II SA/Gl 366/17
PostanowienieWSA w Gliwicach2017-09-25
Skład orzekający: Elżbieta Kaznowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do wstrzymania wykonania decyzji o pozwoleniu na budowę ze względu na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, w szczególności w kontekście naruszenia prawa służebności przejazdu i przechodu?Ratio decidendi
Sąd wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji o pozwoleniu na budowę, uznając, że wniosek skarżących zasługuje na uwzględnienie. Uzasadniono to istnieniem postanowienia Sądu Rejonowego zabezpieczającego roszczenie o wpis służebności przejazdu i przechodu, co sugeruje, że wykonanie decyzji mogłoby naruszyć możliwość korzystania z tej służebności, prowadząc do trudnych do odwrócenia skutków.Stan faktyczny
Skarżący wnieśli skargi na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję o pozwoleniu na budowę. W skargach zawarto wnioski o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, uzasadniając je ryzykiem nieodwracalnych skutków, w tym naruszeniem prawa służebności przejazdu i przechodu oraz możliwością wystąpienia katastrofy budowlanej. Do wniosków dołączono postanowienie Sądu Rejonowego zabezpieczające roszczenie o wpis służebności.Rozstrzygnięcie
Wstrzymano wykonanie zaskarżonej decyzji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie: Przewodniczący sędzia WSA Elżbieta Kaznowska po rozpoznaniu w dniu 25 września 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi S. L., G. W., M. W., G. K., M. M.-M., L. M. i I. Z. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę w kwestii wniosku skarżących o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji postanawia wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji.
Pismem z dnia 22 marca 2017 r. S. L. – reprezentowany przez pełnomocnika – wniósł skargę na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r., nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta K. dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę dla "A" Sp. z o.o.
W skardze pełnomocnik skarżącego zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Wniosek uzasadnił nieodwracalnymi skutkami, jakie wywoła ww. decyzja w postaci braku możliwości wykonania służebności przejazdu i przechodu przez skarżącego oraz pozostałe osoby uprawnione. Pełnomocnik skarżącego wskazał, że wykonanie decyzji, a tym samym wykonanie robót budowlanych spowoduje trudne do odwrócenia skutki pod względem formalnym, jak i faktycznym w postaci braku możliwości realizacji ww. służebności oraz – ewentualnie – rozbiórki obiektu budowlanego, co wymagałoby szeregu nakładów ze strony inwestora.
Pełnomocnik skarżącego dołączył do skargi postanowienie Sądu Rejonowego w K. oraz wydruk księgi wieczystej nr [...] z dnia [...] r. Postanowieniem z dnia [...] r., sygn. akt [...] Sąd Rejonowy w K. zabezpieczył roszczenie S. L. o usunięcie niezgodności między ujawnionym w księdze wieczystej stanem prawnym nieruchomości, a jej rzeczywistym stanem prawnym, poprzez wpisanie w dziale III księgi wieczystej w miejsce dotychczasowego wpisu, wpisu o treści: "prawo przejazdu i przechodu dla każdorazowego właściciela nieruchomości gruntowej" oraz poprzez nakazanie wpisania ostrzeżenia o toczącym się postępowaniu z powództwa S. L. przeciwko "A" Sp. z o.o. o usunięcie niezgodności między stanem prawnym nieruchomości ujawnionym w księdze wieczystej, a rzeczywistym stanem prawnym w dziale III księgi wieczystej nr [...] prowadzonej przez Sąd Rejonowy w K. [...] Wydział Ksiąg Wieczystych.
Pismem z dnia 31 marca 2017 r. G. W., M. W., G. K., M. M.-M., L. M. i I. Z. wnieśli skargę na ww. decyzję Wojewody [...].
Mając na uwadze art. 111 p.p.s.a., zarządzeniem z dnia 1 sierpnia 2017 r. połączono skargę G. W., M. W., G. K., M. M.-M., L. M. i I. Z. ze skargę S. L., celem łącznego ich rozpatrzenia i rozstrzygnięcia.
W skardze z dnia 31 marca 2017 r. ww. skarżący również zawarli wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji uzasadniając go możliwością wystąpienia katastrofy budowlanej budynku mieszkalnego przy ul. [...], stanowiącej własność skarżących.
Mając na uwadze powyższe w wykonaniu zarządzenia sędziego sprawozdawcy z dnia 21 sierpnia 2017 r. zwrócono się do uczestników postępowania w celu ustosunkowania się do zawartych w skargach wniosków o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.
W odpowiedzi na wezwanie Sądu "A" Sp. z o.o. zwróciła się od Sądu o wydłużenie terminu na ustosunkowanie się do ww. wniosków w związku z sezonem urlopowym, jednak dotychczas nie nadesłała swojego stanowiska. Pismem z dnia 31 sierpnia 2017 r. B. Z. wskazała, że podtrzymuje wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji organu drugiej instancji. Pismem z dnia 30 sierpnia 2017 r. "B" wskazał, że powyższą kwestię pozostawia do rozstrzygnięcia Sądowi. Natomiast, w piśmie z dnia [...] r. Prezydent Miasta K. wskazał, że w związku z toczącym się przed Sądem Rejonowym W K. postępowaniem w sprawie uzgodnienia treści księgi wieczystej nr [...] wyraża opinię o zasadności ww. wniosków o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Pozostali uczestnicy postępowania nie skorzystali z prawa do wypowiedzenia się w powyższej kwestii.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zgodnie z treścią art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże w myśl art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd, na wniosek skarżącego, może wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie chyba, że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania.
W pierwszej kolejności wskazać należy, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności przez sąd może nastąpić wyłącznie na wniosek skarżącego, co oznacza, że to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek przedstawienia okoliczności, które pozwolą sądowi na dokonanie oceny, czy spełnione są przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania aktu lub czynności. Niewskazanie we wniosku okoliczności uzasadniających twierdzenie, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków oznacza brak przesłanek udzielenia ochrony tymczasowej przez Sąd (J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, LexisNexis, Warszawa 2006 r., s. 189). Wnioskujący musi zatem dokładanie przytoczyć okoliczności, które przemawiają za wstrzymaniem wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, gdyż od uprawdopodobnienia niebezpieczeństwa wystąpienia znacznej szkody i negatywnych skutków zależy orzeczenie sądu (vide: postanowienie NSA z dnia 7 kwietnia 2005 r., sygn. akt II OZ 201/2005). Przy czym treść złożonego na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a., wniosku nie może sprowadzać się jedynie do ogólnego wywodu strony, wskazującego na przesłanki warunkujące wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu, lecz jej twierdzenia winny być poparte dokumentami źródłowymi obrazującymi jej sytuację.
Rozpoznając wniosek skarżących o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że zasługuje on na uwzględnienie.
Postanowieniem z dnia [...] r. Sąd Rejonowy w K. zabezpieczył roszczenie skarżącego o usunięcie niezgodności między ujawnionym w księdze wieczystej stanem prawnym nieruchomości, a rzeczywistym stanem prawnym poprzez wpisanie w dziale III księgi wieczystej ostrzeżenia. Z ww. postanowienia wynika, że w dziale III księgi wieczystej winien znajdować się wpis o treści "prawo przejazdu i przechodu dla każdorazowego właściciela nieruchomości gruntowej, dla której prowadzona jest księga wieczysta pod nr [...]". Według Sądu Rejonowego w K. skoro skarżący jest współwłaścicielem nieruchomości, dla której ustanowiono ww. służebność uzasadnionym jest zabezpieczenie jego roszczenia.
Służebność obciążająca nieruchomość inwestora, została ustanowiona na rzecz skarżącego w celu zapewnienia należącej do niego częściowo nieruchomości władnącej prawa przejazdu i przechodu. Tym samym wykonanie zaskarżonej decyzji mogłoby naruszyć możliwość korzystania ze służebności zgodnie z jej treścią.
Jednocześnie zaznaczyć wypada, że uwzględnienie rozpoznawanego wniosku nie przesądza o zasadności wniesionej skargi. Zaskarżona decyzja będzie podlegać kontroli sądu, pod względem jej zgodności z prawem, dopiero w toku merytorycznego rozstrzygania sprawy. Postępowanie w przedmiocie wstrzymania wykonania aktu stanowi jedynie postępowanie o charakterze wpadkowym, które jest prowadzone w ściśle określonych granicach wyznaczonych treścią art. 61 § 3 p.p.s.a. i ma czasowy (doraźny) charakter gdyż obowiązuje do czasu wydania przez sąd orzeczenia uwzględniającego skargę lub uprawomocnienia się orzeczenia oddalającego skargę.
Mając na względzie powyższe Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło