II SA/Gl 47/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski, Sędziowie Sędzia WSA Iwona Bogucka, Sędzia NSA Ewa Krawczyk (spr.), Protokolant starszy referent Ewa Jędrasik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 listopada 2007 r. sprawy ze skargi J. L. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia (...) r. nr (...) w przedmiocie wykonania określonych robót budowlanych 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. nr (...) z dnia (...) r., 2. orzeka, iż zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S. decyzją nr [...] z dnia [...] roku na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 2 oraz art. 83 ust. 1 ustawy Prawo budowlane z dnia 7 lipca 1994 roku ( t.j. Dz. U. nr 207, poz. 2016 z zm.) nakazał W. C. usunięcie nieprawidłowości w budynku garażu usytuowanego w granicy nieruchomości poprzez wykonanie ściany oddzielenia pożarowego zgodnie z art. 76 i 77 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane budownictwa powszechnego z 1961 roku, czyli przepisów obowiązujących w czasie budowy garażu, w terminie do dnia [...] roku oraz wykonać prawidłową wentylację obiektu. W motywach organ podał, że przedmiotowy garaż usytuowany jest w granicy nieruchomości, przybudowany do budynku mieszkalnego J. L. Został zrealizowany na podstawie projektu budowlanego, zatwierdzonego decyzją z dnia [...] roku. Garaż ten nie posiada własnej ściany w granicy nieruchomości oraz ogniomuru od strony budynku mieszkalnego J. L., co jest niezgodne z wskazanymi wyżej warunkami technicznymi z 1961 roku. Obiekt nie posiada prawidłowej wentylacji. Natomiast postępowanie nie wykazało zamakania stropu ani ścian garażu. Nakazane roboty mają na celu doprowadzenie garażu do stanu zgodnego z przepisami obowiązującymi w dacie jego budowy. Odwołanie od powyższej decyzji złożyli W. C., właściciel nieruchomości przy ulicy [...], na terenie której znajduje się sporny garaż, a który zbył tę nieruchomość na rzecz M. L. w dniu [...] roku oraz J. L. – właścicielka nieruchomości przy ul. [...]. W. C. zarzucił błędne zastosowanie art. 66 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1994 roku bowiem organ I instancji nie wskazał na stan zagrożenia życia lub zdrowia ludzi, bezpieczeństwa mienia powodowany przez przedmiotowy garaż. Zdaniem odwołującego się naruszeniem prawa jest oparcie decyzji na rozporządzenia z dnia 21 lipca 1961 roku w sprawie warunków technicznych (...) skoro ten akt prawny w dniu podjęcia decyzji nie obowiązywał. Sama decyzja posiada wady, które uniemożliwiają jej wykonanie bowiem nie określa miejsca w jakim garaż się znajduje – brak miasta, ulicy, nr działki. W. C. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania w sprawie lub przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. J. L. twierdziła, że garaż znajdujący się w granicy uniemożliwia jej ocieplenie całego własnego budynku mieszkalnego oraz wykonanie izolacji pionowej fundamentów bowiem zajmuje on prawie całą ścianę jej budynku. Takie usytuowanie garażu spowodowało dwukrotnie to jest w [...] roku i w [...] roku przecieki na ścianie jej mieszkania. Garaż nie posiada własnych "ścian długich", które zostały zastąpione ścianami budynków mieszkalnych odwołującej się oraz W. C. Odwołująca się nie wyraża zgody na wykonanie ogniomuru bowiem będzie to budowa nowego garażu, a żąda jego rozebrania. Wojewódzki Inspektor nadzoru Budowlanego, na podstawie art. 138 § 2 kpa i art. 66 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane zaskarżoną decyzją z dnia [...] roku nr [...] uchylił decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia temu organowi. Organ odwoławczy uznał, że przeprowadzone w sprawie postępowanie jest niewystarczające. W jego toku nie sprawdzono związku wadliwej budowy garażu z przemakaniem ściany przy ul. [...] w S. w [...] i [...] roku. Przedstawiony materiał dowodowy budzi wątpliwości co do prawidłowego ukształtowania dachu, a właściciel nie przedstawił protokołu przeglądu okresowego 5 letniego obiektu budowlanego. Organ przyznał, że w decyzji organu I instancji nie oznaczono jednoznacznie obiektu, którego decyzja dotyczy, ani nie wskazano, że obiekt znajduje się w stanie powodującym zagrożenie życia lub zdrowia ludzi lub bezpieczeństwa mienia. Zdaniem organu odwoławczego nakaz usunięcia nieprawidłowości w przedmiotowym garażu powinien sprowadzać się do doprowadzenia obiektu do zgodności z przepisami techniczno – budowlanymi obowiązującymi w dniu wydania decyzji. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach J. L. zarzuciła organowi odwoławczemu naruszenie art. 139 kpa. Podniosła, że garaż został wybudowany niezgodnie z przepisami obowiązującymi w czasie jego budowy, jak i obecnymi, a nadto jest w złym stanie technicznym. Nie posiada fundamentów, ścian długich, ogniomuru, wentylacji. Powtórzyła także swoje stanowisko przedstawione w odwołaniu o negatywnym wpływie garażu na jej budynek mieszkalny. Podała, że wnosi o orzeczenie rozbiórki garażu na podstawie art. 67 Prawa budowlanego z 1994 roku. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie. Podkreślił, że zaskarżoną decyzją nie doszło do naruszenia art. 139 kpa bowiem zapadła ona w następstwie rozpatrzenia odwołań obu stron. Brak podstaw do nakazania rozbiórki garażu z uwagi na jego stan techniczny wskazujący na potrzebę przeprowadzenia remontu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skargę należało uwzględnić, lecz z przyczyn innych niż w niej podane. Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153, poz. 1270 z zm., dalej p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, że Sąd, rozpoznając skargę, ocenia czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Nadto na mocy art. 135 ppsa Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszeń prawa w stosunku do aktów ( czynności ) wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne do końcowego jej załatwienia. Badając pod tym kątem zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, Sąd uznał, że doszło do naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy oraz naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć taki wpływ. Materialną podstawą decyzji organów obu instancji był art. 66 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane z dnia 7 lipca 1994 roku ( Dz. U. z 2003 r., nr 207, poz. 2016 z zm.). Artykuł 66 Prawa budowlanego ma zastosowanie tylko do obiektów budowlanych, które zostały zbudowane i są użytkowane zgodnie z przepisami Prawa budowlanego, a więc w szczególności zgodnie z pozwoleniem na budowę. Z akt administracyjnych wynika, że sporny garaż został wybudowany w oparciu o pozwolenie na budowę z 1962 roku. W aktach administracyjnych sprawy brak tego pozwolenia. Organy nie dokonały także ustaleń co do zgodności wykonania przedmiotowego garażu z zatwierdzonym decyzją z dnia [...] roku projektem budowlanym, a w każdym razie czynność ta nie znalazła odzwierciedlenia w wydanych decyzjach. Ze znajdujących się w aktach protokołów służbowych z dnia [...] roku oraz [...] roku wynika, iż okazany do wglądu ( prowadzącemu czynność ) projekt budowlany spornego garażu przewidywał posiadanie przez ten obiekt od strony nieruchomości skarżącej własnej ściany, której istnienia nie stwierdzono. Zagadnienie zgodności realizacji spornego obiektu z pozwoleniem na budowę z dnia [...] roku w decyzji organu I i II instancji zostało w całości pominięte z oczywistym naruszeniem art. 7, 75 § 1 i 77 § 1 kpa, co wpłynęło na wadliwość tych decyzji. W sytuacji realizacji obiektu budowlanego w oparciu o pozwolenie na budowę jednakże z istotnymi odstępstwami od tego pozwolenia, niedopuszczalne jest orzekanie w oparciu o art. 66 ust. 1 o usunięciu stwierdzonych nieprawidłowości. Istotne odstępstwa od pozwolenia na budowę, także wydanego w 1962 roku, wymagają przeprowadzenia przez organy nadzoru budowlanego postępowania przewidzianego art. 51 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 51 ust. 7. Powyższe oznacza, że w niniejszej sprawie konieczne jest przeprowadzenie dowodu na okoliczność zgodności realizacji przedmiotowego garażu z projektem budowlanym zatwierdzonym decyzją z dnia [...] roku. W tym celu należy akta administracyjne uzupełnić o to pozwolenie i projekt budowlany ( kserokopie tych dokumentów zostały przez uczestnika M. L. złożone do akt sądowych na rozprawie w dniu 15 listopada 2007 roku ), a następnie porównać ustalenia projektu ze stanem faktycznym garażu. Dopiero w następstwie tej czynności organy będą mogły ustalić czy doszło do istotnych odstępstw od projektu, czy też odstępstwa takie nie mają miejsca. W przypadku istotnych odstępstw postępowanie, jak stwierdzono wyżej, powinno być przeprowadzone w oparciu o art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego. Jeżeli natomiast budowa garażu nie była połączona z istotnymi odstępstwami to przedmiotem badania będzie stan techniczny garażu. Stwierdzenie nieodpowiedniego stanu technicznego obiektu powinno zostać udokumentowane wynikami kontroli jego stanu technicznego, a zakres stwierdzonych nieprawidłowości nakazanych do usunięcia powinien zostać określony bezpośrednio w treści decyzji wydanej w oparciu o art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego. Stwierdzenie użytkowania obiektu w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, środowisku lub bezpieczeństwu mienia także powinno wynikać z ustaleń kontroli, zaś określenie zakresu nieprawidłowości i sposobu ich likwidacji ze stosownej ekspertyzy technicznej. Nie jest przeszkodą do wydania decyzji na podstawie art. 66 ust. 1 upływ czasu od wybudowana obiektu, bowiem odpowiednie działania właściciela wypływające z warunków techniczno – budowlanych i zasad wiedzy technicznej, powinny zapewnić użytkowanie obiektu w okresie przewidzianym dla jego użytkowania z zachowaniem wymagań określonych w art. 5 ust. 1 ustawy. Za nieuzasadnione, a co najmniej przedwczesne należy uznać żądanie skarżącej rozbiórki spornego garażu. W szczególności nie zostały ustalone okoliczności o których mowa w powołanym przez skarżącą art. 67 ust. 1 Prawa budowlanego. Dopiero uzupełnienie materiału dowodowego w zakresie wyżej wskazanym pozwoli organom nadzoru budowlanego na podjęcie stosownych decyzji odnośnie przedmiotowego garażu. Mając na uwadze powyższą argumentację na podstawie art. 145 § 1 pkt 1a i c, art. 153 i art. 152 ppsa orzeczono, jak w sentencji. .