II SA/Gl 452/09

PostanowienieWSA w Gliwicach2009-06-30

Skład orzekający: Łukasz Strzępek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sytuacja materialna strony skarżącej, polegająca na niskich dochodach i ponoszeniu stałych wydatków, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że sytuacja materialna skarżącego, charakteryzująca się niskimi dochodami (emerytura w wysokości 810 zł netto miesięcznie) i koniecznością ponoszenia stałych wydatków na utrzymanie, w tym na leki i ogrzewanie, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych. Kwota wpisu (500 zł) stanowiłaby ponad 50% miesięcznego dochodu skarżącego, co naraziłoby go na uszczerbek w utrzymaniu.
Stan faktyczny
Skarżący J. D. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej umorzenia postępowania w przedmiocie legalności robót budowlanych. Skarżący wskazał na swoją trudną sytuację materialną, niskie dochody z emerytury i wysokie koszty utrzymania, w tym leków. Sąd, analizując materiał dowodowy, ustalił, że skarżący samotnie prowadzi gospodarstwo domowe, utrzymuje się z emerytury w wysokości 810 zł netto miesięcznie, nie posiada majątku ani oszczędności, a ponosi stałe wydatki na utrzymanie.
Rozstrzygnięcie
Skarżący został zwolniony od kosztów sądowych w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 30 czerwca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. D. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie legalności wykonanych robót budowlanych w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych postanawia: zwolnić skarżącego od kosztów sądowych w całości Wpis od skargi został w niniejszej sprawie ustalony na kwotę 500 zł – zgodnie z treścią § 2 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów, z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.). W odpowiedzi na wezwanie do jego uiszczenia J. D., w piśmie procesowym z dnia [...] r. powołał się na szereg okoliczności dotyczących swojej sytuacji materialnej, wskazując zarazem, że w innych postępowaniach toczących się przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Gliwicach został zwolniony od kosztów sądowych. Następnie, na wezwanie Sądu wniosek o przyznanie prawa pomocy złożył na urzędowym formularzu PPF, wnosząc o zwolnienie od kosztów sądowych. W tym miejscu zauważyć przyjdzie, że rozpoznając niniejszy wniosek posiłkowano się materiałem dowodowym zgromadzonym w sprawie zarejestrowanej pod sygn. akt II SA/Gl 215/09. W oparciu o powyższe ustalono, że J. D. samotnie prowadzi gospodarstwo domowe utrzymując się z emerytury w wysokości 810 zł netto miesięcznie. W skład jego majątku nie wchodzą żadne przedmioty o wartości powyżej 3.000 euro, nie posiada on również żadnych oszczędności ani też środków zgromadzonych na lokatach lub rachunkach bankowych. Skarżący ponosi stałe miesięczne wydatki rzędu [...] zł (opłaty za wodę, energię elektryczną, zakup opału do ogrzewania budynku) powiększone o koszt wykupu niezbędnych lekarstw. Wnioskodawca podkreślił przy tym, że ze względu na niski dochód nie zawsze jest w stanie wykupić wszystkie niezbędne lekarstwa, zaś stan budynku w którym zamieszkuje wymaga nakładów pieniężnych koniecznych do jego utrzymania w należytym stanie. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje: Odpłatność postępowania sądowego jest regułą, o czym stanowi przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm. – zwana dalej P.p.s.a.). Nie ma ona wszakże charakteru bezwzględnego, a wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (w omawianym przypadku polegającego na zwolnieniu od kosztów sądowych) może nastąpić wówczas, gdy osoba występująca z takim wnioskiem wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim i swojej rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). Okoliczności związane ze stanem majątkowym J. D. pozwalają stwierdzić, że jest on osobą, której sytuacja materialna uzasadnia uwzględnienie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych. Wysokość dochodów skarżącego pozwala mu na utrzymanie się, w tym pokrycie najpilniejszych potrzeb. W tego rodzaju sytuacji nawet uiszczenie kwoty 500 zł mogłoby narazić wnioskodawcę na uszczerbek majątkowy, oznaczający konieczność rezygnacji z zaspokojenia podstawowych potrzeb. W istocie stanowi ona ponad 50% jego miesięcznego dochodu. W tej sytuacji nie może być mowy o iszczeniu wpisu lub nawet jego części bez powstania uszczerbku w utrzymaniu się J. D. Składając wniosek o przyznanie prawa pomocy, skarżący podkreślił, że szczupłość uzyskiwanych dochodów nie pozwala mu na wykupienie wszystkich, niezbędnych lekarstw. Nie znaleziono podstaw do zakwestionowania wiarygodności oświadczeń wnioskodawcy w tym zakresie. Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 3 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło