II SA/Gl 414/10
PostanowienieWSA w Gliwicach2010-06-17
Skład orzekający: Łukasz Strzępek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał, że jego sytuacja materialna uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych został oddalony, ponieważ skarżący nie wykazał w sposób dostateczny, że poniesienie kosztów postępowania sądowego spowodowałoby uszczerbek w jego utrzymaniu lub utrzymaniu rodziny. Pomimo wezwania, skarżący nie przedstawił wymaganych dokumentów potwierdzających wysokość jego wydatków, co uniemożliwiło sądowi dokonanie oceny jego sytuacji materialnej.Stan faktyczny
Skarżący T. H. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, wskazując jako źródło utrzymania świadczenia emerytalne swoje i małżonki oraz ponoszone miesięczne wydatki. Sąd wezwał skarżącego do udokumentowania wysokości świadczeń, faktur za media, umowy kredytowej i wydatków na lekarstwa. Skarżący odmówił przedstawienia dodatkowych dokumentów, powołując się na informacje zawarte we wniosku.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 17 czerwca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi T. H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie określenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych postanawia: oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy
Na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy T. H. wystąpił o zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżący wskazał w nim, że źródłem jego utrzymania się jest świadczenie emerytalne uzyskiwane w kwocie 1750 zł miesięcznie, zaś jego małżonka uzyskuje dochód w wysokości 1250 zł z tytułu świadczenia emerytalnego.
Bieżące koszty utrzymania się (opłaty za dostawy wody, energii elektrycznej, zakup opału) skarżący określił na kwotę około 750 zł miesięcznie. Oprócz tego, do wspomnianych wydatków należy doliczył koszty spłaty kredytu – rata wynosi 380 zł miesięcznie oraz wydatki na niezbędne lekarstwa - około 150 zł. Z treści formularza wynika, że skarżący zamieszkuje wraz z małżonką w budynku mieszkalnym należącym do jego syna, z którym, jak podkreślił, prowadzi odrębne gospodarstwo domowe. T.H. zaznaczył, że nie posiada żadnych oszczędności, papierów wartościowych, środków pieniężnych ani przedmiotów, których wartość przekraczałaby 3.000 euro.
Pismem z dnia 25 maja 2010 r. referendarz sądowy wezwał skarżącego do uprawdopodobnienia okoliczności powołanych w druku PPF poprzez:
- udokumentowanie wysokości świadczeń emerytalnych uzyskiwanych przez skarżącego i jego małżonkę,
- nadesłanie kserokopii faktur za media (energię elektryczną, dostawy wody, odbiór ścieków, usługi telekomunikacyjne itp.),
- nadesłanie kserokopii umowy kredytowej, o której wnioskodawca wspominał w swoim wniosku, wraz z harmonogramem spłat jej rat,
- udokumentowanie wydatków na lekarstwa.
W odpowiedzi na to wezwanie T.H., w piśmie procesowym z dnia 3 czerwca 2010 r. oświadczył, że wszelkie informacje dotyczące stanu majątkowego podał w nadesłanym do Sadu druku formularza PPF, własnoręcznym podpisem potwierdzając, iż jest mu znana odpowiedzialność karna za podanie nieprawdziwych danych lub zatajenie informacji.
Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje:
Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm. – zwana dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym.
Przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim oraz swojej rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.).
W pierwszej kolejności wskazać przyjdzie, że strona nie uprawdopodobniła w dostateczny sposób, aby poniesienie przez nią kosztów postępowania sądowego mogło spowodować powstanie uszczerbku w utrzymaniu swoim i jej rodziny.
Opierając się wyłącznie na informacjach podanych w druku PPF ustalono, że skarżący wraz z małżonką zamieszkują w budynku mieszkalnym należącym do ich syna, utrzymując się ze świadczeń emerytalnych w łącznej kwocie 3000 zł. Stałe, miesięczne wydatki, do ponoszenia których zobowiązany jest T.H. to rata zaciągniętego kredytu (380 zł), zakup gazu oraz zakup lekarstw (około 150 zł). Poziom pozostałych wydatków, przeznaczanych na utrzymanie się skarżący określił na kwotę około 750 zł, przy czym w żaden sposób nie uprawdopodobnił wysokości tej kwoty. Zauważyć przyjdzie, że wnioskodawca podał, iż zajmuje lokal mieszkalny o pow. 40 m2. Z tego też względu istnieją uzasadnione wątpliwości co do realnej wysokości wydatków przeznaczanych na utrzymanie lokum o tej powierzchni. Dodać trzeba, że dom, w którym zamieszkuje T. H. wraz z małżonką stanowi własność jego syna. Z tego też względu należy oczekiwać, że osoba ta partycypuje w kosztach jego utrzymania. Uchylając się od nadesłania dokumentów wykazujących rozmiar wydatków na utrzymanie się, wnioskodawca uniemożliwił ustalenie ich wysokości , a tym samym stwierdzenie w jakiej części uszczuplają jego dochód. Na marginesie dodać trzeba, że ustawodawca przewidział możliwość wezwania strony o nadesłanie tzw. dokumentów źródłowych w sytuacji, gdy oświadczenie strony zawarte w druku formularza okaże się niewystarczające lub budzące wątpliwości (art. 255 P.p.s.a.). Ponieważ przy rozpoznawaniu wniosku T. H. pojawiły się zastrzeżenia co do realnej wysokości miesięcznych wydatków - skarżący został wezwany do nadesłania szeregu dokumentów. Skoro jednak uchylił się od ich przesłania, to nie można z całym przekonaniem stwierdzić, że jego sytuacja materialna uzasadnia uwzględnienie złożonego wniosku.
Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 3 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło