II SA/Gl 363/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Łucja Franiczek, po rozpoznaniu w dniu 13 marca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W. D. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy sprostowania aktu własności ziemi w kwestii wniosku skarżącego o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 17 czerwca 2016 r. sygn. akt II SA/GL 363/16 p o s t a n a w i a przywrócić terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Wyrokiem z dnia 17 czerwca 2016 r. wydanym na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę W. D. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy sprostowania aktu własności ziemi. Odpis wyroku został wysłany na wskazany w skardze adres pełnomocnika skarżącego. Pomimo dwukrotnego awizowania przesyłki ( w dniu 23 czerwca 2016 r. oraz 1 lipca 2016 r. ) przedmiotowa przesyłka nie została odebrana przez adresata z placówki pocztowej i została zwrócona do sądu. Stanowiło to podstawę do uznania jej za skutecznie doręczoną w trybie art. 73 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( t. jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), dalej w skrócie Ppsa z dniem 7 lipca 2016 r. Pismem z dnia 30 stycznia 2017 r. pełnomocnik skarżącego, zwróciła się do Sądu z wnioskiem o sporządzenie uzasadnienia tego orzeczenia, dołączając do tego pisma wniosek o przywrócenie terminu do dokonania tej czynności. Pełnomocnik w uzasadnieniu wniosku wskazała, że z uwagi na brak informacji dotyczących niniejszego postępowania zwróciła się w tej sprawie w dniu 25 stycznia 2017 r. telefonicznie do Sądu. Po uzyskaniu informacji o podwójnym awizowaniu adresowanej do niej przesyłki złożyła w dniu 30 stycznia 2017 r. reklamację w Urzędzie Pocztowym. Pełnomocnik podnosiła, że w dniach 4 i 18 lipca 2016 r. osobiście odbierała kierowaną do mniej korespondencję sądową, natomiast przedmiotowa przesyłka nie została jej wydana. We wniosku podnoszono również, że podobna sytuacja miała miejsce w innej toczącej się przed tut. Sądem sprawie i złożona przez tego pełnomocnika reklamacja pocztowa została pozytywnie rozpatrzona. W dniu 1 marca 2017 r. pełnomocnik skarżącej złożyła w Sądzie kopię odpowiedzi Poczty Polskiej na złożoną reklamację. W przedmiotowym piśmie wskazano, że na podstawie wyjaśnień listonosza ustalono, że zawiadomienia o nadejściu przesyłki zostały doręczone do oddawczej skrzynki pocztowej obecnego pełnomocnika skarżącego. Pomimo dwukrotnej awizacji przedmiotowa przesyłka nie została podjęta w terminie przez adresata, wobec czego w dniu 11 lipca 2016 r. została ona zwrócona do nadawcy. W piśmie wskazano również, że w dniu 4 lipca 2016 r. pełnomocnik odebrała pięć innych przesyłek poleconych oraz zaznaczono, że obecnie trudno jest ustalić z jakiego powodu pełnomocnik nie odebrała przedmiotowej przesyłki i jednocześnie zasugerowono, że być może pełnomocnik nie przedstawiła zawiadomienia o jej nadejściu. Organ, pomimo takiej możliwości, nie ustosunkował się do przedmiotowego wniosku. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 86 § 1 Ppsa, jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Stosownie do art. 87 § 1 Ppsa pismo z przedmiotowym wnioskiem wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 Ppsa) oraz dokonać czynności, której strona nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 Ppsa). Zauważyć przy tym należy, że kryterium braku winy wiąże się z obowiązkiem strony do zachowania należytej staranności przy dokonywaniu czynności procesowych, dla których skuteczności określony jest ustawowy termin. Brak winy oznacza więc, że strona nawet przy dołożeniu jak najwyższych starań nie była w stanie zapobiec jego uchybieniu. Rozpoznając wniosek zgłoszony przez pełnomocnika skarżącego przede wszystkim należy stwierdzić, że został on wniesiony w ustawowym terminie. Zgodnie z oświadczeniem pełnomocnik powzięła w dniu 25 stycznia 2017 r. wiadomość o oddaleniu skargi wyrokiem Sądu z dnia 17 czerwca 2016 r., a wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia tego wyroku złożyła osobiście w Sądzie w dniu 31 stycznia 2017 r. Jednocześnie dokonała uchybionej czynności procesowej, czyli złożyła wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku. W ocenie Sądu przedmiotowy wniosek z merytorycznych powodów jest zasadny. Z powołanej na wstępie regulacji ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wynika, że samo wniesienie wniosku przez zainteresowanego we wskazanym terminie oraz dokonanie czynności, dla której zakreślony był termin, nie jest wystarczającą przesłanką przywrócenia uchybionego terminu do dokonania czynności procesowej. Konieczne jest bowiem uprawdopodobnienie przez wnioskodawcę, że nie ponosi on winy w niedochowaniu terminu. Przechodząc do oceny okoliczności wskazujących na brak winy strony skarżącej w uchybieniu terminu zauważyć wymaga, że niewątpliwie po jej stronie występują trudności w uprawdopodobnieniu tych okoliczności, głównie z uwagi na ograniczone środki dowodowe, jakimi może dysponować w zakresie braku awizacji przedmiotowej korespondencji. Jednocześnie należy mieć na względzie regulację art. 73 Ppsa, zgodnie z którą dwukrotne awizowanie przesyłki, w sposób określony w tym przepisie uzasadnia przyjęcie domniemania faktycznego, że przesyłka ta doszła do rąk adresata, a więc dokonane w ten sposób doręczenie było skuteczne. W niniejszej sprawie dwukrotną awizację przesyłek zawierających wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi potwierdzają adnotacje pracownika poczty. Wskazać wymaga jednakże, że powyższe domniemanie jest wzruszalne, a trybem właściwym do jego obalenia jest przywrócenie terminu (por. postanowienia SN z dnia 4 września 1970 r., I PZ 53/70, OSNCP 1971 r., Nr 6, poz. 100 oraz z dnia 12 stycznia 1973 r., I CZ 157/72, OSNCP 1973 r., Nr 12, poz. 215). Postępowanie w przedmiocie przywrócenia terminu nie ma jednak na celu zakwestionowania faktu doręczenia przesyłki, lecz jedynie uchylenie się od ujemnych skutków w zakresie upływu terminu, jakie wynikają dla strony z tego doręczenia (vide: wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 28 lutego 2006 r., sygn. P 13/05, oraz z dnia 15 października 2002 r., sygn. SK 6/02 w odniesieniu do tej samej problematyki poruszanej w postępowaniu cywilnym). W wymienionych wyżej orzeczeniach Trybunał Konstytucyjny wskazał na czynniki, które zwiększają prawdopodobieństwo nieotrzymania awiza przez adresata i zaliczył do nich okoliczności, w wyniku których poczta nie zawsze przestrzega standardów wyznaczonych przez prawo, co zmniejsza pewność dotarcia przesyłki. W rozpoznawanej sprawie strona skarżąca podjęła próbę uchylenia się od negatywnych skutków uznania za skuteczne doręczenia wyroku z uzasadnieniem. Wskazaną okoliczność braku awizacji przesyłki oraz nadesłane przez Kierownika Działu Operacyjnego Biura Ładu Korporacyjnego i Zgodności Poczty Polskiej S.A. w K. pismo wyjaśniające z dnia 15 lutego 2017 r. Sąd uznał za wystarczające do uprawdopodobniła braku winy w niedochowaniu terminu złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Nie można bowiem wykluczyć, że w istocie pełnomocnik skarżącego nie otrzymała zawiadomienia o awizacji kierowanej do niej korespondencji, a gdyby takie awizo zostało wystawione to prawdopodobnie pracownik poczty wydałby jej korespondencję. W świetle powyższego oraz mając na uwadze konstytucyjną zasadę prawa do sądu należało przywrócić termin do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, w oparciu o regulację art. 86 § 1 Ppsa.