II SA/Gl 344/08

PostanowienieWSA w Gliwicach2008-06-13

Skład orzekający: Łukasz Strzępek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, osoby fizyczne, które wykazały trudną sytuację materialną, mogą zostać częściowo zwolnione z kosztów postępowania sądowego, w tym od wpisu od skargi, pomimo posiadania stałych dochodów z emerytur?
Ratio decidendi
Osoba fizyczna może zostać częściowo zwolniona z kosztów postępowania sądowego, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść tych kosztów bez uszczerbku dla utrzymania swojego i rodziny. W sytuacji, gdy skarżący posiadają stałe dochody z emerytur, ale ich wysokość, po odliczeniu udokumentowanych wydatków, jest niska, można przyznać im prawo pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu od skargi, jednocześnie oddalając wniosek w pozostałym zakresie.
Stan faktyczny
Skarżący I.S. i S.S. zostali wezwani do uiszczenia wpisu od skargi w postępowaniu administracyjnym. W odpowiedzi złożyli wniosek o przyznanie prawa pomocy, powołując się na trudną sytuację materialną, niskie dochody z emerytur i brak majątku. Po analizie przedstawionych dokumentów, sąd uznał, że skarżący nie są w stanie ponieść wszystkich kosztów postępowania, ale mogą uiścić niektóre opłaty sądowe. W związku z tym, postanowiono zwolnić ich z wpisu od skargi, a w pozostałym zakresie oddalić wniosek.
Rozstrzygnięcie
1) zwolnić skarżących z wpisu od skargi 2) w pozostałym zakresie oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 13 czerwca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi I. S. i S.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy terenu w kwestii wniosku skarżących o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych postanawia: 1) zwolnić skarżących z wpisu od skargi 2) w pozostałym zakresie oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy Zarządzeniem 25 marca 2008 r. skarżący I. i S. S. zostali wezwani do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie [...] zł - zgodnie z § 2 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów, z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.). W odpowiedzi na to wezwanie, na druku urzędowego formularza PPF skarżący wystąpili o zwolnienie ich od kosztów sądowych ze względu na trudną sytuację materialną. Podnieśli bowiem, że obydwoje wraz z pełnoletnim synem zamieszkują w budynku o pow. [...] m2, utrzymując się ze świadczeń emerytalnych w łącznej kwocie [...] zł brutto miesięcznie. Skarżący nie posiadają żadnego majątku, w skład którego wchodziłyby przedmioty o wartości powyżej 3.000 euro, nie mają również żadnych oszczędności pieniężnych. Wysokość swoich miesięcznych wydatków związanych z utrzymaniem się określili na około [...] zł. Na skutek dodatkowego wezwania referendarza sadowego I. i S. S. nadesłali szereg dokumentów obrazujących ich sytuację materialną. W oparciu o ich treść ustalono, że udokumentowane wydatki skarżących kształtują się na poziomie około [...] zł miesięcznie. Składają się na nie: opłaty za energię elektryczną – około [...] zł, opłata za gaz – około [...] zł, koszty zakupu wody – około [...] zł miesięcznie. Nie przedłożono natomiast dowodów potwierdzających wysokości wydatków na zakup lekarstw – ich rozmiar skarżący określili na około [...] zł miesięcznie. Z nadesłanego zaświadczenia wynika, że syn skarżących - A. S. jest osobą poddaną terapii związanej z leczeniem [...], z powodu którego nie jest w stanie podjąć żadnej pracy. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje: Obowiązujące przepisy ustanawiają zasadę odpłatności postępowania (art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm. – zwanej dalej P.p.s.a.), nie mniej jednak nie ma ona charakteru bezwzględnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym. Osobie fizycznej, która wystąpiła o zwolnienie od kosztów sądowych prawo pomocy może być przyznane wówczas, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim i swojej rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). Ustalenia poczynione w oparciu o oświadczenia skarżących zawarte w druku PPF oraz dokumenty nadesłane w wyniku wezwania referendarza sadowego pozwoliły stwierdzić, że wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sadowych nie mógł być uwzględniony w całości. Sytuacja skarżących nie jest bowiem na tyle ciężka, aby można było mówić o braku możliwość zapłacenia wszystkich kosztów postępowania sądowego. Przeciwnie, wysokość uzyskiwanych przez nich świadczeń, a także ich stały charakter (emerytury) skłaniają do przyjęcia tezy, że będą oni w stanie uiścić niektóre opłaty sądowe. Nie mniej jednak, zdaniem rozpoznającego wniosek, I. i S. S. w sposób dostateczny uwiarygodnili, że nie są w stanie uiścić wpisu od skargi. Pomimo, iż jest to zasadniczy wydatek na tym etapie postępowania sądowego, jego wysokość mogłaby w znaczący sposób negatywnie wpłynąć na sytuacje majątkową rodziny wnioskodawców. Trzeba bowiem zauważyć, że dochód na członka ich rodziny, po odliczeniu wskazanych wyżej wydatków wynosi [...] zł ([...]zł – [...]zł = [...]). Tym samym konieczność jego uiszczenia znacząco pogorszyłaby stan ich miesięcznego budżetu. W tym wiec zakresie wniosek o przyznanie prawa pomocy został uwzględniony, a skarżący zostali zwolnieni z obowiązku uiszczania wpisu od skargi. Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 3 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło