II SA/Gl 458/09

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 12 stycznia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. P. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie odmowy zwrotu wywłaszczonej nieruchomości w kwestii wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego z urzędu postanawia: oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy Na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy M.P. wystąpiła o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego z urzędu. Uzasadniając wniosek podniosła, że jej jedynym źródłem utrzymania sie jest świadczenie emerytalne, które przeznacza na pokrycie kosztów zakupu lekarstw, dostaw gazu, energii elektrycznej, opału i wody. Skarżąca zamieszkuje wraz z małżonkiem u swojej córki na podstawie umowy dożywocia mając do swojej dyspozycji dwa pokoje oraz kuchnię. Razem z mężem uzyskuje dochód w wysokości 2950 zł brutto miesięcznie. Nie posiada żadnych oszczędności, papierów wartościowych, ani też przedmiotów o wartości przekraczającej 3.000 euro. Ponieważ informacje zawarte w złożonym wniosku były niewystarczające dla wszechstronnej i obiektywnej analizy sytuacji materialnej M. P., pismem z dnia [...] r. strona została wezwana do: - udokumentowania zamieszkiwania wraz z małżonkiem w oparciu o umowę dożywocia., - nadesłania odcinków emerytury (skarżącej i jej małżonka) lub innych dokumentów wykazujących wysokość tego świadczenia, - nadesłania kserokopii rachunków za wodę, energię elektryczną, zakup opału, odprowadzanie ścieków, usługi telekomunikacyjne itp. - udokumentowania dochodów córki oraz innych osób zamieszkujących wspólnie z rodziną wnioskodawczyni. Wezwanie to pozostało bez odpowiedzi. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje: Zasada odpłatności postępowania sądowego jest regułą obowiązującą wszystkie jego strony - art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm. – zwana dalej P.p.s.a.). Ustawodawca przewidział jednak możliwość odstąpienia od niej poprzez przyznanie stronie prawa pomocy. Zgodnie z treścią art. 245 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może ono zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy w formie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia fachowego pełnomocnika z urzędu może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego (art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). Przedmiotem badania przy analizie wniosku o przyznanie prawa pomocy jest całokształt okoliczności związanych z sytuacją materialną wnioskodawcy. Z druku formularza PPF wynika, że M. P. i jej małżonek zamieszkują w budynku mieszkalnym należącym do ich córki, w oparciu o umowę dożywocia. Z treści art. 908 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 21964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. nr 16, poz. 93 ze zm.) wynika, że jeżeli w zamian za przeniesienie własności nieruchomości nabywca zobowiązał się zapewnić zbywcy dożywotnie utrzymanie (umowa o dożywocie), powinien on, w braku odmiennej umowy, przyjąć zbywcę jako domownika, dostarczać mu wyżywienia, ubrania, mieszkania, światła i opału, zapewnić mu odpowiednią pomoc i pielęgnowanie w chorobie oraz sprawić mu własnym kosztem pogrzeb odpowiadający zwyczajom miejscowym. Skarżąca twierdziła, że to ona ponosi wydatki związane z zakupem energii elektrycznej, gazu, opału itp. Stąd też niezbędne było ustalenie, czy obowiązek ten rzeczywiście wynika z treści umowy dożywocia. Dalej wskazać przyjdzie, że wnioskodawczyni uchyliła się od podania ilości osób zamieszkujących z nią i jej małżonkiem we wspólnym gospodarstwie domowym i osiąganych przez te osoby dochodów. Okoliczność ta ma istotne znaczenie dla oceny kondycji materialnej strony, gdyż pozwala stwierdzić, czy może ona w pierwszej kolejności zwrócić się do członków swojej rodziny o udzielenie wsparcia, a jeśli okazałoby się to niemożliwe – dopiero wówczas może oczekiwać przyznania prawa pomocy. Mając na względzie, iż ustawodawca na stronę występującą o przyznanie prawa pomocy nałożył obowiązek wykazania, że jej sytuacja materialna przemawia za uwzględnieniem wniosku, należało uznać, że w niniejszej sprawie nie uprawdopodobniono dostatecznie, że zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 2 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.