II SA/Gl 338/07
WyrokWSA w Gliwicach2007-11-08
Skład orzekający: Ewa Krawczyk, Iwona Bogucka, Włodzimierz Kubik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia do wykonania obowiązku rozbiórki obiektu budowlanego, wydane na podstawie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, jest legalne, jeśli zobowiązany podnosi argumenty dotyczące swojej sytuacji materialnej i przyczyn samowolnego wykonania obiektu?Ratio decidendi
Organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym, jeśli decyzja nakładająca ten obowiązek jest ostateczna. Grzywna w celu przymuszenia ma charakter sankcyjny i może zostać umorzona w przypadku wykonania obowiązku. Zarzuty dotyczące sytuacji materialnej zobowiązanego lub przyczyn samowolnego wykonania obiektu nie wpływają na legalność postanowienia o nałożeniu grzywny.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi Z. M. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia do wykonania obowiązku rozbiórki samowolnie dobudowanej toalety. Zobowiązany podnosił, że był zmuszony do samowolnego wykonania toalety z uwagi na wymogi Sanepidu, a jej rozbiórka uniemożliwiłaby prowadzenie sklepu spożywczego, stanowiącego jego źródło utrzymania. Organy administracji uznały, że decyzja nakładająca obowiązek rozbiórki jest ostateczna, a organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania jej zasadności.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę Z. M.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Krawczyk (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Iwona Bogucka,, Sędzia WSA Włodzimierz Kubik, Protokolant sekr. sąd. Elwira Massel, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 listopada 2007 r. sprawy ze skargi Z. M. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia (...) r. nr (...) w przedmiocie grzywny w celu przymuszenia do wykonania obowiązku rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę
Decyzją nr [...] z dnia [...] roku Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M., utrzymaną w mocy przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. decyzją z [...] roku, nakazano Z. M. rozbiórkę toalety dobudowanej do istniejącego pawilonu handlowego, zlokalizowanego na nieruchomości położonej w M. przy ul. [...], nr działki [...].
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, działając jako organ egzekucyjny upomnieniem z dnia [...] roku wezwał Z. M. do wykonania w terminie 7 dni od dnia doręczenia upomnienia obowiązku rozbiórki toalety, uprzedzając iż niewykonanie obowiązku spowoduje wszczęcie przeciwko zobowiązanemu postępowania egzekucyjnego. Upomnienie zostało doręczone zobowiązanemu Z. M. w dniu [...] roku.
W dniu [...] r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wystawił tytuł wykonawczy nr [...] , określił w nim zobowiązanego, treść podlegającego egzekucji obowiązku, jego podstawę prawną, klauzulę o dopuszczalności egzekucji administracyjnej oraz pouczył o prawie składania zarzutów w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego.
W tym samym dniu to jest [...] roku organ wydał postanowienie nr [...] o nałożeniu na Z. M. grzywny w kwocie [...] zł w celu przymuszenia wykonania obowiązku polegającego na rozbiórce toalety.
Postanowienie zostało podjęte na podstawie art. 119, 121 § 2 i § 4 oraz 122 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 roku o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
( t.j. z 2001 r., Dz. U. nr 123, poz. 1353 z zm.).
W treści postanowienia ponownie wezwano zobowiązanego do wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym z dnia [...] roku w terminie 14 dni do doręczenia niniejszego postanowienia, a w przypadku wykonania powiadomienia o tym fakcie organu egzekucyjnego.
Powyższe postanowienie oraz tytuł wykonawczy z dnia [...] roku zostały doręczone zobowiązanemu w dniu [...] roku.
W zażaleniu Z. M. podał, iż ubiegał się o pozwolenie na budowę
m. innymi toalety lecz nie uzyskał go. Był zmuszony do samowolnego wykonania toalety bowiem Sanepid od jej istnienia uzależnił dalsze prowadzenie sklepu spożywczego przez zobowiązanego.
Żalący wnosił o wyjątkowe potraktowanie jego sytuacji i równocześnie zobowiązał się do rozbiórki samowolnie wykonanej toalety po uzyskaniu pozwolenia na budowę takiego obiektu.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] roku nr [...] utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 kpa oraz art. 18, 119 i 121 § 5 ustawy z 17 czerwca 1966 roku o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W motywach wskazał na prawidłowość wszczęcia egzekucji oraz zgodność z prawem zaskarżonego postanowienia. W związku z ostatecznością decyzji nakładającej na żalącego obowiązek rozbiórki toalety, organ był zobowiązany do podjęcia czynności zmierzających do wyegzekwowania jej wykonania niezależnie od okoliczności podniesionych w zażaleniu.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Z. M. powtórzył swoją argumentację zawartą w odwołaniu, podkreślił iż uiszczenie grzywny całkowicie by go "zrujnowało" oraz fakt, że działalność sklepu stanowi źródło utrzymania jego i osób w nim zatrudnionych. Rozbiórka toalety spowodowałaby zakończenie istnienia sklepu.
Organ odwoławczy – w odpowiedzi na skargę – wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zaskarżone postanowienie zostało wydane w prawidłowo wszczętym postępowaniu egzekucyjnym, oraz odpowiada wymogom prawa.
Wszczęcie egzekucji następuje z chwilą doręczenia zobowiązanemu tytułu wykonawczego ( art. 26 § 5 pkt 1 i 32 ustawy egzekucyjnej ). Tytuł wykonawczy musi spełniać warunki art. 27 § 1 i § 2 ustawy i być sporządzony wg ustalonego wzoru
( art. 26 § 1 ). Obowiązek zbadania czy tytuł ten spełnia powyższe wymagania obciąża organ egzekucyjny ( 29 § 2 ), a stwierdzenie, że nie zostały one spełnione przesądza o niedopuszczalności egzekucji.
W niniejszej sprawie wystawienie tytułu wykonawczego zostało poprzedzone doręczeniem skarżącemu upomnienia, tytuł wykonawczy został sporządzony wg określonego wzoru i zawiera wszystkie elementy wymienione w art. 27, w tym pouczenie o prawie zgłoszenia zarzutów w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego.
Samo zaskarżone postanowienie także odpowiada prawu.
W świetle art. 1 a pkt 12 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, środkiem egzekucyjnym dotyczącym obowiązków o charakterze niepieniężnym jest grzywna w celu przymuszenia. W przypadku egzekucji obowiązków wynikających z Prawa budowlanego grzywna w celu przymuszenia jest jednorazowa nie może przekraczać 5000 zł ( § 2 i § 4 art. 121 ) z zastrzeżeniem § 5 art. 121.
Zaskarżonym postanowieniem nałożono grzywnę w wysokości [...] zł na podstawie art. 121 § 2 i § 4 ustawy. Powołanie w podstawie prawnej zaskarżonego postanowienia art. 121 § 5 wydaje się być pomyłką, na co wskazuje już sama treść uzasadnienia tego postanowienia oraz fakt, że utrzymało ono w mocy postanowienie organu I instancji.
Zarzuty skarżącego nie mogły wpłynąć na ocenę legalności zaskarżonego postanowienia.
Decyzja nakładająca na skarżącego obowiązek rozbiórki toalety jest decyzją ostateczną, której skarżący się nie podporządkował. Stosownie do art. 6 § 1 ustawy egzekucyjnej w razie uchylania się zobowiązanego od wykonania obowiązku wierzyciel, w tym przypadku Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, powinien podjąć czynności zmierzające do zastosowania środków egzekucyjnych.
Organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Także zarzut dotyczący wysokości grzywny nie zasługuje na uwzględnienie.
Grzywna ta jest grzywną w celu przymuszenia co oznacza, że w razie wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym, nałożone, a nieuiszczone lub nieściągnięte grzywny podlegają umorzeniu ( art. 125 § 1 ).
Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153, poz. 1270 z zm. ) oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło