II SA/Gl 407/11

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 12 sierpnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Z. K. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zaniechania dalszych robót budowlanych w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu postanawia: 1) zwolnić skarżącego z wpisu od skargi, 2) oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie Na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy Z. K. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu. Swój wniosek skarżący umotywował trudną sytuacją materialna, a w szczególności niezbyt wysokim dochodem oraz koniecznością ponoszenia stałych wydatków, które pozostawiają do jego dyspozycji kwotę zbyt małą aby możliwym było zarówno opłacenie kosztów sądowych jak i skorzystanie z usług fachowego pełnomocnika. Z treści formularza wynika, że wnioskodawca zamieszkuje wraz ze swoją małżonką – S. K. w lokalu mieszkalnym o pow. 53,81 m2. Wedle złożonych deklaracji nie posiada żadnych oszczędności, papierów wartościowych ani też przedmiotów, których wartość przekraczałaby 3.000 złotych. Z. K. otrzymuje rentę w wysokości 1678 zł, natomiast jego małżonka emeryturę w wysokości 630 zł. W treści formularza skarżący podkreślił, że ze względu na zły stan zdrowia pozostaje pod stałą opieką lekarską, co skutkuje koniecznością wydatkowania kwoty około 200 – 300 zł miesięcznie na leczenie. Na wezwanie referendarza sądowego Z. K. nadesłał szereg dokumentów obrazujących jego sytuację materialną. W oparciu o ich treść ustalono, że wnioskodawca przeznaczał przeciętnie około 116 zł na paliwo gazowe, około 100 na energię elektryczną, około 300 zł na czynsz za mieszkanie oraz około 150 na usługi telekomunikacyjne. Faktury za lekarstwa, wystawione w miesiącu sierpniu opiewają na łączną kwotę ponad 300 zł. Dochód netto wnioskodawcy to kwota 1401 zł miesięcznie, zaś jego małżonki - 555 zł. Do miesięcznych wydatków wnioskodawcy nie zaliczono natomiast kosztów polisy ubezpieczeniowej, gdyż jest to wydatek o charakterze jednorazowym. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje: Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm. – zwana dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy w formie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia fachowego pełnomocnika z urzędu może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego (art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). Mając na względzie całokształt okoliczności podanych przez wnioskodawcę nie znaleziono podstaw do uwzględnienia złożonego przezeń wniosku w całości, natomiast uznano, że jego sytuacja materialna uzasadnia zwolnienie z wpisu od skargi. W pierwszej kolejności wskazać trzeba, że zasadniczym kryterium, w oparciu o które dokonywana jest ocena wniosku o przyznanie prawa pomocy jest stan materialny (majatkowy) wnioskodawcy. Oznacza to tym samym, że argument skarżącego, odnoszący się do jego złego stanu zdrowia i związanego z tym, ewentualnego stresu jaki mógłby wystąpić w związku z postępowaniem sądowym, nie mógł być brany pod uwagę. Nie negując prawdziwości tego twierdzenia, nie może być to jednak okoliczność, która uzasadniałaby przyznanie fachowego pełnomocnika z urzędu, gdyż ustawodawca precyzyjnie wskazał, że pod uwagę należy brać tylko stan majątkowy. Z tego powodu wniosek uwzględniono jedynie w części. Zestawiając poziom wydatków strony z wysokością uzyskiwanego dochodu stwierdzić można, że strona na bieżąco pokrywa zobowiązania związane z zaspokajaniem podstawowych potrzeb, nie mniej jednak może mieć znacząc trudności w zdobyciu dodatkowych środków na inne wydatki. Do tych ostatnich niewątpliwie można zaliczyć wpis od skargi, który w niniejszej sprawie wynosi 500 zł. Jako że jest to zasadniczy koszt, do którego strona jest zobowiązana na obecnym etapie postępowania uznano, że skarżący może mieć problemy z wygospodarowaniem środków na ten cel, a wobec tego zwolniono Z. K. z obowiązku jego płacenia. Oddalając wniosek w pozostałej części uznano, że sytuacja materialna strony, jakkolwiek niewątpliwie daleka od optymalnej, nie jest na tyle cieżka aby uzasadnionym było uwzględnienie wniosku w całości. Strona dysponuje bowiem stałym źródłem dochodu, którego wysokość pozwala na zaspokojenie podstawowych potrzeb. Prawo pomocy w zakresie całkowitym zostało zaś stworzone dla osób, znajdujących się w wyjątkowo ciężkiej sytuacji materialnej, do której skarżącego nie sposób zakwalifikować. Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 2 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.