II SA/Gl 442/07

WyrokWSA w Gliwicach2007-10-11

Skład orzekający: Bonifacy Bronkowski, Ewa Krawczyk, Maria Taniewska-Banacka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja organu nadzoru budowlanego umarzająca postępowanie w sprawie budowy ogrodzenia, które zostało już wcześniej ostatecznie rozstrzygnięte inną decyzją umarzającą, jest dotknięta wadą nieważności z powodu załatwienia sprawy już rozstrzygniętej?
Ratio decidendi
Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej przez nią w mocy decyzji organu I instancji, ponieważ obie decyzje dotyczyły tej samej sprawy, która została już prawomocnie rozstrzygnięta. Wydanie kolejnej decyzji w sprawie, która została już ostatecznie zakończona, stanowi kwalifikowaną wadę prawną skutkującą nieważnością decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a.
Stan faktyczny
Inwestorka zrealizowała ogrodzenie swojej działki. Po wszczęciu postępowania przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, postępowanie zostało umorzone jako bezprzedmiotowe, gdyż według wypisu z planu zagospodarowania przestrzennego działka nie przylegała do drogi gminnej, co oznaczało brak wymogu zgłoszenia budowy. Po skardze właściciela sąsiedniej działki, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego polecił wszczęcie postępowania z urzędu. Powiatowy Inspektor ponownie umorzył postępowanie, uznając, że w momencie uzyskania wypisu z planu zagospodarowania, budowa ogrodzenia nie wymagała zgłoszenia. Wojewódzki Inspektor utrzymał tę decyzję w mocy, argumentując, że ogrodzenie przylega do pasa gruntu stanowiącego własność skarżącego, który nie jest drogą publiczną. Skarżący wniósł skargę do WSA, powtarzając zarzuty.
Rozstrzygnięcie
1. Stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji i utrzymanej przez nią w mocy decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. 2. Orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski, Sędziowie Sędzia NSA Ewa Krawczyk (spr.), Sędzia WSA Maria Taniewska-Banacka, Protokolant starszy referent Magdalena Jankowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 października 2007r. sprawy ze skargi H. Z. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie wykonania określonych robót budowlanych 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji i utrzymanej przez nią w mocy decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] r., 2. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości. Inwestorka J. K. zrealizowała w latach 2004 – 2006 ogrodzenie należącej do niej działki, oznaczonej nr (...), położonej w M.. Budowa ogrodzenia odbyła się bez zgłoszenia bowiem z informacji nadesłanych na wniosek inwestorki przez Urząd Gminy C. (pismo Urzędu z (...) – wpis z planu zagospodarowania przestrzennego Gminy C. do celów projektowych) wynikało, że działka nie przylega do drogi gminnej. Pismem z dnia (...) r. Zastępca Wójta Gminy C. poinformował Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z., iż w M., wzdłuż ulicy dojazdowej wewnętrznej na działce nr (...) należącej do J. K. realizowane jest ogrodzenie niezgodnie z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i prawdopodobnie bez zgłoszenia. Ogrodzenie zlokalizowane jest w odległości 2 metrów od drogi oznaczonej w obowiązującym planie miejscowym symbolem KW o szerokości w liniach rozgraniczających 6 metrów. Po wszczęciu postępowania dotyczącego budowy ogrodzenia na działce (...) i przeprowadzeniu postępowania Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Z. decyzją nr (...) z dnia (...) r. w oparciu o art. 105 § 1 kpa umorzył jako bezprzedmiotowe postępowanie w sprawie prawidłowości budowy ogrodzenia na działce (...). Decyzja ta – wobec braku odwołania stron – uzyskała przymiot ostateczności. Na skutek skargi H. Z. z dnia 27 listopada 2006 r., właściciela między innymi działek przylegających od strony południowej do działki (...), a oznaczonych nr (...) i (...), skierowanej do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K., organ ten pismem z dnia (...) r. polecił organowi I instancji wszczęcie postępowania z urzędu w sprawie ogrodzenia usytuowanego na działce (...). Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, w trakcie której to czynności organ przeprowadził oględziny działki nr (...) w dniu (...) r. porównał wpisy z obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego to jest wpis z dnia (...) r. i wpis z dnia (...) r., decyzją nr (...) z dnia (...) r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Z. na podstawie art. 105 § 1 kpa umorzył postępowanie dotyczące ogrodzenia działki nr (...) w M. W uzasadnieniu organ stwierdził, iż w 2004 r., kiedy inwestorka uzyskała wypis z planu zagospodarowania przestrzennego (wypis z (...) r.) działka nie przylegała do drogi gminnej, lecz do działki nr (...) stanowiącej własność H. Z. a więc budowa ogrodzenia nie wymagała zgłoszenia W odwołaniu od powyższej decyzji H. Z. zarzucił, że ogrodzenie na działce nr (...) przylega do drogi wewnętrznej oznaczonej symbolem KW, będącej drogą dojazdową biegnącą po działkach (...), (...) i (...), posiadającą szerokość w liniach rozgraniczających 6 m. Oznacza to, że budowa ogrodzenia od strony działki (...) wymagała zgłoszenia, a wobec jego braku stanowi samowolę budowlaną. Wybudowane ogrodzenie zawęża drogę wewnętrzną i dlatego odwołujący się wnosił o uchylenie decyzji organu I instancji. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. zaskarżoną decyzją z dnia (...) r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa w związku z art. 30 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz.U. nr 156 z 2006 r. poz. 1118 z zm.) utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W motywach organ podał, że przedmiotowe ogrodzenie przylega do wąskiego pasa gruntu, stanowiącego działkę nr (...) będącą własnością odwołującego się. Zdaniem organu nawet w sytuacji gdy ten pas gruntu stanowi drogę dojazdową to nie jest ona drogą publiczną, ani innym miejscem publicznym. Nadto z wstępnego projektu podziału w skali 1 : 2880 (k. 15 akt administracyjnych) wynika, że między projektowaną w miejscowym planie drogą wewnętrzną "KW", a parcelą (...) jest pas gruntu oznaczony jako parcela (...), którego nie dotyczą parametry podane w miejscowym planie dla projektowanej drogi KW. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego oraz w piśmie procesowym z dnia 17 września 2007 r. H. Z. powtórzył zarzuty i argumentację zawartą w odwołaniu. Wnosił o uchylenie zaskarżonej decyzji. Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę postulował jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sąd administracyjny dokonuje kontroli zaskarżonych do niego aktów pod względem zgodności z prawem. W trakcie tej czynności nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, a nadto jest zobowiązany do stosowania przewidzianych ustawą środków w celu usunięcia naruszeń prawa w stosunku do aktów wydanych (podjętych) we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne do jej końcowego załatwienia (art. 134 § 1 i 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. nr 153, poz. 1270 z zm. – dalej powoływana jako p.p.s.a.). Sąd wydaje wyrok nie tylko w oparciu o treść zaskarżonych decyzji, ale na podstawie całości akt sprawy (art. 133 § 1 p.p.s.a.), przy czym rodzaje rozstrzygnięć uwzględniających skargę na decyzje (postanowienia) taksatywnie wylicza art. 145 § 1 p.p.s.a. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. sąd stwierdza nieważność decyzji (postanowienia) w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 kpa lub w innych przepisach. Kontrola z punktu widzenia ewentualnego istnienia wad powodujących nieważność decyzji powinna być przeprowadzona w pierwszej kolejności bowiem ustalenie istnienia którejkolwiek z tych wad czyni dalszą kontrolę zbędną. W przypadku bowiem nieważności decyzji sąd administracyjny zobowiązany jest ją stwierdzić, niezależnie od jakichkolwiek okoliczności. Taka właśnie sytuacja istnieje w niniejszej sprawie. Zaskarżoną decyzją załatwiono bowiem sprawę już poprzednio rozstrzygniętą decyzją ostateczną nr (...)z dnia (...) r. Przedmiotem obu tych decyzji była budowa ogrodzenia na działce (...) (ze szczególnym uwzględnieniem ogrodzenia od strony działki skarżącego (...)), przy niezmienionym stanie faktycznym w odniesieniu do faktów prawotwórczych i tym samym stanie prawnym. Nie budzi wątpliwości, że obie kolejno po sobie wydane decyzje ostateczne umarzały postępowanie w sprawie przedmiotowego ogrodzenia z uwagi na brak obowiązku dokonania zgłoszenia jego budowy, a więc załatwiały tożsame sprawy. Oznacza to, że zaskarżona w niniejszej sprawie decyzja dotknięta jest kwalifikowaną wadą, określoną w art. 156 § 1 pkt 3 kpa. Ten ostatni przepis spełnia rolę gwarancyjną w stosunku do zasady trwałości decyzji administracyjnej ostatecznej, wyrażonej w art. 16 § 1 kpa rozciągając tę gwarancję na samą decyzję oraz na sprawę, którą ona załatwia. Decyzje ostateczne podlegają wzruszeniu jedynie w trybie postępowań nadzwyczajnych przewidzianych w kpa. Mając na uwadze powyższą argumentację na podstawie art. 145 § 1 pkt 2, art. 135 i art. 152 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło