II SA/Gl 45/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Krawczyk (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Włodzimierz Kubik, Sędzia WSA Rafał Wolnik, Protokolant Referent stażysta Joanna Wita, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 lipca 2010 r. sprawy ze skargi T. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nieważności orzeczenia w sprawie przekazania według właściwości wniosku o wznowienie postępowania dotyczącego aktu własności ziemi oddala skargę. T. K. w piśmie z dnia [...] roku zgłosiła żądanie wznowienia postępowania w sprawie wydania aktu własności ziemi [...] Naczelnika Miasta L. i uchylenia postanowienia o stwierdzeniu prawomocności tego aktu z dnia [...]r. W uzasadnieniu podała, że jest właścicielką nieruchomości objętej aktem własności ziemi, jako spadkobierczyni A. W. Mimo to nie brała udziału w postępowaniu zakończonym wydaniem tego aktu, nie został on jej doręczony, a dowody, na podstawie których ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne okazały się fałszywe. Starosta [...] – do którego powyższy wniosek był skierowany – postanowieniem z dnia [...] roku nr [...] na podstawie art. 65 § 1 kpa w zw. z art. 4 ustawy z dnia 26 marca 1982 roku o zmianie ustawy – Kodeks cywilny oraz uchyleniu ustawy o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych (Dz. U. z 1982 r. nr 11, poz. 81 z zm.) przekazał wniosek T. K. Burmistrzowi Miasta L. do załatwienia. Z uzasadnienia postanowienia wynika, że przekazanie uzasadniała ocena organu orzekającego, że wniosek dotyczy sprostowania wymienionego na wstępie aktu własności ziemi, do czego właściwy jest Burmistrz Miasta L. Burmistrz L. pismem z dnia [...] roku zwrócił się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. o stwierdzenie nieważności postanowienia Starosty L. z dnia [...] r. podając, że wnioskodawczyni żądała wzruszenia aktu własności ziemi, a nie jego sprostowania. Wzruszenie aktu własności ziemi nie jest natomiast dopuszczalne w trybach nadzwyczajnych określonych w kpa. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. postanowieniem z dnia [...] roku na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 w zw. z art. 126 i 65 § 1 kpa stwierdziło nieważność postanowienia Starosty [...] z dnia [...]r. Organ powołał się na art. 63 ust. 2 ustawy z dnia 19 października 1991 roku o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa oraz zmianie niektórych innych ustaw, z którego wynika brak stosowania przepisów kpa dotyczących wznowienia stwierdzenia nieważności i uchylenia do ostatecznych decyzji (aktów własności ziemi) wydanych na podstawie ustawy z dnia 26 października 1971 roku o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy wnioskodawczyni dała wyraz swemu niezadowoleniu z rozstrzygnięcia SKO i podniosła, że w istocie w sprawie chodzi o spór kompetencyjny między Starostą [...] , a Burmistrzem Miasta L. Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] roku SKO w C. utrzymało w mocy własne postanowienie z dnia [...] roku. Zdaniem organu w sprawie nie doszło do sporu kompetencyjnego. Burmistrzowie (wójtowie, prezydenci) są właściwi do prostowania oczywistych omyłek w aktach własności ziemi. Sprawa dotyczy jednak wznowienia postępowania zakończonego wydaniem aktu własności, a nie sprostowania. Natomiast zgodnie z ust. 2 art. 63 ustawy z dnia 19 października 1991 roku przepisów kpa o wzruszeniu decyzji nie stosuje się do ostatecznych aktów własności ziemi. W skardze do sądu administracyjnego wnioskodawczyni domagała się uchylenia zaiskrzonego postanowienia podnosząc, że nie żądała wznowienia postępowania w sprawie, ale uchylenia postanowienia o stwierdzeniu jego prawomocności i przekazania sprawy do dalszego procesowania właściwemu sądowi. SKO w C. wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżone postanowienie jest bowiem zgodne z prawem, chociaż jego uzasadnienia w części skład orzekający nie podziela (co do zwrotu wniosku z dnia [...] roku pismem). Przede wszystkim Sąd stwierdza, że nie budzi jego wątpliwości ustalenie organów orzekających, że we wniosku z dnia [...] roku skarżąca domagała się wznowienia postępowania zakończonego wydaniem aktu własności ziemi nr [...] Naczelnika Miasta L. W żaden sposób z tego wniosku nie wynika żądanie sprostowania wymienionego aktu. Artykuł 63 ust. 2 ustawy z dnia 19 października 1991 roku o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa oraz o zmianie niektórych ustaw (t.j. Dz. U. z 2004 roku nr 208, poz. 2128 z zm.) wyłącza dopuszczalność wznowienia postępowania stanowiąc, że "Do ostatecznych decyzji wydanych na podstawie ustawy z dnia 26 października 1971 r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych (Dz. U. nr 27, poz. 250 i z 1975 r. nr 16, poz. 91 z zm.) nie stosuje się przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczących wznowienia postępowania, stwierdzenia nieważności i uchylenia lub zmiany decyzji". Oznacza to, że do rozpoznania wniosku skarżącej nie był właściwy ani Starosta [...] ani Burmistrz Miasta L. Jednakże nie upoważniało to Starosty [...] do wydania postanowienia na podstawie art. 65 § 1 kpa. Przepis ten dotyczy bowiem jedynie organu administracji publicznej, do którego wniesiono podanie (wniosek), a który będąc niewłaściwy w sprawie, stwierdza właściwość innego organu. Wtedy istotnie przekazanie sprawy do organu właściwego następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie. Natomiast w sytuacji, jaka wystąpiła w niniejszej sprawie, gdy podanie wniesiono do organu niewłaściwym w sprawie, a organu właściwego nie można było ustalić z powodu jego braku, organ do którego podanie wniesiono, zwraca je wnoszącemu. Podobnie jest w sytuacji gdy z podania wynika, że w sprawie jest właściwy sąd powszechny. Wtedy także dokonywany jest zwrot podania wnoszącemu. Zwrot podania następuje postanowieniem, na które przysługuje zażalenie (art. 66 § 3 kpa). Wbrew oczekiwaniom skarżącej organ administracyjny nie jest upoważniony do przekazania podania sądowi powszechnemu. Taką decyzję podejmuje wyłącznie uprawniony (tu skarżąca) na własne ryzyko. W związku z tym przekazanie podania przez Starostę [...] postanowieniem z dnia [...] roku do rozpoznania Burmistrzowi Miasta L. nastąpiło z rażącym naruszeniem prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 kpa. Burmistrz Miasta L. nie był bowiem właściwy do rozpoznania sprawy o wznowienie postępowania zakończonego aktem własności ziemi. W kwestii wniosku o uchylenie postanowienia o stwierdzeniu prawomocności aktu własności ziemi należy wskazać, że w tym zakresie nie wydaje się żadnego aktu prawnego, a nadto że brak jest podstawy prawnej do wydania takiego aktu. Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z zm.) oddalił skargę.