II SA/Gl 48/05
WyrokWSA w Gliwicach2006-02-23
Skład orzekający: Leszek Kiermaszek, Iwona Bogucka, Sławomir Wojciechowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie organu nadzoru budowlanego wydane na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego, nakazujące przedłożenie dokumentacji budowlanej, jest zaskarżalne w drodze zażalenia?Ratio decidendi
Postanowienie organu nadzoru budowlanego wydane na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego, nakazujące przedłożenie dokumentacji budowlanej, nie jest postanowieniem zaskarżalnym w drodze zażalenia. Weryfikacja takiego postanowienia może nastąpić jedynie w toku rozpoznania odwołania od decyzji wydanej na podstawie art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego. Błędne pouczenie strony o prawie wniesienia zażalenia nie może skutkować kontynuowaniem nieuprawnionego postępowania ani przysparzać stronie prawa wbrew obowiązującym przepisom.Stan faktyczny
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał Spółce "A" przedłożenie dokumentacji budowlanej dla kilkudziesięciu kiosków handlowych i baru-kiosku, stwierdzając, że obiekty te zostały ustawione bez wymaganego pozwolenia na budowę. Spółka wniosła zażalenie, zarzucając naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, w tym brak powiadomienia o rozprawie i pozbawienie prawa do obrony. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził niedopuszczalność zażalenia, uznając postanowienie organu pierwszej instancji za niezaskarżalne. Spółka wniosła skargę do WSA, która została oddalona.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Leszek Kiermaszek, Sędziowie Sędzia WSA Iwona Bogucka,, Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski (spr.), Protokolant sekr. sąd. Beata Malcharek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 lutego 2006 r. sprawy ze skargi "A" Sp. z o.o. w W. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie nakazania przedłożenia dokumentacji budowlanej oddala skargę
II SA/GL 48/05
U Z A S A D N I E N I E
Postanowieniem z dnia [...] r., Nr [...] wydanym na podstawie art. 48 ust.2 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2003r., Nr 207, poz.2016) oraz na podstawie art. 123 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2000r., Nr 98, poz.1071 ze zm.) Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. nakazał Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością "A" z siedzibą w W. przy ul. A, przedłożenie w terminie do dnia [...] 2005 r.:
1. zaświadczenia wydanego przez Prezydenta K. o zgodności wybudowanego obiektu z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego;
2. 4 egzemplarzy projektu budowlanego wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi wraz z zaświadczeniem autora projektu o wpisie na listę członków właściwej izby samorządu zawodowego;
3. oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane;
dla kiosków handlowych o nr: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...];wiat [...]-[...] oraz baru - kiosku o nr [...] ustawionych na terenie placu targowego w K. przy ul. B.
W uzasadnieniu postanowienia organ nadzoru budowlanego podniósł, iż w wyniku przeprowadzonej wizji w terenie, a następnie przeprowadzonej w dniu [...] 2004 r. rozprawy administracyjnej stwierdzono, że na powyżej wskazanym targowisku usytuowanych jest około 100 obiektów handlowych. Zostały one ustawione w latach 1995- 1999. Właściciel terenu, firma "B", przedłożył plan sytuacyjny terenu oraz wykaz obiektów należących do niej. Pozostałe obiekty, zaznaczone na planie kolorem czerwonym są w posiadaniu i dyspozycji firmy "A" Sp. z o.o.
Z uwagi na fakt, iż zgodnie z art. 28 Prawa budowlanego na ustawienie obiektów handlowych wymagane jest pozwolenie na budowę, a ponieważ powyżej wskazane obiekty ustawiono bez pozwolenia na budowę, nałożono obowiązek określony w sentencji postanowienia.
Strony postępowania zostały pouczone o prawie wniesienia zażalenia w terminie 7 dni od daty otrzymania postanowienia.
Na powyższe postanowienie firma "A" Sp. z o.o. z siedzibą w W. przy ul. A wniosła zażalenie.
Skarżąca Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz o przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Wniosła również o wstrzymanie zaskarżonego postanowienia.
W uzasadnieniu zażalenia pełnomocnik strony skarżącej, radca prawny – Z. R., zaskarżonemu postanowieniu zarzucił, iż zostało wydane z rażącym naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego. Zdaniem pełnomocnika skarżącej Spółki organ administracji naruszył art. 90 oraz 94 § 2 k.p.a. poprzez nie podjęcie przed rozprawą czynności niezbędnych do jej przeprowadzenia. O terminie rozprawy nie powiadomiono skarżącej Spółki, a następnie nie odroczono terminu rozprawy. Ponadto o czynnościach dokonywanych w postępowaniu administracyjnym nie powiadomieni zostali poddzierżawcy oraz właściciel terenu. Zdaniem pełnomocnika skarżącej spółki strona skarżąca została pozbawiona prawa do obrony w toczącym się postępowaniu administracyjnym.
Nie zebranie oraz nie rozpatrzenie całego materiału dowodowego w sprawie, zdaniem pełnomocnika strony skarżącej, stanowiło naruszenie art. 7 i 77 § 1 k.p.a. Ustalenie, że przedmiotowe obiekty ustawiono w latach 1995-1999 oraz, że ich posiadaczem i dysponentem jest skarżąca Spółka, nie zostało oparte na żadnych dowodach, co stanowi naruszenie zasady prawdy obiektywnej.
Postanowieniem z dnia [...] r. Nr [...] wydanym na podstawie art. 134 w związku z art.144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2000r., Nr 98, poz.1071 ze zm.) [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. stwierdził niedopuszczalność zażalenia i pozostawił je bez rozpoznania.
W uzasadnieniu postanowienia organ odwoławczy wskazał, iż przepisy Prawa budowlanego w części dotyczącej postępowania prowadzonego w trybie art. 48 ust.2 i 3 ustawy nie przewidują zaskarżalności postanowienia wydanego w toku postępowania. Błędne pouczenie nie może skutkować kontynuowaniem nieuprawnionego postępowania. Ponadto błędne pouczenie nie zaszkodziło stronie, ponieważ może ona skorzystać na podstawie art. 142 k.p.a. z prawa zaskarżenia tego postanowienia w odwołaniu od decyzji wydanej w sprawie. Wniesione zażalenie nie wstrzymało wykonania postanowienia, zgodnie z ogólną zasadą wyrażoną w art. 143 k.p.a.
"A" Sp. z o.o. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. Zdaniem skarżącej Spółki zaskarżone postanowienie jest niesłuszne i powinno zostać uchylone. O prawie wniesienia zażalenia strona skarżąca została pouczona przez organ I instancji i z tego powodu zdaniem strony skarżącej skarga jest zasadna i zasługuje na uwzględnienie.
W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wniósł o oddalenie skargi. W uzasadnieniu podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola wspomniana sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (§ 2). Sąd nie przejmuje sprawy administracyjnej do końcowego załatwienia, lecz ma jedynie ocenić działalność organu orzekającego.
Sąd administracyjny, uwzględniając skargę, uchyla decyzję w całości albo części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa, dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub też inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jeżeli natomiast zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach - stwierdza nieważność decyzji w całości lub części. Stwierdzenie wydania decyzji z naruszeniem prawa wchodzi zaś w grę, o ile zachodzą przyczyny, określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270), zwanej w dalszej części rozważań p.p.s.a.). Po myśli art. 134 § 1 p.p.s.a. rozstrzygając daną sprawę, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach, prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.).
Rozpatrując skargę w tak zakreślonej kognicji oraz analizując dokumenty zawarte w aktach administracyjnych, Sąd nie dopatrzył się uchybień, które skutkować mogłyby uchyleniem zaskarżonego i poprzedzającego go postanowienia.
Po pierwsze, postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r., Nr [...] wydane w trybie art. 48 ust. 2 i 3 ustawy prawo budowlane z 1994 roku jest postanowieniem niezaskarżalnym, a jego weryfikacja może nastąpić jedynie w toku rozpoznania odwołania od decyzji wydanych na podstawie art. 48 ust. 1 prawa budowlanego.
Dopuszczalność zażalenia musi wynikać z przepisów procedury, bądź może ją przewidywać przepis prawa materialnego. Z taką sytuacją mamy do czynienia np. w przypadku postanowienia o wymierzeniu opłaty legalizacyjnej, gdzie zażalenie jest przewidziane wprost w przepisie art. 49 ust. 1 pkt. 3 zdanie ostatnie ustawy prawo budowlane z 1994 roku. Błędne pouczenie w postanowieniu ( decyzji ) o przysługujących środkach zaskarżenia nie może, zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego powodować negatywnych konsekwencji dla odwołującego się, ale również nie może przysparzać prawa stronie wbrew obowiązującym przepisom prawa.
Po drugie, skoro postanowienie z dnia ( wyżej opisane ) jest niezaskarżalne to w przypadku złożenia na nie zażalenia przez "A" Sp. z o.o. organ prawidłowo stwierdził niedopuszczalność zażalenia na podstawie 134 w zw. z art. 144 k.p.a.. Wszelkie podnoszone w skardze zarzuty do postanowienia mogą być rozpatrywane dopiero w przypadku zaskarżenia decyzji wydanej na podstawie art. 48 ust.1.
Reasumując powyższe stwierdzić należy, że zaskarżone postanowienie jest prawidłowe a przedstawiona przez organ w uzasadnieniu wykładnia przepisów prawa oraz przytoczona argumentacja zasługują na uwzględnienie. Wskazane w skardze uchybienia, choć mogłyby stanowić naruszenie prawa materialnego i naruszenie przepisów postępowania, to z pewnościq nie miały, ani nie mogły mieć wpływu na wynik sprawy niniejszej w rozumieniu art. 145 § 1 pkt. 1 p.p.s.a. , gdyż postanowienie pierwszoinstancyjne jest niezaskarżalne. Nie zachodzą, też kodeksowe przesłanki do stwierdzenia nieważności zaskarżonego postanowienia ( art. 145 § 1 pkt. 2. p.p.s.a.), ani teź kodeksowe lub wynikajace z innych przepisów przesłanki do stwierdzenia naruszenia prawa ( art. 145 § 1 pkt 3 p.p.s.a.).
Rozpoznając sprawę Sąd nie stwierdził więc naruszenie prawa materialnego, które miałoby wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub też innego naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogłoby ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Mając powyższe na uwadze i na podstawie powołanych przepisów skargę jako bezzasadną oddalono na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Powołane przepisy
art. 48 ust.2art. 123 ustawyart. 28art. 90art. 7art. 134art.144 ustawyart. 142 k.p.art. 143 k.p.art. 1 § 1 ustawyart. 156art. 145 ustawy
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło