II SA/Gl 360/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Iwona Bogucka (spr.) po rozpoznaniu w dniu 2 kwietnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego w kwestii wniosku strony skarżącej o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji postanawia: oddalić wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Przedmiotem skargi jest decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K., mocą której utrzymano w mocy rozstrzygnięcie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. z dnia [...]r., nr [...] nakazujące stronie skarżącej rozbiórkę naziemnego termoplastycznego zbiornika stacjonarnego do magazynowania olei opałowych, zlokalizowanego na nieruchomości położnej w M. Dodatkowo organ pierwszej instancji wskazał, że przystąpienie do rozbiórki ma nastąpić "niezwłocznie po uprawomocnieniu się niniejszej decyzji". W skardze z dnia 8 lutego 2012 r. zawarty został wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Uzasadniając wniosek M. S. podniósł, że w przypadku wykonania decyzji prace polegające na demontażu zbiornika mogłoby spowodować znaczą szkodę po stronie skarżącego. W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 2 marca 2012 r. uczestnikowi postępowania doręczno między innymi odpis skargi, jednocześnie informując o możliwości ustosunkowania się - w terminie pięciu dni - do wniosku tam zawartego o wstrzymanie wykonania aktu. Zarówno organ w odpowiedzi na skargę, jak i uczestnik postępowania nie odnieśli się do tego wniosku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje: Art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 z późn. zm. - zwanej dalej p.p.s.a.) stanowi, że wniesienie skargi do Sądu nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Jednakże w myśl art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wstrzymać wykonanie tego aktu lub czynności w całości lub w części, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przesłanki, o których mowa w tym artykule należy wiązać z sytuacją, która może powstać, gdy akt administracyjny, którego wstrzymania zażądano, zostanie wykonany, a następnie, na skutek uwzględnienia skargi, akt ten zostanie wzruszony. W realiach rozpoznawanej sprawy chodzi więc o ocenę czy wykonanie przez skarżącego nałożonego na niego obowiązku rozbiórki obiektu budowlanego wywoła skutki w postaci powstania znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, jeżeli okazałoby się, że w wyniku rozpatrzenia sprawy przez Sąd decyzja precyzująca ten obowiązek zostanie wyeliminowana z obrotu prawnego. W tym miejscu podkreślić jednak należy, że organ pierwszej instancji w wydanym rozstrzygnięciu nakładając na skarżącego wspomniany nakaz wyznaczył jednocześnie termin jego realizacji. Z decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. z dnia [...] r., nr [...] wynika, że przystąpienie do rozbiórki na nastąpić niezwłocznie po uprawomocnieniu się decyzji tego organu. Natomiast [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. odnosząc się w uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia, utrzymującego w mocy pierwszoinstancyjną decyzję, do kwestii terminu, do którego nakaz rozbiórki winien być dokonany, wskazał, że ustawa Prawo Budowlane takiego nie określa, stąd – zdaniem organu – staje się ona wykonalna w dniu, w którym staje się prawomocna. Dalej podkreślono, że wskazanie takiego terminu w decyzji organu pierwszej instancji było zbędne, miało charakter jedynie informacyjny, jednak nie stanowi uchybienia, które mogłoby skutkować uchyleniem tej decyzji. Rozpatrując wniosek skarżącego Sąd uznał, że nie zasługuje on na uwzględnienie z uwagi na sformułowanie sentencji decyzji organu pierwszej instancji. Z jej treści wynika bowiem, że wykonanie decyzji ma nastąpić dopiero po "jej uprawomocnieniu się". Pojecie "prawomocna decyzja" nie jest zdefiniowane w przepisach prawa, jednak w doktrynie wyraźnie rozróżnia się pojecie "decyzja ostateczna" od terminu "decyzja prawomocna". Pierwsze z wymienionych zostało przez ustawodawcę określone w art. 16 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 późn. zm. - zwanej dalej KPA), gdzie wyraźnie wskazano, że pod tym pojęciem należy rozumieć decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Natomiast prawomocność decyzji jest szczególną kwalifikacją decyzji ostatecznej, którą uzyskuje ona w rezultacie utrzymania jej w mocy przez sąd administracyjny jako zgodnej z prawem w zakresie, w jakim sąd ten dokonuje kontroli. W konsekwencji przyjętego w decyzjach obu organów rozwiązania, nałożony obowiązek nie będzie de facto podlegać wykonaniu do momentu prawomocnego rozpoznania skargi przez Sąd, gdyż dopiero wówczas rozstrzygnięcie wydane w toku postępowania administracyjnego stanie się również prawomocne. Oznacza to, że przedmiotem wniosku jest tak naprawdę obowiązek, do którego wykonania strona skarżąca nie jest zobowiązana do czasu prawomocnego zakończenia postępowania sądowoadministracyjnego. Nie nabrał on zatem waloru wykonalności, a postępowanie w zakresie wstrzymania wykonania takiej decyzji jest bezprzedmiotowe. Podkreślić, należy dodatkowo, że na tym etapie postępowania Sąd nie bada prawidłowości zaskarżonej decyzji, stąd jej treść – jako decyzji ostatecznej – jest wiążąca zarówno dla strony jak i dla organów administracji publicznej. Nawet w przypadku ewentualnego dostrzeżenia przy rozpoznaniu incydentalnego wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu elementów stanowiących o bezwzględnej nieważności zaskarżonej decyzji, Sąd nie może w nią wprost ingerować i odczytywać jej treści inaczej niż było to wolą organu. Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.