II SA/Gl 353/09

PostanowienieWSA w Gliwicach2010-01-11

Skład orzekający: Łukasz Strzępek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zmianę postanowienia odmawiającego przyznania prawa pomocy może zostać uwzględniony, jeśli nie przedstawiono nowych okoliczności świadczących o pogorszeniu sytuacji materialnej wnioskodawcy, a wręcz przeciwnie – wskazano na polepszenie jego sytuacji majątkowej (np. nabycie pojazdu)?
Ratio decidendi
Wniosek o zmianę postanowienia odmawiającego przyznania prawa pomocy może zostać uwzględniony jedynie w przypadku wykazania zmiany okoliczności sprawy, która legła u podstaw poprzedniego rozstrzygnięcia. W sytuacji, gdy wnioskodawcy nie przedstawili nowych okoliczności świadczących o pogorszeniu ich sytuacji materialnej, a wręcz wskazali na polepszenie tej sytuacji (np. poprzez nabycie pojazdu mechanicznego), nie można uznać za zasadną zmiany poprzedniego postanowienia odmawiającego przyznania prawa pomocy.
Stan faktyczny
Skarżący M. i N. H. złożyli wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Referendarz sądowy postanowieniem odmówił przyznania prawa pomocy. Następnie skarżący ponownie zwrócili się o zwolnienie od kosztów sądowych, co zostało potraktowane jako wniosek o zmianę poprzedniego postanowienia. Wnioskodawcy nie przedstawili nowych okoliczności świadczących o pogorszeniu ich sytuacji materialnej, a wskazali na posiadanie pojazdu mechanicznego, co sugerowało polepszenie ich sytuacji.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o zmianę postanowienia.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 11 stycznia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M.H. i N. H. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie wywłaszczenia nieruchomości i odszkodowania w kwestii wniosku skarżących o zmianę postanowienia referendarza sądowego z dnia [...] r. odmawiającego przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych postanawia: oddalić wniosek o zmianę postanowienia Postanowieniem z dnia [...] r. referendarz w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach oddalił wniosek M. i N. H. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Przy skardze kasacyjnej z dnia [...] r. nadesłane zostały druki urzędowych formularzy wniosków o przyznanie prawa pomocy, w których skarżący ponownie zwrócili się o zwolnienie od kosztów sądowych. Ponieważ te wnioski nie zawierają co do zasady żadnych nowych okoliczności, a ich zakres jest tożsamy z poprzednio rozpoznanymi, potraktowano je jako wnioski o zmianę postanowienia referendarza sądowego z dnia [...] r. Rozpoznając wniosek o zmianę postanowienia zważono co następuje: Przepis art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm. – zwana dalej P.p.s.a.) stanowi, że postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Przesłanką zastosowania przywołanego przepisu jest zmiana okoliczności sprawy, przez co należy rozumieć zmianę okoliczności faktycznych, które legły u podstaw poprzednio wydanego rozstrzygnięcia. W istocie chodzi więc o czynniki, które odnoszą się do zasadności utrzymania w obrocie prawnym wydanego postanowienia (por. R. Sawuła, glosa do postanowienia NSA z dnia 7 czerwca 1995 r., SA/Rz 461/95, Sam. Teryt. 1996, nr 3, poz. 71). W przypadku postanowienia rozstrzygającego o odmowie przyznania prawa pomocy należy założyć, że będą to nowe okoliczności świadczące o tym, iż sytuacja materialna wnioskodawcy uległa pogorszeniu w stosunku do stanu istniejące w dacie wydania tegoż postanowienia. W rozpoznawanej sprawie nie powołali żadnych nowych okoliczności, które wskazywałyby na to, że ich warunki egzystencjalne pogorszyły się w stosunku do stanu, który oceniany był przy rozpoznawaniu poprzednio złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy. Co więcej, w obecnie złożonym wniosku M. i N. H. wskazali, że są właścicielami pojazdu mechanicznego marki [...] rok produkcji [...]. Okoliczności tej nie wykazali poprzednio co pozwala założyć, że nabyli wspomniany pojazd za środki uzyskane z prowadzenia produkcji rolnej. Wobec tego trudno przyjąć, że zasadną byłaby zmiana oceny wyrażonej w poprzednio wydanym postanowieniu, skoro niewątpliwie sytuacja wnioskodawców nie pogorszyła się, a wręcz polepszyła pozwalając na nabycie środka lokomocji. Z powyższych względów, w oparciu o art. 165 w związku art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 i § 3 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło