II SA/Gl 465/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Elżbieta Kaznowska (spr.) po rozpoznaniu w dniu 3 marca 2006 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi "A" Sp. Jawna w T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy terenu w kwestii wniosku skarżącej strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy, w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych postanawia : 1. zwolnić stronę skarżącą od kosztów sądowych w zakresie obejmującym opłaty sądowe, w części każdej z tych opłat przekraczającej kwotę 200 zł (dwieście złotych); 2. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. "A" Spółka Jawna w T. złożyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia[...]r. Nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta T. z dnia [...]r. Nr [...] w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji pn. "magazyn materiałów budowlanych z zapleczem socjalno- biurowym i boksami na materiały sypkie" na parcelach nr [1], [2] położonych w T. przy ulicy [...]. Po wezwaniu skarżących do uiszczenia wpisu w kwocie 500 zł, pismem z dnia [...]r. skarżący zwrócili się z wnioskiem o zwolnienie z obowiązku uiszczenia nałożonej opłaty. W następstwie kolejnych pism Sądu, skarżący złożyli wniosek na urzędowym formularzu o przyznanie prawa pomocy, wnosząc o zwolnienie od kosztów sądowych, dołączając na wezwanie dodatkowe dokumenty potwierdzające ich sytuację finansową. Postanowieniem referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 29 lipca 2005 r. przyznano stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od części wpisu w zakresie obejmującym opłaty przekraczające kwotę 200 zł., natomiast w pozostałym zakresie odmówiono przyznania prawa pomocy. Od postanowienia tego strona skarżącą wniosła sprzeciw, podkreślając trudną sytuację finansową spółki. Jak wynika ze złożonego wniosku oraz oświadczeń skarżących - Spółka Jawna "A" posiada kapitał zakładowy w wysokości 6.300.000. Za rok 2004 - spółka osiągnęła zysk w wysokości 359.631,61 zł, zaś stan środków na rachunkach bankowych na koniec miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku wynosił odpowiednio w "B" 1126,36 zł oraz w Banku "C" w W. SA -240,00 zł. Wartość należących do Spółki środków trwałych określona została na kwotę 6.966.170,69 zł. Wykonując wezwanie Sądu z dnia [...]r., pismem z dnia [...] r. strona skarżącą nadesłała między innymi bilans wraz z rachunkiem zysków i strat za rok 2004, ewidencję posiadanych środków trwałych oraz wyciągi z rachunków bankowych potwierdzających stan środków finansowych na należących do niej kontach. Spółka przedłożyła także dokumenty potwierdzające fakt zadłużenia, zawiadomienie o wszczęciu postępowania egzekucyjnego oraz deklaracje PIT - 36 złożone za rok [...] przez G. S. i R.K. Pomimo zobowiązania skarżących do nadesłanie zeznań podatkowych PIT- 36 za rok [...] , nie zostały one przedstawione. Wojewódzki Sąd Administracyjny rozważył, co następuje: Zgodnie z art. 245 ( 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Według ( 2 tego artykułu prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Przepis art. 246 ( 1 pkt. 1 tej ustawy stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie prawnej lub innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, w zakresie całkowitym następuje gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Należy przy tym zaznaczyć, ze skarżąca nie jest ani osobą fizyczną ani osobą prawną. Spółka jawna nie jest osobą fizyczną, gdyż jest zespołem osób związanych umową spółki, który prowadzi we wspólnym imieniu przedsiębiorstwo zarobkowe. Spółka jawna nie jest także osobą prawną, gdyż za zobowiązania spółki odpowiada każdy wspólnik wobec wierzycieli bez ograniczenia całym swoim majątkiem a majątek spółki należy do wspólników. Zatem wnosząc o przyznanie prawa pomocy, zarówno spółka musi wykazać brak środków, ale także każdy ze wspólników musi wykazać brak środków uzasadniający ubieganie się o przyznanie prawa pomocy. Wniosek skarżących złożony na formularzu urzędowym PPF obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych, jest więc wnioskiem o udzielenie prawa pomocy w zakresie częściowym. Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym może nastąpić, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego utrzymania dla siebie i rodziny. W ocenie Sądu w przypadku skarżących sytuacja taka właśnie zachodzi. Ocena stanu majątkowego wnioskodawców, że szczególnym uwzględnieniem stanu środków na rachunkach bankowych, jak również stanu majątku osobistego -na podstawie złożonych zeznań podatkowych PIT- 36 za rok [...] oraz faktu prowadzonej egzekucji komorniczej doprowadziła do wniosku, ze skarżąca Spółka nie dysponuje dostateczną ilością środków finansowych na pokrycie pełnych kosztów postępowania sądowego. Przedstawione i udowodnione przez skarżącą spółkę okoliczności uzasadniają jednak tylko częściowe zwolnienie od kosztów sądowych. Stan środków pieniężnych na kontach skarżącej spółki był dodatni i wynosił na dzień [...]r. 963,76 zł, a nadto stosownie do treści art. 22 ( 2 Kodeksu Spółek Handlowych (Dz.U. Nr 94, poz. 1037 ze zm.) za zobowiązania spółki odpowiada każdy wspólnik bez ograniczenia całym swoim majątkiem. Zatem rozpatrując wniosek o przyznanie prawa pomocy należy również uwzględnić stan majątkowy każdego ze wspólników. Z dostępnych zeznań podatkowych za rok [...] wynika, że wspólnicy G.S. i R. K. osiągnęli dochód odpowiednio w wielkości 175 484,45 zł i 263 069,68 zł. Zeznań za rok [...] nie przedstawili, pomimo zobowiązania ich przez Sąd. Dlatego też zważywszy na wysokość zarówno dochodu wspólników jak również stan środków Spółki "A" uznano, że nie ma podstaw przemawiających za całkowitym uwzględnieniem żądania wyrażonego przez stronę. Należy wyraźnie podkreślić, ze instytucja prawa pomocy jest odstępstwem od generalnej zasady ponoszenia przez strony kosztów postępowania sądowego. Ubiegający się o taką pomoc winni w każdym przypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny. Dopiero gdy poczynione w ten sposób oszczędności okazały się niewystarczające - może zwrócić się o pomoc do państwa. Mając na uwadze przytoczoną powyżej argumentację, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, na podstawie art. 245 ( 1, ( 3 i ( 4 w związku art. 246 ( 2 pkt 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.