II SA/Gl 438/14
PostanowienieWSA w Gliwicach2014-05-14
Skład orzekający: Łukasz Strzępek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sytuacja majątkowa i rodzinna skarżącej, obejmująca niskie dochody, konieczność opieki nad niepełnosprawnym synem oraz brak oszczędności, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu?Ratio decidendi
Sytuacja majątkowa i rodzinna skarżącej, charakteryzująca się niskimi dochodami z emerytury i renty socjalnej, koniecznością sprawowania całodobowej opieki nad niepełnosprawnym synem, brakiem oszczędności oraz zamieszkiwaniem w niewielkim budynku mieszkalnym, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w pełnym zakresie. Wysokość dochodów nie pozwala na samodzielne pokrycie kosztów sądowych ani opłacenie profesjonalnego pełnomocnika, co czyni wniosek zasadnym.Stan faktyczny
Skarżąca H. O. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu. Uzasadniła wniosek trudną sytuacją materialną, wynikającą z niskich dochodów (emerytura i renta syna) oraz koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawnym synem. Skarżąca wskazała na brak oszczędności i posiadanie jedynie niewielkiego majątku. Do wniosku dołączyła dokumenty potwierdzające stan zdrowia syna i korzystanie ze wsparcia pomocy społecznej.Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił zwolnić skarżącą od kosztów sądowych oraz ustanowić dla niej adwokata z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 14 maja 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi H. O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie przywrócenia stosunków wodnych na gruncie w kwestii wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata lub radcy prawnego z urzędu postanawia: 1) zwolnić skarżącą od kosztów sądowych, 2) ustanowić dla skarżącej adwokata z urzędu
Na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa H. O. zwróciła się o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata lub radcy prawnego z urzędu. Uzasadniając swój wniosek wskazała, że prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z pełnoletnim, niepełnosprawnym synem, którego stan zdrowia wymaga całodobowej opieki. Skarżąca podkreśliła, że uzyskiwane dochody (jej emerytura oraz renta socjalna syna) uzyskiwane w łącznej wysokości 1665 zł brutto miesięcznie z ledwością wystarczają na pokrycie bieżących potrzeb egzystencjalnych. Strona zaznaczyła, że nie posiada żadnych oszczędności, papierów wartościowych ani też przedmiotów o wartości przekraczającej 3.000 euro. Skarżąca wraz z synem zamieszkują w budynku mieszkalnym o pow. 48 m2 otrzymanym w spadku po rodzicach. Do druku formularza strona dołączyła dokumenty potwierdzające stan zdrowia jej syna, fakt uzyskiwana wsparcia ze środków pomocy społecznej a także spłatę zobowiązania zaciągniętego na remont zajmowanego budynku mieszkalnego.
Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje:
Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r. Poz. 270 ze zm. – zwana dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym.
Przyznanie prawa pomocy w formie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia fachowego pełnomocnika z urzędu może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego (art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.).
Oceniając wniosek H. O. uznano, że przedstawiona przez nią sytuacja majątkowa oraz rodzinna uzasadnia przychylenie się do jej prośby i zwolnienie strony od kosztów sądowych w całości a także ustanowienie dla niej adwokata z urzędu.
Na przyjęciu takiego stanowiska zaważyła wysokość dochodów uzyskiwanych przez skarżącą i jej syna, a także fakt, że jego stan zdrowia (znaczny stopień niepełnosprawności) wymaga stałej opieki innej osoby ze względu na znacznie ograniczoną zdolność do samodzielnej egzystencji. Z tego wynika, że H. O. praktycznie pozbawiona jest szansy znalezienia zatrudnienia, co z kolei oznacza, że jej jedynym źródłem utrzymania się jest renta syna oraz jej świadczenie emerytalne. Wysokość obu tych świadczeń, biorąc pod uwagę wskazane wyżej okoliczności dotyczące stanu zdrowia jej syna, jest stosunkowo niska i pozwala zasadniczo na zaspokojenie elementarnych potrzeb egzystencjalnych. W tym kontekście nie budzą zastrzeżeń, pod względem wiarygodności, oświadczenia skarżącej o spłacie rat kredytu zaciągniętego na remont budynku, które to świadczenie uznać trzeba za uzasadnione i konieczne z punktu widzenia zaspokajania bieżących potrzeb rodziny skarżącej. Wysokość uzyskiwanych dochodów nie pozwala stronie na samodzielne wygospodarowanie środków na pokrycie kosztów sądowych oraz na opłacenie usług fachowego pełnomocnika, co uzasadnia uwzględnienie złożonego wniosku w całości.
Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 2 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło