II SA/Gl 475/13

PostanowienieWSA w Gliwicach2013-11-28

Skład orzekający: Referendarz sądowy Łukasz Strzępek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, których jedynym dochodem jest emerytura w kwocie 1080 zł netto miesięcznie, a których wydatki na media wynoszą około 150 zł miesięcznie, mogą liczyć na przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu) w postępowaniu sądowoadministracyjnym?
Ratio decidendi
Skarżący, których jedynym dochodem jest emerytura w kwocie 1080 zł netto miesięcznie, a których wydatki na media wynoszą około 150 zł miesięcznie, wykazali, że nie są w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego. Ich zasoby pieniężne są zbyt szczupłe, aby zapewnić zaspokojenie potrzeb egzystencjalnych dwóch osób oraz umożliwić poniesienie dalszych kosztów sądowych, w tym wpisu od skargi kasacyjnej i opłacenie fachowego pełnomocnika. Odmowa przyznania prawa pomocy mogłaby zamknąć drogę do weryfikacji orzeczenia przez sąd drugiej instancji, dlatego przyznano prawo pomocy w zakresie całkowitym.
Stan faktyczny
Skarżący A.Z. i H.Z. złożyli wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu. Wskazali, że jedynym dochodem jest emerytura H.Z. w kwocie 1080 zł miesięcznie, a A.Z. jest bezrobotny. Samodzielnie remontują dom, w którym mieszkają. Na wezwanie sądu dostarczyli dokumenty dotyczące wydatków na media oraz odcinek emerytury.
Rozstrzygnięcie
1) zwolniono skarżących od kosztów sądowych, 2) ustanowiono dla skarżących adwokata z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 28 listopada 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A.Z. i H. Z. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy dokonania zmian w ewidencji gruntów i budynków w kwestii wniosku skarżących o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu postanawia: 1) zwolnić skarżących od kosztów sądowych, 2) ustanowić dla skarżących adwokata z urzędu Na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy A.Z. i H.Z. zwrócili się o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu. W treści formularza wskazali, że H. Z. jest emerytem o złym stanie zdrowia. Jego syn – A. Z. (z zawodu pracownik budowlany) nie jest obecnie nigdzie zatrudniony a sezon budowlany, ze względu na sytuację gospodarcza nie pozwolił mu na znalezienie stałego zajęcia i uzyskanie dochodów. Skarżący samodzielnie remontują dom, w którym wspólnie mieszkają, a ich jedynym źródłem utrzymania się jest świadczenie emerytalne H. Z. uzyskiwane w kwocie 1080 zł miesięcznie. W skład ich majątku, poza wspomnianym domem o pow. 105 m2 oraz działką rolną o pow. 17 arów nie wchodzą jakiekolwiek oszczędności pieniężne, papiery wartościowe ani tez przedmioty o wartości przekraczającej 3.000 euro. Na wezwanie referendarza sądowego nadesłane zostały dokumenty obrazujące wydatki skarżących na energię elektryczną, dostawy wody, wywóz śmieci, usługi telekomunikacyjne a także odcinek emerytury H. Z.. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje: Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U.z 2012 r. poz. 270 – zwana dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy w formie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia fachowego pełnomocnika z urzędu może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego (art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). Oznacza to więc, że co do zasady na przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym mogą liczyć te osoby, których sytuacja materialna jest bardzo ciężka i nie maja żądnej możliwości zdobycia jakichkolwiek środków pozwalających na samodzielne poniesienie kosztów sądowych. Pamiętać zarazem należy, że przedmiotem badania przy analizie wniosku o przyznanie prawa pomocy jest całokształt okoliczności związanych z sytuacją materialną wnioskodawcy. Z informacji zawartych w druku formularza oraz tych, które wynikają z treści nadesłanych na wezwanie referendarza dokumentów wynika, że jedynym dochodem H. i A. Z. jest świadczenie emerytalne H. Z. uzyskiwane w kwocie 1080 zł netto miesięcznie. Kwota ta podlega pomniejszeniu o wydatki na wspomniane wyżej media w łącznej kwocie około 150 zł, co ustalono w oparciu o nadesłane przez wnioskodawców dokumenty. Mając na uwadze, że wskazane zasoby pieniężne muszą służyć zaspokojeniu potrzeb egzystencjalnych dwóch osób uznano, że są one zbyt szczupłe aby zapewnić skarżącym zarówno możliwość poniesienia dalszych kosztów sądowych (w tym wpisu od skargi kasacyjnej) jak i opłacenia usług fachowego pełnomocnika. Jego udział w niniejszym postępowaniu jest jak najbardziej zasady, gdyż wyrokiem z dnia 22 sierpnia 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę H. Z. i A. Z., a ewentualne zaskarżenie tego rozstrzygnięcia jest możliwe wyłącznie przy udziale fachowego pełnomocnika. Stąd też odmowa przyznania prawa pomocy mogłaby oznaczać dla skarżących zamknięcie drogi do weryfikacji wspomnianego orzeczenia przez sąd drugiej instancji. Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 2 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło