II SA/Gl 455/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Taniewska-Banacka, Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska, Sędzia WSA Andrzeja Matan (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 31 sierpnia 2017 r. sprawy ze skargi B. B. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie w sprawie grzywny w celu przymuszenia wykonania obowiązków związanych z oceną stanu technicznego obiektu budowlanego oddala skargę. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: [...]WINB) postanowieniem z [...] r. nr [...] odmówił przywrócenia terminu do złożenia zażalenia na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. (dalej: PINB) nr [...] z dnia [...] r. (znak [...]). W uzasadnieniu wyjaśnił, iż PINB ww. postanowieniem nałożył na B. B. grzywnę w celu przymuszenia do wykonania obowiązku określonego w Tytule wykonawczym nr [...] z dnia [...] r. Postanowienie adresatka odebrała w dniu 3 stycznia 2017 r., zaś zażalenie na nie drogą elektroniczną wniosła w dniu 23 stycznia 2017 r. Strona, działając poprzez pełnomocnika złożyła w dniu 1 marca 2017 r. (data nadania placówce nadawczej w dniu 20.02.2017 r.) wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia żalenia na to postanowienie argumentując, iż zamiar taki podjęła na skutek przystąpienia przez PINB w K. do "egzekucji kwoty wymienionej w postanowieniu z dnia [...] r.", co w ocenie strony skarżącej stoi w sprzeczności z poczynionymi z organem powiatowym ustaleniami. W uzasadnieniu postanowienia przywołano art. 58 § 1 i 2 k.p.a., określający przesłanki przywrócenia terminu. Wyjaśniono, że strona uchybiła terminowi nie bez własnej winy, co uniemożliwia jego przywrócenie. Argumenty wysuwane przez pełnomocnika wnioskodawczyni nie zasługują na uznanie, gdyż e strona skarżąca była świadoma, iż PINB w K. wydał przedmiotowe postanowienie i przystąpi do wyegzekwowania nałożonej grzywny. Pełnomocnik skarżącej świadomie odstąpił od złożenia zażalenia na postanowienie PINB w K. nr [...] z dnia [...] r. gdyż, jak podnosi, skłoniła go do tego zmiana inspektora dotychczas prowadzącego postępowanie, a także wskazuje na enigmatyczne "ustalenia" z pracownikiem poprzednio prowadzącym sprawę, który jakoby miał odstąpić od podjęcia czynności mających na celu wyegzekwowanie nałożonej grzywny. Z akt przedmiotowej sprawy nie wynika, aby nałożony na skarżącą obowiązek został wykonany, pełnomocnik skarżącej świadomie odstąpił od złożenia zażalenia na przedmiotowe postanowienie - będąc prawidłowo pouczony o przysługujących skarżącej prawach, a pozostałe podnoszone przez pełnomocnika skarżącej zarzuty nie znajdują potwierdzenia w aktach sprawy. W szczególności ustne ustalenie z pracownikiem organu powiatowego co do odstąpienia przez PINB od podjęcia egzekucji nałożonej grzywny, nie byłoby zgodne z prawem. Ponadto, wniosek o przywrócenie terminu do złożenia zażalenia na postanowienie PINB w K. nr [...] z dnia [...] r., złożony został później, niż w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny jego uchybienia. Nawet biorąc argumenty pełnomocnika skarżącej za zasadne, to przyczyna uchybienia terminu złożenia zażalenia ustała w dniu 23.01.2017 r., kiedy to strona skarżąca po raz pierwszy zakwestionowała w/w postanowienie, zaś wniosek o przywrócenie terminu pełnomocnik skarżącej nadał w placówce nadawczej w dniu 20.02.2017 r. W skardze z [...] r. B. B. (dalej: skarżąca) podnosi zarzuty dotyczące błędnego ustalenia stanu faktycznego, błędnej subsumpcji przepisów prawa oraz błędne przyjęcie, iż była w przedmiotowej sprawie stroną postępowania. Skarżąca wnosi o uchylenie postanowień [...]WINB oraz o zwrócenie sprawy organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu wyjaśnia, że w wyniku zmiany osoby prowadzącej postępowanie (inspektorem PINB) dotychczasowe ustalenia, z nią poczynione, przestały być wiążące dla PINB. Podczas rozmowy telefonicznej, odbytej z tą osobą pełnomocnik skarżącej ustalił, iż z uwagi na wydaną opinię kominiarską z [...]r. strona nie będzie skarżyła postanowienia, ale złoży wniosek o jego uchylenie z uwagi na wykonanie obowiązków nałożonych decyzją nr [...] z dnia [...] roku. Jednakże po zmianie inspektora prowadzącego sprawę, PINB przystąpił do działań zmierzających do egzekucji kwoty wymienionej w postanowieniu z [...] roku, pomimo faktu, iż dotychczas poczynione ustalenia wskazywały na coś zupełnie innego. Ponadto, zarówno PINB w K., jak i [...]WINB w K., błędnie przyjęły jakoby skarżąca była stroną w sprawie skoro w kwietniu 2016 roku darowała swój udział nieruchomości na rzecz syna – S. M. Od tego momentu to syn jest właścicielem tychże nieruchomości. W odpowiedzi na skargę [...]WINB podtrzymał swoje stanowisko zawarte w postanowieniu, podkreślając, w odpowiedzi na zarzut zawarty w skardze. Jak podkreślił, B. B. nigdy nie informowała organu o tym, że nie jest stroną w sprawie. Wręcz przeciwnie, aktywnie uczestniczyła w postępowaniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje: Uchybienie terminu do wniesienia zażalenia nie budzi wątpliwości, bowiem postanowienie zostało doręczone skarżącej skutecznie w dniu 3 stycznia 2017 r., zaś zażalenie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu złożyła dopiero w dniu 23 stycznia 2017 r. Pozostaje zatem problem przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na zasadach określonych w art. 58 k.p.a. Przepis ten formułuje następujące przesłanki, których spełnienie łączne warunkuje przywrócenie uchybionego terminu procesowego: 1/ uprawdopodobnienie przez wnoszącego prośbę (zainteresowanego), że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Wnoszący podanie (zainteresowany) musi zatem uprawdopodobnić istnienie okoliczności, które spowodowały niemożność dokonania czynności w przewidzianym terminie. W prośbie o przywrócenie terminu powinien wykazać, że mimo całej staranności nie udało mu się zachować terminu. Wiąże się to z takimi sytuacjami, kiedy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (wyr. NSA z dnia 14 stycznia 2000 r., I SA/Gd 794/99, niepubl.). Nie chodzi tutaj jednak o nadzwyczajny wysiłek, który stanowiłby zagrożenie dla zdrowia czy życia zainteresowanego (wyr. NSA z dnia 18 lipca 2001 r., SA 431/100, niepubl.). Istnienie po stronie tej osoby niedbalstwa, czy chociażby winy nieumyślnej, powoduje niemożność przywrócenia terminu (wyr. NSA z dnia 22 maja 1997 r., SA/Sz 630/96, niepubl.). Sama ocena, czy wystąpiły okoliczności powodujące niemożność zachowania terminu, należy do organu administracji publicznej rozpatrującego prośbę o przywrócenie terminu. Przeszkody powodujące uchybienie terminu powinny mieć charakter obiektywny, niezależny od zainteresowanego oraz trwać przez cały bieg terminu przewidzianego dla dokonania czynności procesowej (wyr. NSA z dnia 13 października 1999 r., IV SA 1656/97, niepubl.); 2/ wniesienie prośby o przywrócenie terminu; 3/ jednocześnie z wniesieniem prośby należy dokonać czynności, dla której przewidziany był uchybiony termin; 4/ wniesienie prośby o przywrócenie terminu i dokonanie czynności, dla której przewidziany był uchybiony termin, w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia. Ten 7-dniowy termin jest nieprzywracalny (art. 58 § 3 k.p.a.). Datą, od której należy liczyć ten termin, jest data uzyskania przez osobę zainteresowaną wiadomości o zdarzeniu powodującym rozpoczęcie biegu terminu. W przedmiotowej sprawie odmowa przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia nastąpiła ze względu na niespełnienie pierwszej i czwartej z wymienionych wyżej przesłanek. W ocenie organu rozpatrującego zażalenie skarżąca nie uprawdopodobniła braku swojej winy w uchybieniu terminowi, jak również wniosek o przywrócenie uchybionego terminu został złożony w okresie późniejszym niż 7 dni od ewentualnej daty ustania przyczyny uchybienia. Zdaniem Sądu stanowisko [...]WINB zasługuje na aprobatę z następujących względów. Kwestionowane przez skarżącą postanowienie PINB z dnia [...] r., nr [...], zawierające prawidłowe pouczenie o terminie złożenia zażalenia, zostało doręczone skutecznie skarżącej w formie elektronicznej w dniu 3 stycznia 2017 r. Zażalenie, wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu, zostało złożone w dniu 17 lutego 2017 r. Jako powód niedochowania terminu do złożenia zażalenia skarżąca wskazuje na ustalenia poczynione z inspektorem poprzednio prowadzącym postępowanie w sprawie grzywny w celu przymuszenia, co do jej uchylenia oraz nierespektowanie tych ustaleń przez osobę, która dalej to postępowanie prowadziła. Skarżąca, w istocie rzeczy, nie wykazała żadnej obiektywnej, niezależnej od niej przyczyny uchybienia terminu do złożenia zażalenia. Za taką nie można bowiem uznać oczekiwania na "uchylenie" postanowienia, pod czym, jak należy sądzić kryje się instytucja umorzenia grzywny, określona w art. 125 u.p.e.a. Jak można wnosić zwłaszcza z treści skargi, jej zamiarem nie było zakwestionowanie postanowienia w sprawie nałożenia grzywny, ale właśnie uzyskanie postanowienia o jej umorzeniu. Zatem argumenty podnoszone w skardze, jak i we wniosku o przywrócenie terminu miały przemawiać nie tyle za jego przywróceniem ale za umorzeniem. Stąd nie mogą one uprawdopodabniać braku winy skarżącej w uchybieniu terminu do złożenia zażalenia od postanowienia nakładającego grzywnę. Skarżąca nie wykazała, a nawet nie usiłowała wykazać, zachowania 7 dniowego terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu. W tym stanie rzeczy, skoro skarżąca nie uprawdopodobniła braku swojej winy w uchybieniu terminu oraz nie zachowała 7 dniowego terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia zażalenia, tym samym nie wykazała zaistnienia przesłanek koniecznych do zastosowania instytucji określonej w art. 58 k.p.a. Sąd orzekł na mocy art. 151 p.p.s.a. jak w sentencji.