II SA/Gl 423/12
PostanowienieWSA w Gliwicach2012-05-23
Skład orzekający: Referendarz sądowy Łukasz Strzępek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba pozbawiona wolności, nieposiadająca żadnych dochodów ani majątku, może zostać zwolniona z kosztów sądowych i otrzymać adwokata z urzędu w postępowaniu sądowoadministracyjnym?Ratio decidendi
Osoba fizyczna, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania sądowego, może zostać zwolniona z tych kosztów oraz otrzymać adwokata z urzędu. Sytuacja osoby osadzonej w zakładzie karnym, nieposiadającej dochodów ani majątku, uzasadnia przyznanie prawa pomocy, gdyż odmowa mogłaby zamknąć jej drogę do sądu.Stan faktyczny
Skarżący G.G., przebywający w zakładzie karnym, złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu, argumentując brak dochodów i majątku. Do wniosku dołączono zaświadczenie z zakładu karnego potwierdzające brak zatrudnienia i środków na koncie depozytowym. Po wezwaniu, wniosek został złożony na urzędowym formularzu.Rozstrzygnięcie
Skarżący został zwolniony od kosztów sądowych, a dla niego ustanowiono adwokata z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 23 maja 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi G. G. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu postanawia: 1) zwolnić skarżącego od kosztów sądowych, 2) ustanowić dla skarżącego adwokata
W piśmie procesowym z dnia 10 kwietnia 2012 r. G.G. wystąpił o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie fachowego pełnomocnika z urzędu ze względu na fakt, iż przebywając w zakładzie karnym nie uzyskuje żadnego dochodu, a więc nie stać go zarówno na poniesienie wydatku związanego z kosztami sądowymi jak i opłacenie usług świadczonych przez wykwalifikowanego pełnomocnika. Do wspomnianego pisma dołączone zostało zaświadczenie (z dnia [...] r.) wystawione przez Dyrektora placówki penitencjarnej, w której osadzony jest skarżący, z którego wynika, że składał on prośby o zatrudnienie, jednakże nie jest zatrudniony, a stan konta depozytowego wynosi 0,00 zł. Następnie, na skutek wezwania Sądu wniosek ów został złożony na druku urzędowego formularza. Z treści formularza wynika, iż wnioskodawca przebywa obecnie w zakładzie karnym, w którym nie jest zatrudniony i nie posiada żadnego majątku na wolności.
Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje:
Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r. poz.270 – zwana dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym.
Przyznanie prawa pomocy w formie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia fachowego pełnomocnika z urzędu może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego (art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.).
Przedmiotem badania przy analizie wniosku o przyznanie prawa pomocy jest całokształt okoliczności związanych z sytuacją materialną wnioskodawcy.
Skarżący przebywając w zakładzie karnym jest ograniczony w możliwości znalezienia zatrudnienia. W tego rodzaju sytuacji w grę wchodzi w zasadzie wyłącznie zatrudnienie w przedsiębiorstwie prowadzonym przez placówkę penitencjarną, jednakże nie każdy zakład karny prowadzi tego rodzaju przedsiębiorstwo. Wnioskodawca wskazał przy tym, że nie dysponuje żadnymi środkami na rachunku depozytowym ani też majątkiem, którego zbycie lub obciążenie prawem na rzecz osoby trzeciej mogłoby przynieść dochód pozwalający na pokrycie kosztów sądowych. Nie może również liczyć na wsparcie rodziny w tym zakresie. W tej sytuacji odmowa przyznania prawa pomocy oznaczałaby zamknięcie skarżącemu drogi do sądu.
Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 2 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło