II SA/Gl 405/12

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 29 maja 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi E. J. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie grzywny w celu przymuszenia uporządkowania terenu rozbiórki w kwestii wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych postanawia: 1) zwolnić skarżącą z wpisu od skargi, 2) oddalić wniosek w pozostałym zakresie Zarządzeniem z dnia 19 marca 2012 E. J. została wezwana do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 100 zł. W terminie wyznaczonym dla dokonania tej czynności skarżąca zwróciła się o zwolnienie od kosztów sądowych. Następnie, na wezwanie Sądu wniosek ów złożyła na druku urzędowego formularza wskazując, że nie dysponuje środkami, które pozwoliłyby jej na poniesienie tego rodzaju wydatku. Wnioskodawczyni wskazała, że prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z małżonkiem, utrzymując się z emerytury swojego męża uzyskiwanej w kwocie 2183 zł brutto miesięcznie. Z treści formularza wynika, że skarżąca nie posiada żadnego majątku ani też oszczędności, a zaniedbania osób, które uprzednio władały nieruchomością doprowadziły do powstania zadłużenia (w podatku od nieruchomości), który skarżąca zmuszona była spłacić. Pismem z dnia 27 kwietnia 2012 r. skarżąca została zobowiązana do - udokumentowania faktu, że jest osobą bezrobotną, pozbawioną prawa do zasiłku, - udokumentowania wysokości wydatków przeznaczanych na utrzymanie się - opłat za energię elektryczną, dostawy wody, gazu, usługi telekomunikacyjne itp., - udokumentowanie faktu zaciągnięcia pożyczek, o których wspominano we wniosku. W odpowiedzi E. J. wyjaśniła, że była zarejestrowana jako osoba bezrobotna, bez prawa do zasiłku, a obecnie nie jest zarejestrowana w urzędzie pracy i nie otrzymuje jakiegokolwiek zasiłku, pozostając na utrzymaniu małżonka. Skarżąca wskazała, że z wysłanego uprzednio wyciągu z rachunku bankowego wynika w jakiej wysokości spłaca zobowiązanie względem [...], a dochód jej małżonka jest pomniejszany o potrącenie komornicze w wysokości 532 zł. Do wspomnianego pisma dołączono kopie faktur za dostawy wody - wystawione na T. K., kopie rachunków za energię elektryczną (105 zł) oraz wywóz śmieci (64 zł za kwartał) a także kopię jednej strony decyzji o waloryzacji świadczenia rentowego A.J., z treści której wynika, że małżonek skarżącej otrzymuje co miesiąc kwotę 1232 zł netto. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje: Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r. Poz. 270. – zwana dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim oraz swojej rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). W realiach rozpoznawanej sprawy ocena okoliczności powołanych przez skarżącą prowadzi do wniosku, że zasadnym jest zwolnienie jej wyłącznie z wpisu od skargi. Skarżąca pozostaje bowiem na utrzymaniu małżonka, uzyskującego dochód ze stałego źródła w kwocie 1232 zł netto miesięcznie. Trudno więc w takiej sytuacji mówić o braku środków, jakkolwiek bezsprzecznie dochód ten, w przeliczeniu na osoby pozostające we wspólnym gospodarstwie domowym niewątpliwie nie jest wysoki. Biorąc pod uwagę uznano jednak, że skarżąca może mieć kłopoty z zapłaceniem 100 zł, albowiem szybkie zdobycie tej kwoty mogłoby okazać się zbyt trudne. Z tego też względu zwolniono stronę z obowiązku poniesienia tego wydatku. Oddalając wniosek w pozostałym zakresie pod uwagę wzięto, że fakt dysponowania stałym dochodem w opisanej wyżej wysokości przeczy tezie o szczególnie trudnym położeniu strony, a konstatacji tej nie zmienia to, iż dochód ten pomniejszany jest o stałe koszty utrzymania oraz spłatę zobowiązań względem osób trzecich. Pamiętać przyjdzie, że koszty sądowe maja charakter danin publicznoprawnych i jako takie maja pierwszeństwo względem zobowiązań o prywatnoprawnym charakterze. Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 3 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.