II SA/Gl 46/18
PostanowienieWSA w Gliwicach2018-02-15
Skład orzekający: Łukasz Strzępek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego, może uzyskać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia fachowego pełnomocnika z urzędu?Ratio decidendi
Osoba fizyczna, która znajduje się w wyjątkowo trudnym położeniu materialnym i wykaże, że nawet przy najdalej idących wysiłkach nie jest w stanie samodzielnie wygospodarować środków na pokrycie kosztów postępowania sądowego, może uzyskać prawo pomocy w formie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia fachowego pełnomocnika z urzędu. Sąd uwzględnił wniosek, biorąc pod uwagę niskie dochody wnioskodawczyni, samodzielne utrzymanie, zasadność ponoszonych wydatków, problemy zdrowotne oraz odrębne prowadzenie gospodarstwa domowego.Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia fachowego pełnomocnika z urzędu w sprawie dotyczącej odszkodowania za szkody wyrządzone przez lisa. Wnioskodawczyni podała, że samotnie prowadzi gospodarstwo domowe, posiada niskie dochody z emerytury, ma znaczne zadłużenie z tytułu kredytu konsolidacyjnego na leczenie oraz ponosi koszty utrzymania. Po wezwaniu do sprecyzowania, strona wyjaśniła szczegóły dotyczące kredytu i odrębnego prowadzenia gospodarstwa domowego.Rozstrzygnięcie
1) zwolniono skarżącą od kosztów sądowych; 2) ustanowiono dla skarżącej radcę prawnego z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 15 lutego 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A.L. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bielsku - Białej z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie odszkodowania za szkody wyrządzone przez lisa w kwestii wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie fachowego pełnomocnika z urzędu. postanawia: 1) zwolnić skarżącą od kosztów sądowych; 2) ustanowić dla skarżącej radcę prawnego z urzędu
Na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżąca zwróciła się o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie fachowego pełnomocnika z urzędu. W druku podała, że samotnie prowadzi gospodarstwo domowe, na rachunku bankowym ma środki w wysokości 700 zł, zamieszkuje w budynku o pow. 120 m2 i wartości około 100.000,00 zł, a w skład jej majątku wchodzi również grunt rolny o pow. 1,050 ha. Wnioskodawczyni utrzymuje się z emerytury w wysokości 1070 zł, a do zasadniczych wydatków zaliczyła spłatę kredytu konsolidacyjnego w wysokości 10.888,73 zł – gdzie rata wynosi 181 zł oraz rehabilitację.
Na wezwanie referendarza sądowego strona sprecyzowała, ze w tym samym budynku, jednakże prowadząc odrębne gospodarstwo domowe zamieszkuje jej córka wraz z konkubentem; wspomniany kredyt konsolidacyjny przeznaczony został na spłatę zobowiązań powstałych w wyniku korzystania z kart kredytowych, co spowodowane było koniecznością leczenia; skarżąca zaś sama ponosi wszelkie opłaty związane z utrzymaniem, gdyż w budynku zainstalowane odrębne liczniki.
Rozpoznając wniosek zważono, co następuje:
Stosownie do art. 243 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) - zwanej dalej P.p.s.a., stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Zgodnie zaś z art. 245 §1 przywołanej regulacji, prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie całkowitym lub częściowym.
Przyznanie prawa pomocy w formie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia fachowego pełnomocnika z urzędu może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego (art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). Należy przy tym wyraźnie podkreślić, że skorzystanie z tej formy prawa pomocy zostało przewidziane dla osób, które znajdują się w wyjątkowo trudnym położeniu materialnym a z przedstawionych okoliczności wynika, że nawet przy najdalej idących wysiłkach nie są w stanie samodzielnie wygospodarować środków na ten cel.
Mając na uwadze powołane wyżej przepisy jak również treść oświadczeń strony i przesłanych dokumentów uznano, iż wniosek zasługuje na uwzględnienie. Na powyższym zaważył przede wszystkim fakt, iż wnioskodawczyni, dysponując stosunkowo niskim dochodem samodzielnie utrzymuje się, a zasadności ponoszonych przez nią wydatków nie sposób zakwestionować. Również okoliczności dotyczące stanu zdrowia strony zostały pośrednio uprawdopodobnione za pomocą nadesłanych faktur za lekarstwa, a co za tym idzie, jej twierdzenia, dotyczące spłaty zobowiązań i źródeł ich powstania również zasługują na uwzględnienie. W świetle powołanych okoliczności nawet fakt posiadania oszczędności w kwocie 700 nie zmienia postrzegania sytuacji materialnej strony, która w zasadzie jest w stanie zaspokoić swoje elementarne potrzeby egzystencjalne. Nie znaleziono przy tym żadnych podstaw aby zakwestionować wiarygodność oświadczeń strony odnośnie prowadzenia przez nią, odrębnego od córki gospodarstwa domowego.
Zważywszy na powyższe, działając na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. w związku z art. 258 §1 i §2 pkt 7 tej ustawy postanowiono jak w sentencji orzeczenia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło