II SA/Gl 355/06

WyrokWSA w Gliwicach2007-11-26

Skład orzekający: Łucja Franiczek, Włodzimierz Kubik, Maria Taniewska-Banacka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie odmawiające zawieszenia postępowania administracyjnego w sprawie ustalenia nieruchomości stanowiących wspólnotę gruntową, wydane w sytuacji ustanowienia kuratora dla osoby prawnej na podstawie art. 42 k.c., jest zgodne z prawem, jeśli kurator ten nie jest organem spółki i nie może jej właściwie reprezentować?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że postanowienie odmawiające zawieszenia postępowania w sprawie ustalenia nieruchomości stanowiących wspólnotę gruntową było wadliwe. Kurator ustanowiony na podstawie art. 42 k.c. ma ściśle określone zadania, które nie obejmują bieżącego prowadzenia spraw spółki ani zastępowania jej organów w postępowaniach niezwiązanych z powołaniem organów lub likwidacją spółki. W związku z tym, spółka nie była właściwie reprezentowana, co uzasadniało zawieszenie postępowania.
Stan faktyczny
Skarżący wnieśli o zawieszenie postępowania administracyjnego w sprawie ustalenia nieruchomości stanowiących wspólnotę gruntową, argumentując, że organy Spółki [...] w S. upadły, a ustanowiony kurator nie jest w stanie właściwie reprezentować Spółki. Organy administracji odmówiły zawieszenia, uznając, że Spółka jest prawidłowo reprezentowana przez kuratora. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienie o odmowie zawieszenia. Skarżący zaskarżyli postanowienie SKO, podnosząc wadliwą interpretację art. 42 k.c. przez organy.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uchylił zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. i poprzedzające je postanowienie Starosty B., orzekł, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu, oraz zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Łucja Franiczek Sędziowie Sędzia WSA Włodzimierz Kubik Sędzia WSA Maria Taniewska-Banacka (spr.) Protokolant sekretarz sądowy Beata Malcharek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 listopada 2007 r. sprawy ze skargi M. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania w sprawie ustalenia nieruchomości stanowiących wspólnotę gruntową 1) uchyla zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie Starosty B. z dnia [...] r. nr [...], 2) orzeka, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu, 3) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. na rzecz skarżącego kwotę [...] złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania. Wnioskiem z dnia [...] r. M. M., J. N., S. K., K. S., M. N. zwrócili się do Starosty B. o wydanie decyzji w trybie art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 29 czerwca 1963 r. o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych (Dz. U. Nr 28, poz. 169 z późn. zm.) w odniesieniu do nieruchomości gruntowych zapisanych w ewidencji gruntów miasta S. jako pozostających we władaniu Spółki [...] w S. Natomiast pismem z dnia [...] r. M. M., S. K., J. N. i K. S. złożyli wniosek o zawieszenie postępowania do czasu powołania organów Spółki [...] w S. W uzasadnieniu wnioskodawcy wskazali, iż organy Spółki, w tym jej zarząd, upadły w dniu [...] r. Sąd Rejonowy w Z. powołał wprawdzie kuratora jednak kurator ów przewleka postępowanie zmierzające do powołania organów Spółki, a tym samym Spółka nie jest w postępowaniu administracyjnym właściwie reprezentowana. Czynności kuratora osoby prawnej wykraczające poza zakres wynikającego z postanowienia Sądu umocowania są bowiem bezskuteczne, a postępowanie z udziałem kuratora nie posiadającego należytego umocowania jest nieważne. Burmistrz Miasta i Gminy S., a także kurator Spółki [...] w S. poinformowali Starostwo Powiatowe w B., iż nie wyrażają zgody na wnioskowane przez M. M., S. K., J. N. i K. S. zawieszenie postępowania administracyjnego. W tej części akta sprawy zawierają nadto wydane przez Sąd Rejonowy w Z. zaświadczenie potwierdzające, że A. K. została ustanowiona kuratorem dla ww. Spółki oraz postanowienie Sądu Okręgowego w K. z dnia [...] r. sygn. akt [...] wydane wyniku apelacji od ustanawiającego kuratora dla osoby prawnej postanowienia Sądu Rejonowego w Z. z dnia [...] r. sygn. akt [...]. Postanowienie o ustanowieniu kuratora wydane zostało w trybie art. 42 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 z późn. zm. zwanej dalej: k.c.). Postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] Starosta B. odmówił zawieszenia postępowania w sprawie o wydanie decyzji w trybie art. 8 ust. 1 cytowanej wyżej ustawy o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych. Postanowienie to zostało z uwagi na brak stosownego uzasadnienia uchylone przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. postanowieniem z dnia [...] r. nr [...]. W wyniku ponownego rozpoznania wniosku o zawieszenie prowadzonego postępowania administracyjnego postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] Starosta B. kolejny raz odmówił zawieszenia wskazując w uzasadnieniu, iż podany przez wnioskodawców jako podstawa prawna art. 97 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. 2000, Nr 98, poz. 1071 z późn. zm. zwanej dalej: k.p.a.) nie daje podstawy do zawieszenia postępowania w sprawie ustalenia należących do Spółki [...] w S. nieruchomości. Dla Spółki został bowiem ustanowiony przez sąd kurator, którego zakres umocowania określony przez Sąd Rejonowy jako ograniczony do przeprowadzenia likwidacji Spółki został zmieniony postanowieniem Sądu Okręgowego w K. z dnia [...] r. i obecnie dotyczy wszelkich spraw regulowanych przez art. 42 k.c. Także w oparciu o art. 98 § 1 k.p.a. niedopuszczalnym jest zawieszenie postępowania albowiem mogłoby ono nastąpić jedynie w przypadku gdyby nie sprzeciwiły się temu wnioskowi inne strony postępowania. Zarówno jednak kurator Spółki, jak też Burmistrz Miasta i Gminy S. wyrazili w tej materii sprzeciw. W wyniku rozpoznania zażalenia wniesionego przez M. M., S. K., J. N., K. S. i M. N. podnoszących, iż w myśl art. 42 § 1 k. c. kurator nie jest ani organem spółki, ani też nie zastępuje tego organu, a ustanowiony został jedynie w celu niezwłocznego powołania organów tej osoby aby znów mogła prowadzić swoje sprawy (lub jej likwidacji) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] utrzymało zaskarżone postanowienie Starosty B. w mocy. W obszernym uzasadnieniu Kolegium podtrzymało argumentację organu I instancji podkreślając, iż Spółka jest w przedmiotowym postępowaniu prawidłowo reprezentowana przez kuratora, którego zakres umocowania dotyczy wszelkich spraw regulowanych w art. 42 k.c., a zatem upoważnia go także do występowania w niniejszym postępowaniu. Nie zachodzą zatem żadne przeszkody w zakresie reprezentacji Spółki, które uniemożliwiałyby prowadzenie postępowania administracyjnego. Z uwagi z kolei na sprzeciw kuratora Spółki, a także sprzeciw Miasta i Gminy S. niedopuszczalnym było fakultatywne zawieszenie postępowania w trybie art. 98 § 1 k. p. a. Pismem z dnia [...] r. M. M., S. K., J. N., K. S., M. N. oraz Stowarzyszenie [...] w S. wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach podnosząc po raz kolejny, iż u podłoża stanowiska orzekających w sprawie organów leży wadliwa interpretacja treści art. 42 k. c. Na poparcie tej tezy przytoczyli cytaty z literatury oraz orzecznictwa podnosząc, iż bezspornym jest, że Spółka nie działa w prowadzonym przez organy postępowaniu przez swojego statutowego przedstawiciela jaki jest wyłącznie zarząd. Ustanowiony w trybie art. 42 k.c. kurator prawa materialnego, zważywszy na cel jego ustanowienia i zakres umocowania, nie jest natomiast przedstawicielem ustawowym osoby prawnej co oznacza, iż nie jest ona w postępowaniu należycie reprezentowana. Skarga została wniesiona w terminie. W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie podnosząc, iż sformułowane przez skarżących zarzuty są bezzasadne. W uzasadnieniu podtrzymał wszystkie argumenty podniesione w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia akcentując, iż kurator ustanowiony w trybie art. 42 k. c. ma prawo, w myśl postanowienia Sądu Okręgowego w K., z dnia [...] r. dokonywać wszelkich działań w imieniu Spółki. Z uwagi na nieuiszczenie, pomimo stosownego wezwania, wpisu od wniesionej skargi postanowieniem dnia 27 lipca 2006 r. sygn. akt. II SA GL 355/06 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odrzucił skargi wszystkich skarżących oprócz M. M., który jako jedyny uiścił wpis. W trakcie rozprawy przed tut. Sądem w dniu 1 lutego 2007 r. pełnomocnik Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. podniósł dodatkowo, iż M. M. nie jest legitymowany do wniesienia skargi i odwołał się w tym względzie do poglądów wyrażonych w nieprawomocnym wyroku tut. Sądu z dnia 12 czerwca 2006 r. sygn. akt II SA GL 533/05 oraz prawomocnym wyroku z dnia 12 kwietnia 2006 r. sygn. akt II SA GL 659/05. Postanowieniem z dnia 1 lutego 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zawiesił postępowanie sądowe w sprawie do czasu uprawomocnienia się wyroku tut. Sądu z dnia 12 czerwca 2006 r. sygn. akt II SA GL 533/05. Po rozpoznaniu zażalenia uczestnika J. N. postanowieniem z dnia 13 lipca 2007 r. sygn. akt II OZ 602/07 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił jednak postanowienie tut. Sądu wskazując, iż pomiędzy sprawą wszczętą ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. a sprawą wszczęta skargą na postanowienie tegoż Kolegium z dnia [...] r. nie zachodzi zależność tego rodzaju, która powodowałaby konieczność zawieszenia postępowania w sprawie. W trakcie rozprawy w dniu 14 listopada 2007 r. M. M. w odpowiedzi na pytanie Sądu w czym dopatruje się swego interesu prawnego legitymującego go do wniesienia skargi wskazał, iż interes ten upatruje w fakcie następstwa prawnego po ojcu J. M., zmarłym w [...] r., który miał udział we Wspólnocie, a także z racji pełnionej poprzednio funkcji Naczelnika Miasta i Gminy S. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl art. 50 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. zwanej dalej: p.p.s.a.) uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, a także prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. W konsekwencji stwierdzenie, że skarżący w konkretnej sprawie nie ma interesu prawnego i nie należy do dodatkowo wskazanego kręgu podmiotów powoduje, że skarga winna ulec oddaleniu (por. szerzej np. T. Woś /w:/ T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2005, s. 152. Por. również wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 września 2000 r. II SA 2109/2000, OSP 2001/6, poz. 86 wydany wprawdzie przed uchwaleniem i wejściem w życie p.p.s.a. jednak, jak się wydaje, w pełni zachowujący aktualność wyrażonej w nim tezy). W konsekwencji przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach z urzędu obowiązany był zbadać czy strona skarżąca była legitymowana do wniesienia skargi. W niniejszej sprawie dodatkowe wątpliwości w tej mierze podniósł pełnomocnik Samorządowego Kolegium Odwoławczego, który w trakcie rozprawy w dniu 1 lutego 2007 r. wskazał, że jego zdaniem M. M. nie ma interesu prawnego dającego mu legitymację do wniesienia skargi i tym samym skarga jego winna zostać oddalona. Powołał także rozstrzygające, jego zdaniem, kwestię tę wyroki podjęte przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w innych sprawach wszczętych ze skargi M. M. W wyniku wnikliwej analizy zarówno stanu faktycznego, jak też obowiązujących w tej mierze unormowań prawnych Skład Orzekający doszedł do przekonania, iż legitymacja M. M. do wniesienia skargi zdaje się być w niniejszej sprawie niewątpliwa. Przedmiotem rozpoznawanej obecnie sprawy jest bowiem skarga na postanowienie odmawiające zawieszenia postępowania w sprawie ustalenia nieruchomości stanowiących wspólnotę gruntową. W myśl natomiast art. 8 ust. 1-6 obowiązującej w tej materii przywołanej już wyżej ustawy o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych stronami postępowania w sprawie ustalenia, które nieruchomości stanowią wspólnotę gruntową bądź mienie gromadzkie są wszyscy uprawnieni, w myśl art. 6 ustawy, do udziału we wspólnocie. Stosownie do art. 8 ust. 6 przywołanej ustawy każdej z tych osób podać należy bowiem do wiadomości wydaną w sprawie decyzję. Tym samym skoro w myśl złożonego przez M. M. w trakcie rozprawy w dniu 14 listopada 2007 r. oświadczenia, jest on następcą prawnym ojca, J. M., posiadającego udział we Wspólnocie, jak również jest członkiem Spółki [...] w S. to w konsekwencji niewątpliwie ma on interes prawny w ustaleniu wykazu stanowiących wspólnotę gruntową. nieruchomości Pozbawiona doniosłości prawnej jest natomiast podniesiona przez skarżącego w trakcie tej samej rozprawy okoliczność sprawowania przezeń w przeszłości funkcji Naczelnika Miasta i Gminy S. Przystępując do szczegółowego uzasadnienia wydanego przez Sąd wyroku wskazać należy, iż w myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą w zaskarżonej decyzji ostatecznej bądź w postanowieniu z punktu widzenia legalności, tj. zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania przepisów prawa materialnego. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji bądź postanowienia w całości lub w części następuje wtedy gdy sąd stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną. Nadto w myśl art. 152 cytowanej ustawy w razie uwzględnienia skargi sąd w wyroku określa, czy i w jakim zakresie zaskarżony akt lub czynność nie mogą być wykonane. Rozstrzygnięcie to traci moc z chwilą uprawomocnienia się wyroku. Przeprowadzone w określonych wyżej ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia, jak również rozstrzygnięcia postanowienie to poprzedzającego wykazało, że są one dotknięte uchybieniami uzasadniającymi ich wzruszenie. W pierwszej kolejności wskazać w tym miejscu należy, iż w myśl art. 97 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej zawiesza postępowanie: 1) w razie śmierci strony lub jednej ze stron, jeżeli wezwanie spadkobierców zmarłej strony do udziału w postępowaniu nie jest możliwe i nie zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 30 § 5, a postępowanie nie podlega umorzeniu jako bezprzedmiotowe (art. 105), 2) w razie śmierci przedstawiciela ustawowego strony, 3) w razie utraty przez stronę lub przez jej ustawowego przedstawiciela zdolności do czynności prawnych, 4) gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Wyliczone wyżej okoliczności stanowią przesłanki obligatoryjnego zawieszenia postępowania administracyjnego. W przypadkach tych zatem postanowienie o zawieszeniu nie jest podejmowane w drodze uznania administracyjnego lecz organ, w razie zajścia którejś z wskazanych przesłanek, zobowiązany jest prowadzone przez siebie postępowania zawiesić. Wskazana w art. 97 § 1 pkt 3 k.p.a. przesłanka w postaci utraty przez stronę lub przez jej przedstawiciela ustawowego zdolności do czynności prawnych co do zasady odnosi się jedynie do osób fizycznych. Osoba prawna zawsze obdarzona jest bowiem pełną zdolnością do czynności prawnych – por. art. 38 k.c. "Osoba prawna działa przez swoje organy w sposób przewidziany w ustawie i w opartym na niej statucie" (w odniesieniu do postępowania administracyjnego por. też art. 30 § 3 k.p.a.: "Strony nie będące osobami fizycznymi działają przez swych ustawowych lub statutowych przedstawicieli"). Wskazuje się jednak w doktrynie na konieczność odpowiedniego stosowania art. 97 § 1 pkt 3 k.p.a. także w odniesieniu do osób prawnych oraz jednostek organizacyjnych nie posiadających osobowości prawnej. Winno to mieć miejsce w sytuacji, w której osoba prawna lub jednostka organizacyjna pomimo formalnie przynależnej jej zdolności do czynności prawnych w istocie nie może działać z powodu braku powołanych do tego organów por. G. Łaszczyca /w:/ G. Łaszczyca, Cz. Martysz, A. Matan: Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. Tom II, Zakamycze 2005, s. 801-802 Zważyć nadto należy, iż art. 97 § 1 pkt 3 k.p.a., co podkreśla w odpowiedzi na skargę organ II instancji, traktuje o utracie zdolności do czynności prawnych, wskazując tym samym, iż chodzi jedynie o przypadki gdy utrata ta nastąpiła w czasie prowadzonego postępowania administracyjnego nie zaś o sytuacje, w których brak takiej zdolności występował już w dacie wszczęcia postępowania. Wykładnia funkcjonalna przepisu zezwala jednak, jak się wydaje, na szersze od literalnego brzmienia pojmowanie określonego w nim stanu faktycznego, celem normy jest bowiem niedopuszczenie do sytuacji, w której postępowanie, wszczęte na wniosek strony, prowadzone byłoby z udziałem innej strony nienależycie reprezentowanej. Tym samym rygorystyczne przyjęcie, iż cytowany przepis nie obejmuje przypadków, w których organ administracji publicznej dopiero w trakcie trwającego postępowania konstatuje, że wadliwie prowadzi postępowanie z udziałem nienależycie reprezentowanej strony oznaczałoby w praktyce niemożliwy do zaakceptowania nakaz kontynuowania błędnie prowadzonego postępowania. W konsekwencji stwierdzić należy, iż jak wynika z przedłożonego materiału dowodowego postanowieniem Sądu Rejonowego w Z. z dnia [...] r. sygn. akt [...] oraz wydanym w wyniku rozpoznania apelacji postanowieniem Sądu Okręgowego w K. z dnia [...] r. sygn. akt [...] A. K. została ustanowiona kuratorem dla Spółki [...] w S.. W uzasadnieniu postanowienia drugoinstancyjnego Sąd Okręgowy podkreślił, iż zakres uprawnień ustanowionego kuratora określony jest w art. 42 k.c. Przypomnieć zatem w tym miejscu należy, co notabene wielokrotnie podnosił w swych pismach skarżący, iż w myśl art. 42 § 1 k.c. jeżeli osoba prawna nie może prowadzić swoich spraw z braku powołanych do tego organów, sąd ustanawia dla niej kuratora. Stosownie z kolei do § 2 cytowanego artykułu kurator powinien postarać się niezwłocznie o powołanie organów osoby prawnej, a w razie potrzeby o jej likwidację. Interpretacja przytoczonego przepisu prowadzi do wniosku, iż w odróżnieniu od innych norm przewidujących w systemie prawa dopuszczalność bądź obowiązek powołania kuratora kurator ustanowiony na podstawie art. 42 k.c. ma ustawowo ściśle sprecyzowane zadania wyliczone w § 2 przytoczonego artykułu. Nie zostaje on bowiem ustanowiony w celu bieżącego prowadzenia spraw spółki, a tym samym stałego bądź czasowego zastąpienia ustawowych bądź statutowych organów osoby prawnej, a jedynie do niezwłocznego doprowadzenia bądź to do likwidacji osoby prawnej bądź też do umożliwienia jej, poprzez powołanie właściwych organów, podjęcia samodzielnego, prawidłowego działania w tym zarządzania i reprezentacji. Jak stwierdził Sąd Najwyższy w uzasadnieniu postanowienia z dnia 7 maja 2004 r., III CK 249/03, OSNC 2005/5/87, Biul.SN 2004/11, M.Prawn. 2005/9 (odnoszącego się wprawdzie do spółki akcyjnej jednak zachowującej pełną aktualność w stosunku do innych osób prawnych) kurator spółki ma podjąć wszystkie dopuszczalne działania, aby osoba prawna mogła działać przez swoje organy w sposób przewidziany w ustawie i w opartym na niej statucie, jak wymaga tego przepis art. 38 k.c., natomiast sam nie może organu tego zastępować. Art. 42 § 2 k.c. zakreśla kompetencje kuratora do czynności w nim wskazanych z podkreśleniem niezwłoczności wyrażającej rationem legis unormowania. Ingerencja państwa w sprawy podmiotu prawa prywatnego jest bowiem usprawiedliwiona jedynie koniecznością ochrony praw majątkowych, takich jak własność i inne prawa (art. 21 ust. 1 i art. 64 ust. 2 Konstytucji). Doznawałaby ona natomiast uszczerbku, gdyby majątek osoby prawnej był pozbawiony zarządu w ogóle albo gdyby cała jej działalność została oddana kuratorowi podlegającemu tylko nadzorowi sądu opiekuńczego, którego zadania jako organu wymiaru sprawiedliwości nie są ukierunkowane na pełnienie funkcji organów osób prawnych, lecz na ochronę praw jednostki. Nie znaczy to, zdaniem rozpoznającego obecnie sprawę Składu Orzekającego, iż kurator nie jest władny w okresie sprawowania funkcji w żadnej materii reprezentować wspólnoty. Tak formalistyczne pojmowanie określonych w art. 42 k.c. ograniczeń sprzeczne byłoby bowiem z istotą przepisu, którego celem jest by nie podlegająca likwidacji osoba prawna ponownie, jak najszybciej, mogła działać poprzez powołane do tego organy. W konsekwencji kurator niewątpliwie uprawniony jest reprezentować wspólnotę w tych sprawach i czynnościach, które celowi owemu (bądź likwidacji osoby prawnej) służą, w tym jak się wydaje także w ewentualnych warunkujących osiągnięcie określonych w art. 42 § 2 k.c. celów postępowaniach administracyjnych i sądowych. Zdaniem Składu Orzekającego ustanowiony w trybie art. 42 k.c. kurator nie może jednak zastępować organów spółki w sprawach innego typu, w tym np. w nie związanych ani z powołaniem organów Spółki ani jej likwidacją postępowaniach mających na celu ustalenie, które nieruchomości stanowią wspólnotę gruntową. Należy zauważyć, że jak wynika z przedłożonych przez skarżącego i uczestników postępowania dodatkowych dokumentów podobna ocena, iż pomimo istnienia ustanowionego w trybie art. 42 k.c. kuratora Spółka [...] w S. nie jest należycie reprezentowana w sprawach dotyczących nieruchomości wyrażona została także przez Sąd Apelacyjny w K. w postanowieniu z dnia [...] r., sygn. akt [...] oraz w postanowieniu z dnia [...] r., sygn. akt [...], jak również przez Sąd Okręgowy w C. w postanowieniu z dnia [...] r. sygn. akt [...]. W myśl powyższych uwag, postanowienie organu I instancji dowodzące bezzasadności wniosku o zawieszenie postępowania z uwagi na prawidłową reprezentację Spółki przez ustanowionego kuratora uznać należy za naruszające wskazane wyżej przepisy postępowania administracyjnego oraz art. 42 k.c.. W postępowaniu drugoinstancyjnym Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. nie dostrzegło jednak wskazanej wyżej błędnej oceny stanu faktycznego i prawnego i utrzymało w mocy postanowienie organu I instancji. Sprawia to w konsekwencji, iż naruszeniem prawa dotknięte jest także stanowiące przedmiot zaskarżenia w niniejszej sprawie postanowienie drugoinstancyjne. W ramach ponownie prowadzonego postępowania administracyjnego prowadzące sprawę organy administracji publicznej winny zatem wnikliwie rozważyć obecną sytuację Spółki (jak wynika z przedłożonych przez skarżącego dokumentów Burmistrz Miasta i Gminy S. oraz Starosta B. poparli wniesiony do Sądu Rejonowego w Z. wniosek o zmianę kuratora) i w zależności od poczynionych ustaleń rozpoznać wniosek o zawieszenie postępowania. W świetle przedstawionych wyżej wywodów należało uwzględnić skargę M. M. i orzec jak w sentencji. Nadto w myśl art. 152 cytowanej ustawy określono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości. O kosztach postępowania orzeczono na wniosek skarżącego na podstawie art. 200, 205 i 209 p.p.s.a .

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło