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy; istotny jest także art. 80 k.p.a., w świetle którego organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. W pierwszej kolejności wskazać należy, że skarżącemu przysługuje tytuł własności działki sąsiedniej, przez co ma on interes prawny, by być stroną postępowania, w którym to wykryto szereg nieprawidłowości w procesie inwestycyjnym i realizowania robót bez pozwolenia na budowę. Jednocześnie samowola budowlana jest legalizowana jako całość, zatem nie można twierdzić, że strona częściowo ma interes prawny w toku postępowania, a częściowo go nie posiada, jak się sugeruje w piśmie pełnomocnika uczestniczki z 5 lipca 2019 r. Zauważyć należy, że WINB winien dokonać także ustaleń, co do zabezpieczenia wymogów przeciwpożarowych. Decyzja organu I instancji do tego częściowo nawiązywała w punkcie 2, uchylonym przez organ odwoławczy z jednoczesnym umorzeniem postępowania w tym zakresie. Zgodnie z wyrokiem NSA z dnia 3 września 2014 r., sygn. II OSK 516/13, przepisy rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie dotyczące bezpieczeństwa pożarowego znajdują zastosowanie - z mocy § 207 ust. 2 w związku z § 2 ust. 2 rozporządzenia - także do budynków istniejących w dacie wejścia w życie tego rozporządzenia, bez względu na datę ich budowy, pod warunkiem spełnienia przesłanek określonych w tym przepisie. Istnienie budynku, który wprawdzie został wybudowany pod rządami "starego" prawa, ale istnieje i jest użytkowany pod rządami "nowego" prawa, jest zdarzeniem "ciągłym", albo sytuacją trwającą także po wejściu w życie nowych przepisów. Zatem wprowadzenie nowych wymogów ochrony przeciwpożarowej dla takich budynków jest działaniem dopuszczalnym. Obiekty niespełniające wymogów bezpieczeństwa muszą być doprowadzone do stanu niezagrażającego życiu lub zdrowiu ludzi. NSA w przywołanym orzeczeniu zwraca również uwagę, że uwzględnienie §2 ust. 2 przy zastosowaniu §207 ust. 2 rozporządzenia polega na tym, że w odniesieniu do budynków istniejących zamiast stosowania wymagań zawartych w tym rozporządzeniu można zastosować wskazania ekspertyzy technicznej, o jakiej mowa w §2 ust. 2 rozporządzenia. Wymogi bezpieczeństwa przeciwpożarowego dają skarżącemu prawo, by formułować ww. zarzuty skargi. Pożar zagrażać może sąsiednim nieruchomościom nie tylko z jednej strony działki, ale i z pozostałych stron. Te kwestie nie zostały przez WINB w sposób należyty wzięte pod uwagę i rozpatrzone. Jest to istotne, bowiem należy ustalić, jaka dokumentacja winna być przedłożona w postępowaniu legalizacyjnym i na jakie okoliczności. Te wszystkie okoliczności, informacje i dokumenty, które są istotne z punktu widzenia doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem, mają podstawowe znaczenie. WINB swoje rozstrzygnięcie opiera w istocie na treści § 12 ust. 2 rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z 3 lipca 1980 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki. W świetle tego przepisu "Przy istniejącej zabudowie na sąsiedniej działce w odległości większej niż 4 m od granicy działki, odległości określone w ust. 1 mogą ulec zmniejszeniu, z tym że odległość między budynkiem istniejącym a projektowanym powinna wynosić co najmniej 8 m." "Zachowanie określonej w omawianym przepisie odległości od już istniejących na działce sąsiedniej budynków miało na celu między innymi zapewnienie odpowiedniego dopływu światła dziennego do pomieszczeń w tym budynku jak też ochronę pożarową. Przewidziany wymóg zachowania odległości 4 m od granicy przy braku zabudowy na działce sąsiedniej miał zapewnić możliwość prawidłowej zabudowy tej działki" (wyrok NSA w Warszawie z dnia 29 listopada 1999 r., sygn. IV SA 1897/97, LEX nr 61676). Przepis ten miał więc zastosowanie wyłącznie w przypadku, gdy budowa (także rozbudowa, przebudowa, remont połączony z modernizacją lub wymianą elementów, etc.) miała miejsce "przy istniejącej zabudowie na sąsiedniej działce w odległości większej niż 4 m od granicy działki (...)". W świetle ww. wyroku NSA z dnia 29 listopada 1999 r., sygn. akt IV SA 1897/97, zmniejszenie odległości budynków od granicy zgodnie z tym przepisem mogło nastąpić, gdy na działce sąsiedniej istniała zabudowa i zachowane były odległości między budynkami, natomiast nie dotyczyło tych przypadków, gdy na działce sąsiedniej nie było zabudowy. Organ winien więc wpierw dokonać weryfikacji, czy działki sąsiednie były, czy nie były zabudowane w chwili, gdy prace były prowadzone i czy spełnione są wszystkie przesłanki zastosowania ww. regulacji. Sąd nie może dokonywać ustaleń za organy, a jedynie ocenia prawidłowość przeprowadzonego dwuinstancyjnego postępowania administracyjnego. "Sprawowanie kontroli" w rozumieniu art. 1 p.u.s.a. oznacza bowiem pewnego rodzaju wtórność działań sądu wobec działań organów administracji. Rola sądu administracyjnego sprowadza się do badania (korygowania) działania lub zaniechania organów administracji publicznej, a nie zastępowania ich w załatwianiu spraw przez wydawanie końcowego rozstrzygnięcia w sprawie. Sąd administracyjny ocenia zgodność z prawem zaskarżonego aktu organu administracji publicznej, a nie zastępuje go w czynnościach (por. R. Hauser, Założenia reformy sądownictwa administracyjnego, Państwo i Prawo 1999, z. 12, s. 23). Sąd bierze przy tym pod uwagę stan faktyczny i prawny istniejący w dacie wydawania zaskarżonego aktu, a jego możliwości dowodowe są bardzo ograniczone (art. 106 §3 p.p.s.a.). Stąd ewentualna dalsza dokumentacja stron będzie mogła być przedmiotem analiz w toku postępowania przed organem. Wszystkie te uchybienia ww. przepisom postępowania oraz art. 107 §3 i art. 138 §1 pkt 2 k.p.a. stwarzają podstawę do uchylenia zaskarżonego rozstrzygnięcia w całości na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. Decyzja WINB ma charakter niepodzielny i dotyczy jednego postępowania naprawczego, które winno być prowadzone kompleksowo. Stąd nie wystarczyło jej uchylenie w zakresie wskazanym w skardze, tj. co do punktu 1. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ winien mieć na uwadze powyższe ustalenia, bacząc by nie naruszono reguł postępowania oraz by rozstrzygnięcie odpowiadało prawu materialnemu. Postępowanie naprawcze winno doprowadzić do stanu zgodnego z prawem, w tym powinno ustalić, czy wykonane prace nie będą stanowiły zagrożenia dla zdrowia i życia ludzi, m. in. w ramach bezpieczeństwa przeciwpożarowego. Należy też precyzyjnie ustalić wszystkie przesłanki do ewentualnego zastosowania § 12 ust. 2 rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z 3 lipca 1980 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki. W przedmiocie zwrotu kosztów postępowania, obejmujących wpis od skargi (500 zł) oraz koszty zastępstwa procesowego (497 zł), Sąd rozstrzygał w oparciu o art. 200, 205 §1 i 209 p.p.s.a. Powołane wyżej orzecznictwo sądowo-administracyjne dostępne jest w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, pod adresem internetowym http://orzeczenia.nsa.gov.pl.