II SA/Gl 367/08

PostanowienieWSA w Gliwicach2008-07-17

Skład orzekający: Łukasz Strzępek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, pomimo trudnej sytuacji materialnej, zasługują na całkowite zwolnienie od kosztów sądowych, czy jedynie częściowe?
Ratio decidendi
Sąd częściowo uwzględnił wniosek o przyznanie prawa pomocy, zwalniając skarżących z wpisu od skargi, ale oddalił wniosek w pozostałym zakresie. Uzasadniono to tym, że choć sytuacja materialna skarżących jest trudna, istnieją wątpliwości co do ich rzeczywistego stanu majątkowego, możliwości uzyskania pomocy od rodziny, prowadzenia działalności gospodarczej oraz jasności co do posiadanych nieruchomości, co nie pozwala na przyznanie całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych.
Stan faktyczny
Skarżący K. N. – W. i M. W. złożyli skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. w przedmiocie jednorazowej opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości. W ramach skargi złożyli wniosek o przyznanie prawa pomocy, początkowo o zwolnienie z wpisu, a następnie o całkowite zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżący utrzymują się z jednego dochodu netto, posiadają dwójkę dzieci, a jeden z nich jest bezrobotny i zadłużony. Ich miesięczne wydatki są wysokie w stosunku do dochodów.
Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżących z wpisu od skargi oraz oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 17 lipca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. N. – W. oraz M. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie jednorazowej opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości w kwestii wniosku skarżących o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych postanawia: 1) zwolnić skarżących z wpisu od skargi, 2) oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie W skardze, która wpłynęła do Sądu w dniu [...] r. K. N. – W. i M. W. zawarli wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia z wpisu od skargi. Następnie, po wezwaniu ich do złożenia wniosku w przewidzianej przepisami formie poszerzyli zakres wniosku i wystąpili o całkowite zwolnienie od kosztów sądowych. Z informacji zawartych w formularzu PPF oraz dokumentów nadesłanych na skutek wezwań referendarza sądowego wynika, że skarżący pozostają w gospodarstwie domowym wraz z dwójką dzieci, utrzymując się ze świadczenia uzyskiwanego przez K. N.– W. w kwocie [...] zł netto miesięcznie. W skład ich majątku, poza udziałem w prawie własności budynku jednorodzinnego ([...]) nie wchodzą żadne przedmioty o wartości powyżej 3.000 euro, skarżący nie posiadają również żadnych oszczędności. M. W. pozostaje obecnie bez zatrudnienia, a ze względu na fakt zadłużenia w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych nie jest w stanie zarejestrować się jako osoba bezrobotna i otrzymywać z tego tytułu jakiekolwiek świadczenia. Wedle przedłożonych dokumentów miesięczne wydatki skarżących kształtują się na poziomie około [...] zł. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje: Obowiązujące przepisy ustanawiają zasadę odpłatności postępowania (art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm. – zwanej dalej P.p.s.a.), nie mniej jednak nie ma ona charakteru bezwzględnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym. Osobie fizycznej, która wystąpiła o zwolnienie od kosztów sądowych prawo pomocy może być przyznane wówczas, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim i swojej rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy przy uwzględnieniu treści przywołanych wyżej przepisów w kontekście wskazanych przez skarżących okoliczności stwierdzono, iż ich wniosek zasługuje na uwzględnienie jedynie w zakresie zwolnienia z wpisu od skargi. Trzeba bowiem wziąć pod uwagę, że w rozpoznawanej sprawie wysokość wymaganego wpisu jest uzależniona od wartości przedmiotu sporu, którą jest kwota jednorazowej opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości. W oparciu o przepis § 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów, z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.) ustalono, że jest to kwota [...] zł ([...] zł x [...]%). Dokonując porównania uzyskiwanego w rodzinie wnioskodawców dochodu z wysokością wpisu nietrudno dostrzec, że jego uiszczenie w znaczący sposób pogorszyłoby sytuację materialną skarżących. Wątpliwości dotyczące rzeczywistego stanu majątkowego K. N. – W. oraz M. W. nie pozwoliły jednak uwzględnić ich żądania w całości. Przede wszystkim skarżący zadeklarowali, że korzystają ze sporadycznej pomocy finansowej rodziny, nie mniej jednak brak jest jakichkolwiek danych na temat form i rozmiaru tej pomocy. Można założyć, że tego rodzaju pomoc mogłaby być również udzielona w przypadku konieczności poniesienia daniny o charakterze publicznoprawnym, a do takich zaliczają się koszty sądowe. Dalej wskazać przyjdzie, że pomimo trudnej sytuacji materialnej skarżący nadal prowadzą działalność gospodarczą, co wiąże się z określonymi wydatkami – chociażby związanymi z utrzymaniem odpowiedniego lokalu. Z przedłożonych dokumentów nie wynika bowiem, aby działalność ta została zawieszona lub zlikwidowana. Ponadto wskazać trzeba, że wnioskodawcy jako adres miejsca zamieszkania w druku PPF wskazują W. ul. [...] lecz rachunki za energię elektryczną i wodę wystawione są na adres: M. ul. [...] ([...]). Nie jest więc jasne ile nieruchomości wchodzi rzeczywiście w skład majątku skarżących ani tez jakie tytuły prawne im do nich przysługują. Wskazane wyżej okoliczności nie pozwalają jednoznacznie stwierdzić, ze skarżący są osobami zasługującymi na całkowite zwolnienie od kosztów sądowych, a wobec powyższego ich wniosek uwzględniono jedynie w części. Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 3 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło