II SA/Gl 34/17
WyrokWSA w Gliwicach2017-08-23
Skład orzekający: Elżbieta Kaznowska, Bonifacy Bronkowski, Andrzej Matan
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postępowanie w sprawie legalności robót budowlanych może zostać umorzone, jeśli roboty są prowadzone zgodnie z pozwoleniem na budowę i pod nadzorem uprawnionych osób, a zarzuty strony dotyczą wadliwości samego pozwolenia lub projektu budowlanego?Ratio decidendi
Postępowanie w sprawie legalności robót budowlanych staje się bezprzedmiotowe i powinno zostać umorzone na podstawie art. 105 § 1 k.p.a., jeśli roboty są prowadzone zgodnie z prawomocnym pozwoleniem na budowę, projektem budowlanym i pod nadzorem uprawnionych osób. Zarzuty dotyczące wadliwości pozwolenia na budowę lub projektu budowlanego nie mogą być rozpatrywane w ramach postępowania o samowolę budowlaną, lecz powinny być kwestionowane w odrębnym postępowaniu dotyczącym pozwolenia na budowę.Stan faktyczny
Skarżąca B. K. wniosła o wszczęcie postępowania w sprawie legalności budowy garażu 3-stanowiskowego na sąsiedniej działce, twierdząc, że garaż jest budowany w zbyt małej odległości od granicy jej działki. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego umorzył postępowanie, uznając, że budowa jest zgodna z pozwoleniem na budowę i projektem, a roboty prowadzone są pod nadzorem uprawnionych osób. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżąca wniosła skargę do WSA, podtrzymując swoje zarzuty dotyczące odległości od granicy działki.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska, Sędziowie Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski, Sędzia WSA Andrzej Matan (spr.), Protokolant Agnieszka Jurczak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 sierpnia 2017 r. sprawy ze skargi B. K. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie legalności robót budowlanych oddala skargę.
Powiatowy Inspektorat Nadzoru Budowlanego w B. (dalej: PINB) decyzją z [...] r., działając na podstawie art. 104 i 105 § 1 k.p.a. umorzył postępowanie administracyjne w sprawie legalności budowy garażu 3- stanowiskowego na działce nr. geod. [...] k.m.[...] ul. [...] w B., będącej własnością D. T.
Postępowanie, jak wyjaśniono w uzasadnieniu decyzji, wszczęto na wniosek B. K., współwłaścicielki sąsiedniej działki nr [...]. W toku prowadzonych czynności kontrolnych w dniu [...]r. PINB w B. ustalił, że na działce nr geod. [...] km.[...] prowadzona jest budowa garażu 3-stanowiskowego w oparciu o pozwolenie na budowę nr [...] z dnia [...]r. Pozwolenie to zostało uzyskane w wyniku przeniesienia na D. T. pozwolenia na budowę nr [...] z dnia [...]r., wydanego na rzecz A. i M. T. Roboty prowadzone są pod nadzorem kierownika budowy, posiadającego uprawnienia w specjalności konstrukcyjno - budowlanej nr. [...], będącego członkiem izby samorządu zawodowego. Prowadzone i wykonywane roboty budowlane dokumentowane są na bieżąco wpisami do dziennika budowy. Ściana garażu bez otworów okiennych powstaje w odległości 3,01 m od granicy z działka sąsiednią nr [...] km.[...] obręb L.
Na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego ustalono, że roboty prowadzone są zgodnie z uzyskanym pozwoleniem na budowę oraz pod nadzorem osoby posiadającej stosowne uprawnienia budowlane oraz będącej członkiem samorządu zawodowego. To uzasadniało wydanie decyzji o umorzeniu postępowania.
W odwołaniu z 27 września 2016 r. B. K. kwestionuje ustalenia PINB co do odległości garaży od granicy jej działki. Zgodnie z protokołem z wizji lokalnej garaż budowany jest w odległości 2,95m do ogrodzenia betonowego. grubość ogrodzenia to 0,06 m. Razem daje to 3,01 m. Natomiast słupek graniczny jest za usytuowany za ogrodzeniem na działce nr [...] i zgodnie z przepisami to do niego należało mierzyć odległość od granicy. Ogrodzenie zostało wykonane przez odwołującą się na jej działce. W jej ocenie, odległość od nowowybudowanego garażu do środka słupka granicznego wynosi jedynie 2,76 m, a nie 3,01 m.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: [...]WINB) rozstrzygnięciem z [...] r. nr [...] utrzymał decyzję PINB w całości w mocy.
Przed jej podjęciem, pismem z dnia 21 października 2016 r. zwrócił się do organu powiatowego o przekazanie projektu budowlanego dla przedmiotowej inwestycji, zatwierdzonego decyzją nr [...] Starosty [...] z dnia [...]r., oraz kopii dziennika budowy z adnotacją o geodezyjnym wytyczeniu przedmiotowego obiektu w terenie. Żądana dokumentacja wpłynęła do organu odwoławczego w dniu [...] r. Ponadto w dniu [...] r, na dziennik podawczy wpłynęła kopia dokumentacji budowy przekazana przez D. T.
Zasadniczy zarzut strony dotyczy zbliżenia budowy do granicy działki, której jest właścicielką. Zdaniem [...]WINB brak jest podstaw, aby na obecnym etapie inwestycji organy nadzoru były uprawnione do ingerencji w prowadzoną budowę. Decyzja Starosty [...] nr [...] znak [...] z dnia [...] r., na podstawie której prowadzona jest inwestycja, stała się ostateczna z dniem [...] r. Zgodnie z art. 22 pkt 3 pr. bud., do podstawowych obowiązków kierownika budowy należy zapewnienie geodezyjnego wytyczenia obiektu oraz zorganizowanie budowy i kierowanie budowa obiektu budowlanego w sposób zgodny z projektem lub pozwoleniem na budowę, przepisami, w tym techniczno-budowlanymi, oraz przepisami bezpieczeństwa i higieny pracy.
Organ nadzoru budowlanego dokonuje weryfikacji zgodności budowy z zatwierdzonym projektem budowlanym w momencie oddawania obiektu do użytkowania. Jak wynika z treści art. 57 ust. 1 pkt 5 pr. bud., do zawiadomienia o zakończeniu budowy obiektu budowlanego lub wniosku o udzielenie pozwolenia na użytkowanie inwestor jest obowiązany dołączyć m.in. dokumentację geodezyjną, zawierającą wyniki geodezyjnej inwentaryzacji powykonawczej oraz informację o zgodności usytuowania obiektu budowlanego z projektem zagospodarowania działki lub odstępstwach od tego projektu, sporządzoną przez osobę wykonującą samodzielne funkcje w dziedzinie geodezji i kartografii oraz posiadającą odpowiednie uprawnienia zawodowe.
Zdaniem [...]WINB, budowa prowadzona jest pod nadzorem uprawnionego kierownika budowy, a obiekt został wytyczony przez uprawnionego geodetę. Zarzuty Skarżącej niepoparte żadną opinią specjalisty nie mogą stanowić wystarczającej podstawy do podważenia kompetencji tychże osób.
W skardze z 19 grudnia 2016 r. B. K. (dalej: Skarżąca) podniosła analogiczne zarzuty jak w odwołaniu, wskazując na naruszenie prawa materialnego oraz procesowego.
Naruszenia prawa materialnego dotyczą: art. 50 ust. 1 pkt. 4, art. 81 ust. 1, art. 84 ust. 1 pkt. 1 oraz art. 84a ust. 1 pkt. 1 pr. bud., a także § 12 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2015 r., poz. 1422).
Naruszeń prawa procesowego upatruje w art. 7,8, 10 § 1, 35 § 1, 75 § 1, 77 § 1, 78 § 1, 80 i 145 § 1 k.p.a.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko wyrażone w kwestionowanej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Podstawą decyzji PINB stanowił art. 105 § 1 k.p.a., zgodnie z którym gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części. Przedmiotem postępowania administracyjnego jest konkretna sprawa administracyjna, w której organ administracji państwowej jest władny i jednocześnie zobowiązany rozstrzygnąć w drodze decyzji administracyjnej na podstawie przepisów prawa materialnego o uprawnieniach lub obowiązkach indywidualnego podmiotu. Postępowanie administracyjne staje się bezprzedmiotowe jeśli sprawa, która podlegała rozstrzygnięciu w drodze decyzji administracyjnej albo nie miała charakteru sprawy administracyjnej jeszcze przed wszczęciem postępowania administracyjnego, albo utraciła go już w toku postępowania.
Na konkretną sprawę administracyjną składa się określony stan faktyczny oraz stan prawny, które będą w świetle przepisów materialnego prawa administracyjnego stanowiły podstawę do wydania decyzji administracyjnej. Brak któregoś z tych elementów, a więc stanu faktycznego, do którego można zastosować normę prawa materialnego, bądź też normy prawa materialnego, pod którą można "podciągnąć" dany stan faktyczny oznacza nieistnienie sprawy administracyjnej, a to z kolei, jeśli postępowanie administracyjne zawisło, jego bezprzedmiotowość skutkującą koniecznością umorzenia.
Umorzenie postępowania w przypadku bezprzedmiotowości jest obligatoryjne, zaś decyzja o umorzeniu postępowania nie rozstrzyga o materialnoprawnych uprawnieniach i obowiązkach stron i jest równoznaczna z brakiem przesłanek do merytorycznego orzekania co do istoty sprawy (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 13 marca 2013 r., sygn. akt II SA/Sz 356/12).
W niniejszej sprawie poddanej kontroli sądu organy prawidłowo zbadały, czy posiadała ona charakter sprawy administracyjnej w momencie wszczęcia postępowania oraz czy nie utraciła go w toku postępowania.
Jak ustalono w trakcie postępowania wyjaśniającego prowadzonego przez organ I instancji, uzupełnionego przez organ odwoławczy, na działce nr. geod. [...] k.m.[...] ul. [...] w B., będącą własnością D. T., prowadzona jest budowa garażu 3-stanowiskowego na podstawie prawomocnego pozwolenia na budowę (D. T. uzyskał je w wyniku przeniesienia na niego to pozwolenia na budowę nr [...] z dnia [...]r., wydanego na rzecz A. i M. T.)., Geodezyjnego wytyczenia obiektu w terenie, przed rozpoczęciem budowy w dniu [...]r., dokonał uprawniony geodeta (por. kopia dziennika budowy z adnotacją o geodezyjnym wytyczeniu przedmiotowego obiektu w terenie). Prowadzone roboty są zgodne z projektem budowlanym, zatwierdzonym decyzją nr [...] Starosty [...] z dnia [...]r. Odbywają się pod nadzorem kierownika budowy, posiadającego uprawnienia w specjalności konstrukcyjno - budowlanej nr. [...], będącego członkiem izby samorządu zawodowego. Prowadzone i wykonywane roboty budowlane dokumentowane są na bieżąco wpisami do dziennika budowy.
Okoliczności te są bezsporne, nie kwestionuje ich także Skarżąca.
Sprawa administracyjna, tj. samowola budowlana o jakiej mowa w art. 50-51 pr. bud. (a o takiej ewentualnie można mówić, skoro inwestycja realizowana jest na podstawie pozwolenia budowlanego), zachodziłaby jedynie w przypadku, kiedy prowadzone roboty byłyby niezgodne z prawem. Ściślej rzecz ujmując jeśli roboty te byłby prowadzone w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenie środowiska bądź w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę, projekcie budowlanym lub w przepisach (określony w art. 50 ust. 1 pkt. 2 i 4 pr. bud.).
W trakcie postępowania kontrolnego, prowadzonego przez organ nadzoru budowlanego, nie stwierdzono aby którykolwiek z wymienionych wyżej przypadków miał miejsce.
Nie twierdzi też tego Skarżąca, której zarzuty w istocie odnoszą się do ewentualnej wadliwości pozwolenia budowlanego oraz projektu.
Wobec tego, skoro nie zachodzi żaden z przypadków wymienionych w art. 50 ust. 1 pr. bud. to nie zaistniała sprawa administracyjna, co do której byłoby możliwe wydania postanowienia wstrzymującego prowadzenie robót budowlanych (art. 50 ust, 2 i 2 pr. bud.) oraz, w następnym etapie, wydanie jednej z decyzji wskazanych w art. 51 ust. 1 pr. bud. Najkrócej rzecz ujmując, do ustalonego stanu faktycznego sprawy nie jest możliwe zastosowanie norm prawa materialnego regulujących samowolę budowlaną określoną w art. 50-51 pr. bud. W ślad za tym nie ma przedmiotu postępowania administracyjnego, co w świetle art. 105 § 1 k.p.a. rodzi po stronie właściwego organu obowiązek umorzenia postępowania.
Odnosząc się do zarzutów skargi, które skupiają się na usytuowaniu garaży zbyt blisko działki Skarżącej, z naruszeniem wymaganej prawem odległości (2,61 m według jej wyliczeń) oraz błędnym ustaleniu odległości w trakcie wizji lokalnej przeprowadzonej w dniu [...] r. ze względu na pominięcie słupka granicznego i wzięcie pod uwagę jedynie ogrodzenia jej działki, stwierdzić trzeba, iż nie zasługują one na uwzględnienie. W istocie zarzuty takie, skoro dotyczą uchybień nie na etapie realizacji robót, ale określenia warunków ich prowadzenia, skierowane są wobec pozwolenia budowalnego oraz projektu budowlanego i nie mogły być rozpatrzone w ramach prowadzonego postępowania.
W tym stanie rzeczy zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy w mocy decyzja I instancji, wydana w oparciu o przepis art. 105 § 1 K.p.a. jest zasadna i dlatego też prawidłowo organ odwoławczy, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie organu I instancji.
Mając powyższe na uwadze Sąd, nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi, na podstawie art. 151 P.p.s.a. orzekł o jej oddaleniu
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło