II SA/Gl 410/25
WyrokWSA w Gliwicach2025-09-12
Skład orzekający: Edyta Kędzierska, Krzysztof Nowak, Artur Żurawik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zarzut błędu co do osoby zobowiązanego w postępowaniu egzekucyjnym administracyjnym może służyć kwestionowaniu zasadności nałożenia obowiązku, czy jedynie formalnej kontroli tożsamości?Ratio decidendi
Zarzut błędu co do osoby zobowiązanego w postępowaniu egzekucyjnym administracyjnym ogranicza się do formalnej kontroli tożsamości osoby, wobec której prowadzona jest egzekucja, i nie może służyć kwestionowaniu zasadności nałożenia obowiązku. Skoro skarżący w ramach tego zarzutu kwestionowali właśnie zasadność nałożenia na nich obowiązku, a nie samą tożsamość, ich zarzuty były niezasadne.Stan faktyczny
Skarżący wnieśli skargę na postanowienie Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymujące w mocy postanowienie PINB o oddaleniu zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej. Zarzuty dotyczyły tego, że skarżący nie są właścicielami lokalu, w którym znajduje się przebudowana instalacja gazowa, a zatem nie powinni być adresatami obowiązku jej doprowadzenia do stanu poprzedniego. Organy administracji uznały zarzuty za niezasadne, wskazując, że zarzut błędu co do osoby zobowiązanego dotyczy jedynie formalnej kontroli tożsamości.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Edyta Kędzierska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Nowak, Sędzia WSA Artur Żurawik, Protokolant Monika Rał, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 września 2025 r. sprawy ze skargi A. M., M. M. na postanowienie Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach z dnia 30 stycznia 2025 r. nr WINB-WOA.7722.273.2024.KZ w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę.
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 30 stycznia 2025 r. Śląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpoznaniu zażalenia złożonego przez M. M. i A. M.(zwanych dalej skarżącymi) utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta B. z dnia 26 września 2024 roku, znak: [...], którym organ I instancji oddalił zarzuty wyżej wymienionych w sprawie egzekucji administracyjnej.
W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że decyzją nr [...] z dnia z 5 października 2022 roku Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta B., (dalej: PINB) nałożył na skarżących obowiązek doprowadzenia do stanu poprzedniego przebudowanej instalacji gazowej w lokalu nr [...] przy ul. [...] w B., w terminie do 30 grudnia 2022 roku. Śląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w dniu 5 lutego 2024 roku wydał decyzję znak: [...], którą uchylił decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta B. nr [...] z 5 października 2022 roku w części wyznaczającej termin i określił nowy termin do dnia 28 czerwca 2024 roku, a w pozostałej części utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Od powyższej decyzji M. i A. M. wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach wraz z wnioskiem o wstrzymanie wykonania decyzji. Wymieniony Sąd, postanowieniem z dnia 27 maja 2024 roku odmówił wstrzymania wykonania decyzji ŚWINB z dnia 5 lutego 2024 roku. Następnie NSA postanowieniem z dnia 11 września 2024 r. oddalił zażalenie na postanowienie WSA w Gliwicach. Skarżący nie wykonali obowiązku określonego w decyzji PINB nr [...], co spowodowało wszczęcie postępowania egzekucyjnego w administracji.
Następnie organ odwoławczy podniósł, że w dniu 23 września 2024 roku skarżący na podstawie art. 33 § 2 pkt 3 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (dalej w skrócie również jako u.p.e.a) wnieśli zarzut do postępowania egzekucyjnego wnosząc o uznanie za nieprawidłowe, iż zostali adresatem obowiązku, ponieważ nie są właścicielami lokalu nr [...] przy ul [...] w B.
Mając na względzie powyższe organ wskazał, że adresaci egzekwowanych obowiązków zostali ustaleni w trakcie postępowania administracyjnego toczącego się w sprawie legalności wykonanej przebudowy instalacji gazowej w lokalu nr [...] przy ul. [...] w B. W tym zakresie organ podniósł, że zgodnie z orzecznictwem sądowym, wniesienie zarzutu opartego o powyższą przesłankę, "nie może zmierzać do ustalania osoby zobowiązanego, a sprowadzać powinno się do formalnej kontroli tożsamości osoby, wobec której prowadzi się egzekucję w celu stwierdzenia, czy w orzeczeniu nakładającym obowiązek wskazano tę samą osobę. Z sytuacją błędu co do osoby zobowiązanego mamy do czynienia wówczas, gdy egzekucja jest prowadzona przeciwko osobie innej aniżeli zobowiązany. Zarzut błędu co do osoby zobowiązanego dotyczy kontroli formalnej tożsamości osoby, co do której prowadzi się egzekucję. Nie zachodzi błąd co do osoby zobowiązanego, jeżeli zobowiązany kwestionuje zasadność nałożenia na niego obowiązku i wnosząc zarzut, zmierza do zbadania zasadności nałożenia na niego obowiązku" (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 10 kwietnia 2019 r., II SA/Rz 183/19).
W związku z tym organ stwierdził, że zarzuty skarżących są niezasadne i utrzymał w mocy postanowienie PINB z dnia 26 września 2024 r.
W skardze wniesionej na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skarżący podnieśli zarzut rażącego naruszenia prawa przy wydaniu zaskarżonego postanowienia, w szczególności art. 35 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, poprzez uznanie, że skarżący nie będący właścicielami nieruchomości, są w stanie wykonać zobowiązania na nich nałożone, podczas gdy obecnie, wobec braku zgody właściciela, nie są w stanie uczynić zadość temu obowiązkowi.
W związku z powyższym wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia, a także o zasądzenie na ich rzecz zwrotu kosztów postępowania.
Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasową argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na podstawie art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 1267 ), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 cytowanego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Przepis art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 935), zwanej dalej P.p.s.a. określa, jakie naruszenia prawa stanowią podstawę uwzględnienia skargi.
Poddanym kontroli Sądu rozstrzygnięciem organ odwoławczy utrzymał w mocy postanowienie wydane w I instancji w zakresie oddalenia zarzutu skarżących w sprawie egzekucji administracyjnej.
Podkreślenia zatem wymagało, że zgodnie z art. 33 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn. Dz.U. z 2025 r. poz. 132, zwanej dalej również u.p.e.a.), zobowiązanemu przysługuje prawo wniesienia do wierzyciela, za pośrednictwem organu egzekucyjnego, zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej.
Zamknięty katalog zarzutów zawarty jest w art. 33 § 2 tej ustawy, według którego, podstawą zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej jest: - 1) nieistnienie obowiązku; - 2) określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z: a) orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i art. 4, b) dokumentu, o którym mowa w art. 3 a § 1, c) przepisu prawa, jeżeli obowiązek wynika bezpośrednio z tego przepisu; - 3) błąd co do zobowiązanego; - 4) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, jeżeli jest wymagane; - 5) wygaśnięcie obowiązku w całości albo w części; - 6) brak wymagalności obowiązku w przypadku: a) odroczenia terminu wykonania obowiązku, b) rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej, c) wystąpienia innej przyczyny niż określona w lit. a i b.
Natomiast zgodnie z art. 33 § 4 u.p.e.a., zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej określa istotę i zakres żądania oraz dowody uzasadniające to żądanie.
W niniejszej sprawie organ oddalił zarzut wniesiony przez skarżących na podstawie art. 33 § 2 pkt 3 cytowanej ustawy, w ramach którego wskazali, że nie powinni być adresatem obowiązku określonego w decyzji nr [...], gdyż nie są właścicielami lokalu nr [...] przy ul [...] w B.
W związku z tym podkreślenia wymagało, że zarzut błędu co do zobowiązanego – jak wskazuje się w orzecznictwie sądowym - ogranicza się do formalnej kontroli tożsamości osoby, wobec której prowadzona jest egzekucja administracyjna, zatem nie może zmierzać do kwestionowania zasadności nałożenia na zobowiązanego określonego obowiązku. Skarżący zaś, w ramach tego zarzutu, kwestionują właśnie zasadność nałożenia na nich obowiązku, określonego w wymienionej przez nich decyzji.
Prawidłowo zatem organ odwoławczy, zaskarżonym rozstrzygnięciem utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji o oddaleniu zarzutu skarżących.
Zasadnie przy tym wskazał, że adresaci egzekwowanych obowiązków zostali ustaleni w trakcie postępowania administracyjnego toczącego się w sprawie legalności wykonanej przebudowy instalacji gazowej w lokalu nr [...] przy ul. [...] w B. Ponadto zawarł stwierdzenia, według których, błąd co do osoby zobowiązanego ma miejsce wówczas, gdy egzekucja jest prowadzona przeciwko osobie innej aniżeli zobowiązany.
W konsekwencji przeprowadzenia kontroli zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia stwierdzić zatem należało, że skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, gdyż przy wydaniu tego postanowienia, podobnie jak i rozstrzygnięcia organu I instancji nie doszło do naruszenia przepisów ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Ponadto – wbrew błędnemu rozumowaniu zawartemu w skardze - ocena zgodności z prawem postępowania organów administracji w sprawie z niniejszej skargi, nie może być rozszerzona na kontrolę ostatecznej decyzji nakładającej na skarżących, kwestionowany przez nich obowiązek – wykracza to bowiem poza granice sprawy, której dotyczy skarga.
Wobec powyższego, zgodnie z art. 151 P.p.s.a., skargę należało oddalić.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło