II SA/Gl 397/07
PostanowienieWSA w Gliwicach2009-03-17
Skład orzekający: Leszek Kiermaszek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zmianę postanowienia w przedmiocie prawa pomocy może zostać uwzględniony bez wykazania zmiany okoliczności faktycznych lub prawnych uzasadniających wydanie postanowienia o odmiennej treści?Ratio decidendi
Sąd nie może uchylić ani zmienić postanowienia w przedmiocie prawa pomocy, nawet jeśli zostało ono zaskarżone lub jest prawomocne, bez zmiany okoliczności sprawy. Zmiana okoliczności obejmuje zarówno zmiany faktyczne, jak i prawne. W przypadku braku takiej zmiany, wniosek o zmianę postanowienia powinien zostać oddalony. Analiza stanu finansowego strony skarżącej nie wykazała pogorszenia jej kondycji, a wręcz przeciwnie, środki na rachunku bankowym przekraczały kwotę należnego wpisu.Stan faktyczny
Skarżąca Wspólnota Mieszkaniowa złożyła wniosek o zmianę postanowienia sądu z dnia 6 czerwca 2008 r. dotyczącego przyznania prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych. Wniosek ten był kolejnym krokiem po odrzuceniu zażalenia na postanowienie sądu z dnia 6 czerwca 2008 r. przez WSA w Gliwicach. Skarżąca argumentowała, że ustalona opłata sądowa jest zbyt wysoka w stosunku do jej możliwości finansowych, opierając się na składkach członkowskich i braku innych dochodów. Sąd analizował stan środków na rachunku bankowym wspólnoty.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o zmianę postanowienia Sądu z dnia 6 czerwca 2008 r.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Leszek Kiermaszek (spr.), po rozpoznaniu w dniu 17 marca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej [...] w C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy terenu na skutek wniosku skarżącej o zmianę postanowienia Sądu z dnia 6 czerwca 2008 r. p o s t a n a w i a: oddalić wniosek.
1 UZASADNIENIE
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach postanowieniem z dnia 6 czerwca 2008 r., po rozpoznaniu wniosku skarżącej Wspólnoty Mieszkaniowej o przyznanie prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych, zwolnił skarżącą od obowiązku uiszczenia wpisu od skargi w części przekraczającej [...] zł, a w pozostałym zakresie oddalił wniosek.
Od powyższego postanowienia skarżąca wniosła zażalenie, które jednak na mocy art. 178 w związku z art. 197 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej zwanej p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił postanowieniem z dnia 16 września 2008 r. Także i to postanowienie skarżąca zaskarżyła zażaleniem do Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Wobec powyższego Przewodniczący Wydziału II zarządzeniami z dnia 30 października 2008 r. wezwał pełnomocnika strony skarżącej do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie [...] zł, tj. w wysokości określonej w § 2 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.), a ponadto zobowiązał do usunięcia braku formalnego zażalenia poprzez jego podpisanie - w terminie siedmiu dni pod rygorem odrzucenia przedmiotowego zażalenia. W odpowiedzi na powyższe, w terminie zakreślonym na dokonanie wymaganych czynności, skarżąca Wspólnota wystąpiła z kolejnym wnioskiem o przyznania prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych, a mianowicie od wpisu od zażalenia. Argumentując zgłoszone żądanie wskazano, iż ustalona opłata sądowa wobec utrzymywania się Wspólnoty jedynie ze składek członkowskich, jest jak na jej możliwości finansowe za wysoka. Nadto w oświadczeniu o stanie majątkowym i dochodach zadeklarowano brak posiadania przez skarżącą kapitału zakładowego, majątku oraz środków finansowych, zaś w związku z brakiem dochodu nie określono wartości zysku lub strat za ostatni rok obrotowy. W informacji o stanie rachunków bankowych na koniec miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku podano kwotę [...] zł.
W odpowiedzi na wezwanie pełnomocnik skarżącej przesłał wyciągi z rachunku bankowego Wspólnoty za okres od [...] r. do [...] r., przedstawiające zestawienie miesięcznych wydatków i dochodów.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Przede wszystkim stwierdzić przyjdzie, że przedmiotowy wniosek należało potraktować jako wniosek o zmianę powołanego na wstępie postanowienia Sądu z dnia 6 czerwca 2008 r. Postanowienia w przedmiocie prawa pomocy należą do tzw. postanowień niekończących postępowania w sprawie, które - stosownie do treści art. 165 p.p.s.a.- mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Zatem bez zmiany okoliczności sprawy sąd nie może uchylić i zmienić postanowienia. Przez zmianę okoliczności sprawy należy rozumieć zmianę zarówno okoliczności faktycznych, jakie stanowiły przesłankę rozstrzygnięcia, jak również okoliczności prawnych, które uzasadniałyby wydanie postanowienia o odmiennej treści, niż to które wcześniej zapadło.
W ocenie Sądu w rozpoznawanej sprawie nie nastąpiła zmiana okoliczności, która uzasadniałaby zmianę wcześniej podjętego orzeczenia. Nadesłane dokumenty nie potwierdzają pogorszenia kondycji finansowej strony skarżącej, a wręcz przeciwnie, biorąc pod uwagę ostatni dzień ze wskazanych okresów przedstawiających operacje bankowe, uległa ona polepszeniu. Z przedłożonych dokumentów wynika bowiem, że stan środków zgromadzonych na rachunku bankowym wynosił kolejno na dzień [...] r. - [...] zł, [...] r. - [...] zł (przy początkowym saldzie [...] zł), a w dniu [...] r. - [...] zł. Odnotowania wymaga także fakt, iż w każdym z miesięcy od [...] r. do [...] r. skarżąca posiadała na rachunku bankowych środki pieniężne przekraczające kwotę należnego wpisu. Tym samym nie można stwierdzić, aby sytuacja materialna wnioskodawczyni była ciężka i wymagała zwolnienia z daniny publicznoprawnej, jaką są koszty postępowania sądowego. Podkreślić należy, iż jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, a taką stanowi wspólnota mieszkaniowa, przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, następuje, jeśli wykaże ona, iż nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania (art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a.). W niniejszej sprawie zasadniczym wydatkiem na obecnym etapie postępowania jest wpis od zażalenia w wysokości [...] zł. Kwota ta, w zestawieniu z dochodami uzyskiwanymi przez skarżącą, uwzględniając ich stały charakter, nie jest na tyle duża, aby powstały uzasadnione obawy co do możliwości jej uiszczenia.
Ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy mógłby być uwzględniony tylko w przypadku zmiany okoliczności, to jest pogorszenia sytuacji skarżącej w stosunku do istniejącej w dniu 6 czerwca 2008 r. Mając powyższe na uwadze oraz treść wniosku o przyznanie prawa pomocy złożonego na urzędowym formularzu PPF w dniu [...] r., jak również stan środków zgromadzonych na rachunku bankowym w miesiącach od [...] do [...] r., a także w [...] i [...] r., należało przyjąć, iż z przytoczonych w kolejnym wniosku okoliczności nie wynika, aby warunki materialne Wspólnoty uległy pogorszeniu w stosunku do sytuacji istniejącej we wskazanej dacie postanowienia, a tym samym brak jest przesłanek do zmiany przedmiotowego postanowienia.
Mając na uwadze przytoczoną powyżej argumentację, Sąd działając na podstawie art. 165 p.p.s.a. i art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło