II SA/Gl 389/07

PostanowienieWSA w Gliwicach2007-11-14

Skład orzekający: Sędzia NSA Łucja Franiczek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżąca spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, biorąc pod uwagę jej sytuację materialną i rodzinną?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżąca spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Jej obecny dochód, pochodzący z emerytury i pomocy męża, jest niewystarczający do pokrycia kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, co potwierdzają przedłożone dokumenty i oświadczenia.
Stan faktyczny
Skarżąca E. L. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej odszkodowania za nieruchomość zajętą pod drogę publiczną. W uzasadnieniu wskazała na trudną sytuację materialną, wynikającą z utraty pracy, odmowy prawa do emerytury przez ZUS, niskich dochodów oraz utrzymywania się z pomocy rodziny. Po odmowie przyznania prawa pomocy przez referendarza sądowego, skarżąca wniosła sprzeciw, ponownie podkreślając pogorszenie swojej sytuacji finansowej.
Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącą z kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie: Przewodnicząca - Sędzia NSA Łucja Franiczek po rozpoznaniu w dniu 14 listopada 2007 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi E. L. na decyzję Wojewody z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie odszkodowania za nieruchomość zajętą pod drogę publiczną na skutek wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych postanawia: zwolnić skarżącą z kosztów sądowych. W odpowiedni na wezwanie Sądu o uiszczenie wpisu od skargi w kwocie [...] zł skarżąca wystąpiła z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Uzasadniając przedmiotowy wniosek wskazała, iż dnia [...] r. została zwolniona z pracy (świadectwo pracy - k. nr 25 akt sądowych), lecz Zakład Ubezpieczeń Społecznych w R. decyzją z dnia [...] r. odmówił jej prawa do emerytury [...] (k. nr 41). Skarżąca podniosła, iż ostatnie wynagrodzenie za pracę otrzymała w [...] r. i od tamtej pory utrzymuje się ze środków, jakie otrzymuje od rodziny. Nie korzysta ona z pomocy społecznej. Opisując stan rodzinny i majątkowy skarżąca podniosła, że zamieszkuje w budynku mieszkalnym o powierzchni [...] m2 jedynie razem z córką, która jest studentką i pobiera stypendium socjalne w kwocie [...] zł (decyzja uczelni - k. nr 36). Skarżąca nie posiada żadnych oszczędności. Średnie miesięczne koszty utrzymania gospodarstwa domowego skarżącej wynoszą [...] zł. W uzupełnieniu informacji zawartych w formularzach wniosku skarżąca w piśmie z dnia [...] r. wskazała, że zawarła z mężem w [...] r. umowę o wyłączeniu wspólności ustawowej (k. nr 34). Ponadto, określiła, iż łączna kwota pomocy finansowej uzyskiwanej od rodziny to [...] zł (w tym stypendium córki). Postanowieniem z dnia 14 września 2007 r. referendarz sądowy odmówił skarżącej przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. E. L. w ustawowym terminie wniosła od powyższego postanowienia sprzeciw. W jego uzasadnieniu kolejny raz wskazała na swoją trudną sytuację materialną, dodatkowo akcentując jej dalsze pogorszenie. Zgodnie z oświadczeniem skarżącej jej córka ostatnie stypendium otrzymała w [...] br. zaś następne otrzyma dopiero w [...] br., po rozpatrzeniu przez uczelnię złożonych w tym zakresie wniosków. Skarżąca od [...] r. pobiera emeryturę w kwocie [...] zł, jednakże jej rodzina, oprócz męża, zaniechała udzielania jej pomocy finansowej. Obecnie dochód rodziny wynosi [...] zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej ustawą, w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Odnosząc się zatem do wniosku skarżącej, stwierdzić trzeba, że zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym, czyli w świetle art. 245 § 3 ustawy obejmującym m. in. zwolnienie od kosztów sądowych, następuje, gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie pokryć pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Strona, wnosząc o przyznanie prawa pomocy w tym zakresie, powinna zatem udowodnić istnienie okoliczności wskazanej w tym przepisie. Przenosząc te uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy, stwierdzić trzeba, że powyższa przesłanka przyznania prawa pomocy została w stosunku do skarżącej spełniona w stopniu pozwalającym na uwzględnienie złożonego przez nią wniosku. Osiągany przez nią obecnie dochód w postaci emerytury oraz pomocy finansowej od męża stanowi zaledwie kwotę ok. [...] zł, z czego skarżąca obowiązana jest pokryć koszty związane z mieszkaniem w kwocie ok. [...] zł. Uwzględnić również należy, że wskazane powyższej wydatki obejmują jedynie podstawowe kwestie dotyczące utrzymania gospodarstwa domowego takie jak media i podatki, brak wśród nich kosztów ponoszonych przez skarżącą np. na środki czystości czy żywność. Ocena stanu rodzinnego i majątkowego skarżącej jak również jej możliwości finansowych – dokonana w oparciu o podniesione przez nią okoliczności poparte załączonymi dokumentami - prowadzi zatem do wniosku, iż jej miesięczny dochód nie pozwala jej na poniesienie kosztów postępowania sądowego w niniejszej sprawie bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Mając na uwadze przytoczoną powyżej argumentację, Sąd, działając w trybie art. 260 ustawy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy, orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło