II SA/Gl 402/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Łucja Franiczek (spr.), Sędziowie WSA Włodzimierz Kubik, WSA Rafał Wolnik, Protokolant sekr. sąd. Elwira Massel, po rozpoznaniu w dniu 5 stycznia 2006 r. na rozprawie sprawy ze skargi "A" Spółki z o.o. w I. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy terenu o d d a l a s k a r g ę Decyzją podjętą w dniu [...] r. nr [...] Burmistrz Miasta I. po ponownym rozpoznaniu wniosku "A" Sp. z o.o. w I., ustalił warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla rozbudowy zakładu o nowe obiekty warsztatowe z przyłączami na działkach nr A, B, C oraz D w I.. Okres ważności decyzji określono na 1 rok od daty jej wydania. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organ I instancji powołał przepisy art. 39 i art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym /Dz.U. Nr 89, poz. 415 ze zm./, stwierdzając nadto zgodność zamierzenia inwestycyjnego z obowiązującym planem ogólnym zagospodarowania przestrzennego Miasta M., zatwierdzonym uchwałą Rady Miejskiej w M. Nr [...] z dnia [...]r. /Dz. Urzęd. Woj. [...]. nr [...]/[...]/. Po rozpatrzeniu odwołań Ł. S., A. G. i J. B. decyzją z dnia [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. uchyliło powyższe decyzje, przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Jednakże uwzględniając skargę "A", wyrokiem z dnia 10 maja 2001 r. sygn. akt II SA/Ka 1522/99 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił decyzję organu odwoławczego. Po ponownym rozpatrzeniu odwołań Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] r. nr [...] uchyliło decyzję organu I instancji, orzekając o odmowie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla spornej inwestycji. Wskutek skargi inwestora Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 12 grudnia 2003 r. sygn. akt II SA/Ka 3050/01 uchylił decyzję organu odwoławczego z tym uzasadnieniem, iż nie wykazano, aby wnoszącym odwołanie Ł. S. i J. B. przysługiwał przymiot strony w rozumieniu art. 28 kpa, a ponadto, nie przeprowadzono należytej analizy zapisów planu miejscowego Rozpoznając po raz trzeci odwołanie od decyzji organu I instancji, zaskarżoną decyzją, podjętą w dniu [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze na podstawie art. 59 i art. 60 w zw. z art. 87 ust. 3 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym /Dz.U. Nr 80, poz. 717/ i art. 138 § 2 kpa, uchyliło decyzję Burmistrza Miasta I. z dnia [...] r., przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia przez ten organ. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ II instancji powołał się na konieczność uwzględnienia zmiany stanu prawnego po wyroku NSA. Z dniem 31 grudnia 2003 r. utracił bowiem moc miejscowy plan ogólny zagospodarowania przestrzennego, co zdaniem organu, skutkuje koniecznością przeprowadzenia ponownego postępowania administracyjnego w oparciu o aktualny zmieniony stan prawny. W skardze na powyższą decyzję "A" Sp. z o.o. w I. zrzuciła naruszenie przez organ odwoławczy wytycznych zawartych w wyrokach NSA, co spowodowało rozpoznanie odwołań Ł. S. i J. B., którzy nie posiadali przymiotu strony w postępowaniu, nie będąc właścicielami nieruchomości sąsiednich. Nadto, zdaniem skarżącej Spółki organ odwoławczy dokonał wadliwej interpretacji zapisów planu miejscowego, obowiązującego w dacie wydania decyzji przez Burmistrza Miasta I.. Na tej podstawie skarżąca wniosła o uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego i utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji, uwzględniającej wniosek. Organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi z przyczyn zawartych w motywach zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie mogła odnieść skutku. Aczkolwiek organ odwoławczy wydając rozstrzygnięcie kasacyjne w trybie art. 138 § 2 kpa, jako strony wnoszące odwołania od decyzji Burmistrza Miasta I. z dnia [...] r. oznaczył Ł. S., J. B. i A. G., wyjaśnić przyjdzie, iż z akt postępowania administracyjnego wynika, iż uprzednio odrębną decyzją umorzono postępowanie odwoławcze wobec A. G.. Na taki stan rzeczy powołał się też Naczelny Sąd Administracyjny w motywach wyroku z dnia 12 grudnia 2003 r. Zatem przyjąć należy, iż wskutek oczywistej omyłki wymieniono obecnie A. G. jako podmiot wnoszący odwołanie. Zasadnie też zarzucono w skardze, iż organ odwoławczy w motywach zaskarżonej decyzji nie odniósł się do faktu, czy przymiot strony przysługuje pozostałym osobom, wnoszącym odwołanie, a to Ł. S. i J. B.. Już w toku ponownego rozpoznania ich odwołań strona skarżąca podniosła bowiem, iż jako właściciela działki nr E ujawniono P. B., zaś wnoszącemu odwołanie J. B. przysługuje jedynie służebność mieszkania, położonego na tej nieruchomości. Taki stan prawny działki nr E udokumentowano wypisem z księgi wieczystej Kw nr [...]. Jak już wskazano w motywach poprzednich orzeczeń NSA, przymiot strony w niniejszym postępowaniu przysługuje właścicielom /użytkownikom wieczystym/ działek sąsiednich, przy czym w przypadku inwestycji zaliczonych do mogących pogorszyć stan środowiska /w rozumieniu poprzednio obowiązującej regulacji/, do których należało zaliczyć sporną inwestycję, z uwagi na możliwość immisji pośrednich krąg stron postępowania może obejmować także podmioty, którym przysługuje tytuł prawny do działek nie graniczących bezpośrednio z działkami inwestora. Tymczasem jak wykazała strona skarżąca, J. B. nie był w dacie złożenia odwołania od decyzji z dnia [...] r. właścicielem działki sąsiedniej, lecz jedynie przysługiwała mu wówczas służebność mieszkania. W tej sytuacji stwierdzić należało, iż nie legitymował się interesem prawnym, podlegającym ochronie prawnej w postępowaniu administracyjnym, dotyczącym zagospodarowania terenu inwestora na gruncie art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym /tekst jednolity Dz.U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 ze zm./, pod rządami której zapadła decyzja organu I instancji. Stąd też odwołanie J. B. jako wniesione przez nieuprawniony podmiot nie uprawniało organu odwoławczego do weryfikacji decyzji organu I instancji, lecz winno skutkować wydaniem decyzji o umorzeniu postępowania odwoławczego na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 kpa. Jednakże pomimo wadliwego merytorycznego rozpoznania odwołania J. B., zaskarżona decyzja kasacyjna organu II instancji z dnia [...] r. w ostatecznym wyniku odpowiada prawu. Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, musiało bowiem odnieść skutek odwołanie Ł. S. jako następcy prawnego zmarłego R. S., ujawnionego w dokumentacji właściciela działki nr F. W toku postępowania sądowego przedstawiciel strony skarżącej przyznał bowiem, iż Ł. S. była żoną zmarłego R. S., lecz nie przeprowadzono postępowania spadkowego. Fakt, iż wnosząca odwołanie Ł. S. nie legitymowała się postanowieniem o stwierdzeniu nabycia spadku po R. S., nie mógł jednak skutkować podważaniem przymiotu spadkobiercy, jako że spadek otwiera się z chwilą śmierci, zaś małżonek zmarłego należy do kręgu spadkobierców ustawowych. Stąd też przyjąć należało, iż Ł. S. przysługuje tytuł prawnorzeczowy do działki nr F. Jest też poza sporem, iż działka nr F nie graniczy bezpośrednio z działkami objętymi sporną inwestycją. Przedziela je bowiem działka nr G, będąca własnością Miasta I. o szerokości ok. 4 m /rów melioracyjny – vide: mapa dołączona do pisma inwestora z dnia [...] r./. Taki stan faktyczny nie może prowadzić do odmowy przyznania statusu strony właścicielowi działki nr F. Istotny jest bowiem na tym etapie zakres rzeczowy inwestycji, która obejmuje zgodnie z decyzją organu I instancji: budowę [...]. Powierzchnia zabudowy wyniesie ok. [...] m2, zaś łączna powierzchnia działek, zajętych pod inwestycję liczy [...] m2. Na tym etapie postępowania nie przesądza się kwestii usytuowania poszczególnych obiektów, a wszak inwestor deklarował gotowość odsunięcia zabudowy na odległość 15 m od granicy. W sytuacji, gdy działka nr F jest zabudowana budynkiem mieszkalnym, mimo pozytywnych dla inwestora wniosków przedłożonych ocen oddziaływania na środowisko, iż uciążliwość inwestycji będzie zamykać się w granicach działek inwestora, nie sposób przyjąć, aby właściciel tej działki pozbawiony był możliwości ochrony interesu prawnego w niniejszym postępowaniu. Wreszcie, wskazać przyjdzie, iż przymiotu strony Ł. S. nie negował Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 10 maja 2001 r. sygn. akt II SA/Ka 1522/99. Zatem odwołanie Ł. S. jako wniesione przez uprawniony podmiot podlegało merytorycznemu rozpoznaniu. Zasadnie też wskazał organ odwoławczy w motywach zaskarżonej decyzji, iż rozpatrując ponownie odwołanie obowiązany był uwzględnić zmianę stanu prawnego. Zgodnie z art. 87 ust. 3 obowiązującej obecnie ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym /Dz.U. Nr 80, poz. 717 ze zm./, z dniem 31 grudnia 2003 r. utracił moc plan ogólny zagospodarowania przestrzennego Miasta M., zatwierdzony uchwałą RM w M. z dnia [...] r., a przywołany przez organ I instancji. Organ odwoławczy zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania obowiązany z art. 15 kpa był do ponownego rozpoznania sprawy w takim zakresie, jaki wynikał z rozstrzygnięcia organu I instancji. Zatem w żadnym wypadku nie było możliwe utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji, wydanej w innym stanie prawnym i na podstawie aktu prawa miejscowego, który utracił moc. Zauważyć też przyjdzie, iż okres ważności decyzji organu I instancji określono na 1 rok od daty jej wydania. Decyzja ta nigdy zaś nie uzyskała waloru ostateczności i nie mogła stanowić podstawy do złożenia wniosku o udzielenie pozwolenia na budowę. Jakkolwiek więc nie rozumując, inwestor nie mógł odnieść żadnych korzystnych skutków prawnych z decyzji organu I instancji, które już wcześniej utraciła ważność. Wobec zmiany stanu prawnego po wydaniu przytoczonych wyżej wyroków NSA, ocena prawna w nich wyrażona nie rodziła skutków prawnych z art. 99 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm./, nie wiążąc ani organu administracji ani Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego przy ponownym rozpoznaniu sprawy. W konsekwencji, wskutek zmiany stanu prawnego zachodziła konieczność ponownego rozpoznania wniosku inwestora, co musiało skutkować wydaniem decyzji kasacyjnej na podstawie art. 138 § 2 kpa. Podniesiona w skardze kwestia co do zgodności zamierzenia inwestycyjnego z planem miejscowym, który w dacie wydania zaskarżonej decyzji już nie obowiązywał, nie miały zaś wpływu na wynik sprawy. Z tych wszystkich względów, nie stwierdzając naruszenia prawa materialnego, ani przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, bądź skutkującym wznowieniem postępowania, Wojewódzki Sąd Administracyjny skargę oddalił z mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.