II SA/Gl 397/11

PostanowienieWSA w Gliwicach2011-10-27

Skład orzekający: Referendarz sądowy Łukasz Strzępek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim oraz swojej rodziny, powinna zostać zwolniona od wpisu od skargi, a wniosek o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie powinien zostać oddalony?
Ratio decidendi
Osoba fizyczna, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim oraz swojej rodziny, może zostać zwolniona od wpisu od skargi. Jednakże, jeśli strona dysponuje stałym źródłem dochodu i potencjalnie może partycypować w kosztach utrzymania lokalu lub uzyskać wsparcie od pełnoletniego syna, wniosek o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie powinien zostać oddalony.
Stan faktyczny
Skarżąca I. K. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, wskazując na niskie dochody z renty, znaczne wydatki, niepełnosprawność i samotne prowadzenie gospodarstwa domowego. Wnioskodawczyni posiadała lokal o pow. 51 m2, nie miała oszczędności, a jej miesięczne wydatki wynosiły ok. 1358 zł przy dochodzie 1800 zł. Sąd częściowo uwzględnił wniosek, zwalniając skarżącą z wpisu od skargi, a oddalając go w pozostałym zakresie.
Rozstrzygnięcie
1) zwolniono skarżącą z wpisu od skargi, 2) oddalono wniosek w pozostałym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 27 października 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi I. K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uchylenia, w wyniku wznowienia postępowania, decyzji w sprawie pozwolenia na budowę w kwestii wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych postanawia: 1) zwolnić skarżącą z wpisu od skargi, 2) oddalić wniosek w pozostałym zakresie Na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy (druku "PPF") I. K. zwróciła się o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Wnioskodawczyni wskazała, że samotnie prowadzi gospodarstwo domowe, zamieszkując w lokalu o pow. 51 m2. Strona nie posiada żadnych oszczędności, papierów wartościowych ani też przedmiotów, których wartość przekraczałaby 3.000 euro. Wnioskodawczyni zaznaczyła, że jest osobą, w stosunku do której wydano orzeczenie stwierdzające niepełnosprawność (I stopnia), poruszającą się na wózku inwalidzkim. Jedynym źródłem utrzymania się jest renta uzyskiwana w kwocie 1800 zł miesięcznie. Stałe, miesięczne wydatki kształtują się zaś na poziomie około 1358 zł, a w ich skład wchodzą należności z tytułu czynszu, opłat za media (energię elektryczną, gaz, wodę), opłaty związane z leczeniem (zakup lekarstw oraz koszty opieki). Mając powyższe na względzie zważono co następuje: Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm. – zwana dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim oraz swojej rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). I. K. wykazała, że nie stać jej na poniesienie pełnych kosztów postępowania sądowego, co uzasadnia uwzględnienie jej wniosku w części. Nie mniej jednak brak jest podstaw do przyjęcia, że nie będzie w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W związku z tym zwolniono skarżącą z wpisu od skargi i oddalono wniosek w pozostałym zakresie. Oznacza to, że nie będzie zobowiązana do uiszczenia wpisu (będącego zasadniczym wydatkiem na tym etapie postępowania), natomiast pozostałe, potencjalne koszty nie są na tyle duże aby można było w tym przypadku stwierdzić, że strona nie będzie w stanie ich ponieść. Strona dysponuje bowiem stałym źródłem dochodu w wysokości 1800 zł miesięcznie. Niewątpliwie jako osoba niepełnosprawna ma większe od przeciętnych potrzeby, co zresztą zostało wykazane m.in. za pomocą nadesłanych faktur za zakup lekarstw. Uzasadnia to więc założenie, że konieczność uiszczenia wpisu od skargi mogłaby dla strony stanowić zbyt duże obciążenie, a wobec tego uznano, że wniosek skarżącej w tym zakresie należy uwzględnić. Na uwadze trzeba mieć jednak to, że skarżąca nie jest jedyną właścicielką lokalu, w którym zamieszkuje, na co wskazują nadesłane do Sądu dokumenty. Oznacza to, że drugi ze współwłaścicieli ma obowiązek partycypować w kosztach utrzymania tego lokalu, co oznacza, że o ile tego nie robi, stronie przysługuje możliwość skorzystania z odpowiednich roszczeń w tym zakresie. W tej sytuacji twierdzenie, że strona sama ponosi pełne koszty utrzymania lokalu oznacza, że w istocie dobrowolnie godzi się na zwiększenie swoich obciążeń, co nie może być uznane za okoliczność przemawiającą na rzecz uwzględnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy. Pamiętać również trzeba, że I.K. posiada syna - M. – osobę pełnoletnią, zamieszkującą pod innym adresem. Tym samym o ile strona miałaby trudność w zdobyciu środków na poniesienie pozostałych kosztów postępowania w pierwszej kolejności winna zwrócić się o wsparcie do syna, a dopiero wówczas, gdyby się to dlań okazało zbyt trudne – wystąpić się o przyznanie prawa pomocy. Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 3 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło