II SA/Gl 45/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Taniewska-Banacka (spr.),, Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska,, Sędzia WSA Artur Żurawik, Protokolant Marta Guzik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 października 2015 r. sprawy ze skargi L. D. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania w sprawie pozwolenia na budowę 1) uchyla zaskarżone postanowienie, 2) zasądza na rzecz skarżącej od Wojewody [...] kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] Wojewoda [...], po rozpatrzeniu wniosku L. D., odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta Miasta S. Nr [...] z dnia [...] r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej J. i Z. C. pozwolenia na nadbudowę o poddasze użytkowe, rozbudowę o wiatrołap oraz garaż na samochód osobowy - budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce w S. przy ul. [...]. W uzasadnieniu Wojewoda [...] wskazał, że zgodnie z art. 58 k.p.a. w razie uchybienia terminowi należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobniono, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Kodeks postępowania administracyjnego wymaga spełnienia czterech przesłanek, które, jeżeli zaistnieją łącznie, mogą stanowić podstawę do przywrócenia terminu. Są to: - uprawdopodobnienie przez osobę zainteresowaną braku swojej winy; - wniesienie przez zainteresowanego wniosku o przywrócenie terminu; - dochowanie terminu do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu; - dopełnienie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu tej czynności, dla której był ustanowiony przywracany termin. Zdaniem organu wniosek L. D. został złożony niezgodnie z przepisami. Wniosek ten winien był zostać złożony wraz z odwołaniem, przed rozpatrzeniem sprawy przez organ odwoławczy. Obecnie odwołanie od decyzji zostało już rozpatrzone albowiem postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] Wojewoda [...] stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Pismem z dnia 11 grudnia 2014 r. L. D. reprezentowana przez r.pr. T. R. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na ww. postanowienie, domagając się jego uchylenia. W uzasadnieniu pełnomocnik wskazał, że twierdzenie, iż strona skarżąca nie złożyła odwołania od decyzji Prezydenta Miasta S., nie polega na prawdzie. Skarżąca odwołała się od decyzji prawidłowo w dniu 25 listopada 2012 r. Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] r. stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania, a na postanowienie to strona wniosła skargę do WSA w Gliwicach. Pełnomocnik podkreślił, że Wojewoda wydał zaskarżone postanowienie o odmowie przywrócenia terminu w dniu [...] r. mimo, że wyrokiem z dnia 6 listopada 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie o uchybieniu terminu do złożenia odwołania. Pełnomocnik wniósł także o przywrócenie skarżącej terminu do wniesienia skargi. W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu. Zaakcentował, że postanowienie to zostało wydane przed otrzymaniem przez organ ww. rozstrzygnięcia Sądu, który to wyrok jest prawomocny dopiero od dnia 28 grudnia 2013 r. Postanowieniem z dnia 15 czerwca 2015 r. tut. Sąd przywrócił skarżącej termin do wniesienia skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz. U. 2014, poz. 1647 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą w zaskarżonej decyzji ostatecznej bądź w postanowieniu z punktu widzenia legalności, tj. zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania przepisów prawa materialnego. Stosownie zaś do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. 2012, poz. 270 z późn. zm. zwanej dalej: p.p.s.a.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną. Przeprowadzone w określonych wyżej ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia wykazało, że jest ono dotknięte uchybieniami uzasadniającymi jego wzruszenie. Zaskarżone postanowienie narusza bowiem art. 58 i 59 k.p.a. Bezspornym w sprawie jest, że wyrokiem z dnia 6 listopada 2013 r. sygn. akt II SA/Gl 8955/13 tut. Sąd uchylił postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Jednocześnie, na podstawie art. 152 p.p.s.a. w brzmieniu obowiązującym w dacie wyrokowania, Sąd orzekł, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. W uzasadnieniu Sąd uznał za trafny zarzut skarżącej, że została pominięta w postępowaniu poprzez brak doręczenia jej decyzji organu I instancji. Z tego powodu, jak wskazał wówczas Sąd w uzasadnieniu ww. wyroku, nie można uznać, że wiązał ją termin do wniesienia odwołania obliczony na podstawie art. 44 § 4 k.p.a. Niedoręczenie decyzji rodzi skutek pozbawienia udziału w postępowaniu, jego następstwa zależą zaś od okoliczności sprawy. Sąd wskazał w tej mierze, że jeżeli w postępowaniu uczestniczy tylko jedna strona, niedoręczenie jej decyzji powoduje, że nie wchodzi ona do obrotu prawnego, w konsekwencji nie uzyskuje cechy ostateczności, a strona zachowuje prawo do wniesienia odwołania, które do czasu dokonania skutecznego doręczenia nie jest ograniczone terminem. W przypadku natomiast wielości stron postępowania, w terminie otwartym dla stron uczestniczących w postępowaniu strona pominięta może składać środki zaskarżenia, bez zarzutu naruszenia terminu do ich wniesienia. Inaczej wygląda sytuacja w przypadku, gdy decyzja, na skutek upływu terminu do wniesienia odwołania przez strony uczestniczące w postępowaniu, stanie się ostateczna. Wówczas stronie pozbawionej udziału w postępowaniu służy środek ochrony praw w postaci wniosku o wznowienie postępowania. Prowadząc postępowanie organ odwoławczy winien w pierwszej kolejności zbadać, czy wniesione przez skarżącą odwołanie od decyzji zostało wniesione w terminie otwartym do zaskarżenia decyzji, przed uzyskaniem przez nią cechy ostateczności. W takim przypadku odwołanie winno podlegać rozpoznaniu w trybie instancyjnym. W przypadku stwierdzenia, że decyzja uzyskała przymiot ostateczności przed datą wniesienia pisma oznaczonego przez skarżącą jako odwołanie od decyzji, pismo to winno zostać zakwalifikowane jako wniosek o wznowienie postępowania, w którym skarżąca została pozbawiona udziału. Orzeczenie przez Sąd w dniu 6 listopada 2013 r., iż uchylane postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania nie podlega wykonaniu do czasu prawomocności oznacza, że nieuprawnionym było w dniu [...] r. rozpoznanie przez organ wniosku o przywrócenie terminu i odmowa jego przywrócenia z uwagi na fakt uprzedniego rozpoznania odwołania poprzez stwierdzenie uchybienia terminu do jego wniesienia. Bez znaczenia w sprawie jest zarówno podniesiony w odpowiedzi na skargę argument, iż wyrok w dniu [...] r. nie był jeszcze prawomocny oraz, że odpis wyroku, publicznie wszak na rozprawie ogłoszonego, organowi nadesłano dopiero w dniu 22 listopada 2013 r. W konsekwencji zaskarżone postanowienie musiało zostać wyeliminowane z obrotu prawnego. Skoro zaś wyrok tut. Sądu z dnia 6 listopada 2013 r. uzyskał przymiot prawomocności, a w jego uzasadnieniu przesądzono, iż strona terminowi nie uchybiła albowiem decyzja organu w ogóle nie została jej doręczona to rozpoznając obecnie wniosek L. D. o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania organ w tej części postępowanie umorzy. Skoro bowiem strona terminowi nie uchybiła to bezprzedmiotowym jest rozważanie jego przywrócenia. Sposób natomiast dalszego procedowania organu w przedmiocie wniesionego przez skarżącą odwołania wynikał z wytycznych zawartych w wyroku tut. Sądu z 6 listopada 2013 r. W świetle przedstawionych wyżej wywodów należało uwzględnić skargę i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. orzec jak w sentencji. O kosztach postępowania obejmujących wpis od skargi w kwocie 100,00 zł i wynagrodzenie pełnomocnika – 240,00 zł oraz opłatę skarbową od pełnomocnictwa – 17,00 zł orzeczono na wniosek strony skarżącej na podstawie art. 200, 205 i 209 p.p.s.a. a także § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (t.j.: Dz. U. 2013, poz. 490 z późn. zm.).