II SA/Gl 491/17
WyrokWSA w Gliwicach2017-10-04
Skład orzekający: Andrzej Matan, Bonifacy Bronkowski, Grzegorz Dobrowolski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o pozwoleniu na budowę może zostać wydana, jeśli istnieją wątpliwości co do legalności samowolnej rozbudowy istniejącego budynku, a także czy organ odwoławczy prawidłowo rozpatrzył zarzuty dotyczące przesłaniania i zgodności z planem miejscowym?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy administracji prawidłowo oceniły zgodność projektu budowlanego z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego oraz przepisami technicznymi. Wskazano, że kwestia samowolnej rozbudowy pozostaje poza zakresem właściwości organów architektoniczno-budowlanych, a brak wszczęcia postępowania przez PINB wyklucza negatywne konsekwencje dla pozwolenia na budowę. Sąd uznał również, że potencjalna zmiana sposobu użytkowania obiektu nie wpływa na możliwość wydania pozwolenia na budowę zgodnie z deklarowanym przeznaczeniem.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła pozwolenia na rozbudowę i nadbudowę istniejącego budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Po uchyleniu pierwszej decyzji przez Wojewodę, Starosta ponownie wydał pozwolenie. E. B., właścicielka sąsiedniej nieruchomości, wniosła odwołanie, podnosząc zarzuty dotyczące niezgodności projektu z przepisami technicznymi (przesłanianie, odległości), niezgodności z planem miejscowym oraz kwestii samowolnej rozbudowy. Wojewoda utrzymał decyzję Starosty w mocy. E. B. wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego. WSA oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Matan (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski, Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski, Protokolant Agnieszka Jurczak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 października 2017 r. sprawy ze skargi E. B. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę oddala skargę.
Starosta [...] decyzją z dnia [...] r. nr [...] znak: [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił inwestorom: M. P. i R. P. pozwolenia na rozbudowę i nadbudowę istniejącego obiektu budowlanego oraz wykonanie robót budowlanych - rozbudowę, nadbudowę, przebudowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego oraz wykonanie urządzeń związanych z budynkiem, na terenie działki nr 1 w W..
Po rozpatrzeniu odwołań E. B. i Z. B., Wojewoda [...] decyzją z dnia [...]r. znak: [...] uchylił to rozstrzygnięcie i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Starostę [...], wskazując w uzasadnieniu na konieczność: skorygowania projektu w zakresie rysunku elewacji zachodniej we wszystkich czterech egzemplarzach projektu, doprowadzenia projektu do zgodności z § 6 ust. 1 rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz. U. z 2012r., poz. 462 ze zm.), wyjaśnienia kwestii przesłaniania i nasłonecznienia z uwzględnieniem uwag organu wobec przedłożonej przez projektanta analizy przesłaniania dla budynku nr [...] oraz wyjaśnienia zarzutów Z. B. dotyczących samowolnej rozbudowy budynku inwestorów o warsztat w przyziemiu i nadbudowy tego fragmentu o funkcję mieszkalną.
Starosta [...], wydaną po ponownym rozpatrzeniu sprawy decyzją z dnia [...]r. znak: [...] ponownie zatwierdził projekt i udzielił inwestorom pozwolenia na budowę przedmiotowej inwestycji.
Od powyższej decyzji odwołanie wniosła E. B., właścicielka sąsiedniej nieruchomości nr 2 zarzucając, że organ I instancji nie uwzględnił podnoszonych przez nią w toku ponownie przeprowadzonego postępowania zarzutów. Zarzuty te dotyczyły rozbieżności pomiędzy, podanymi w projekcie budowlanym z [...] r. oraz w skorygowanym projekcie przedłożonym w [...] r., odległościami od budynku inwestorów do jej budynku, a odległościami rzeczywistymi, wynikającymi z pomiarów wykonanych przez skarżącą osobiście, a także z operatu technicznego, sporządzonego na jej zlecenie przez geodetę legitymującego się odpowiednimi uprawnieniami i dysponującego odpowiednim sprzętem pomiarowym. Operat ten, jak podnosi skarżąca, nie podlega zgłoszeniu do państwowego zasobu geodezyjnego, jak ma to miejsce w przypadku operatu geodezyjnego.
Skarżąca kwestionuje także odległość pomiędzy budynkami, która przed korektą wynosiła 9,47m, a po korekcie została zwiększona do 9,50m. Została ona przyjęta w analizie przesłaniania, wchodzącej w skład projektu budowlanego. W rzeczywistości, jej zdaniem, odległość ta wynosi 9,05m.
Podnosi ponadto, że dolna krawędź okien budynku przesłanianego znajduje się na wysokości 0,93m n.p.t., a nie jak w analizie na wysokości 0,83 m n.p.t., jak również to, że budynek przesłaniany jest położony 0,25m poniżej budynku przesłanianego, co oznacza, że wysokość przesłaniania obliczona jako różnica wysokości projektowanego budynku (10m) i wysokości parapetu otworu okiennego (0,93m) pomniejszonej o różnicę poziomów posadowienia budynków (0,25m) wynosi 9,32m (10m - 0,93m - 0,25m = 9,32m). Tak obliczona wysokość przesłaniania jest większa niż odległość pomiędzy budynkami (9,05m). Zachodzi zatem przesłanianie w stosunku do budynku nr [...], którego skarżąca jest właścicielką.
Skarżąca zarzuca również, że organ I instancji nie wykonał zaleceń zawartych w uzasadnieniu decyzji Wojewody [...]z dnia [...]r. w zakresie wyjaśnienia kwestii samowolnej rozbudowy budynku inwestorów, ponieważ ograniczył się jedynie do ustalenia, że nie są prowadzone jakiekolwiek postępowania legalizacyjne w stosunku do ww. obiektu przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w C..
Powołując się na wyrok WSA o sygn. II SA/Łd 282/12 skarżąca podniosła, że wobec niezalegalizowania samowoli budowlanej powstałej przed 1994r., a więc przed wejściem w życie przepisów nowego prawa budowlanego, należy uznać zrealizowaną bez pozwolenia na budowę część budynku za nieistniejącą w sensie prawnym, co oznacza, że należy budynek inwestorów traktować jako budowę zupełnie nowego budynku zlokalizowanego w ostrej granicy działek, skarżącej i Z. B., a nie jako rozbudowę, nadbudowę i przebudowę już istniejącego budynku.
Skarżąca podtrzymuje także, wyrażone w odwołaniu od decyzji Starosty [...]z dnia.[...]r. nr [...] o pozwoleniu na budowę, wątpliwości czy budynek po zmianach będzie faktycznie użytkowany jako mieszkalny.
Wojewoda [...] rozstrzygnięciem z [...] r. nr [...]utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy, podnosząc w uzasadnieniu, iż spełnia ona wymagania określone w art. 35 ust. 1 pr. bud. W szczególności projekt budowlany jest zgodny z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, z kolei projekt zagospodarowania działki jest także zgodny z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi.
Analizując zgodność przedmiotowej inwestycji z planem miejscowym, organ ustalił, że działka nr 1 w W. jest zlokalizowana na terenie oznaczonym w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego przyjętym uchwalą Rady Miasta W. z dnia [...]r. [...] (Dz.Urz.Woj.ŚI. z [...]., poz. [...]) symbolem [...] - tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej na wysokości poniżej 550m n.p.m.
Zgodnie z § 13 ww. uchwały na terenach MN1 jako przeznaczenie dopuszczalne przewidziano obiekty i pomieszczenia usługowe i użyteczności publicznej, pensjonaty, dojazdy, ciągi pieszo-jezdne, drogi wewnętrzne, miejsca parkingowe, ścieżki rowerowe i chodniki, d) ogrody, obiekty i urządzenia małej architektury, e) sieci infrastruktury technicznej. Przedmiotowa inwestycja jest zgodna z określonym w planie miejscowym przeznaczeniem podstawowym i dopuszczalnym dla terenu MN1. Spełnia również określone w §13 ww. uchwały parametry i wskaźniki kształtowania zabudowy w zakresie kąta nachylenia połaci dachowej (obligatoryjny 20° *45° - projektowany 20°), maksymalnej wysokości zabudowy (dopuszczalna 10,5m - projektowana 10m), maksymalnej powierzchni zabudowy w stosunku do powierzchni działki budowlanej (dopuszczalna 40% - projektowana 28,19%), minimalnej powierzchni biologicznie czynnej w stosunku do powierzchni działki budowlanej (dopuszczalna 40% - projektowana 49,99%).
Oceniając zgodność projektu zagospodarowania działki z przepisami rozporządzenia Ministra infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (tekst jednolity: Dz.U. z [...]r. poz.1422) organ wyjaśnia, iż kwestie związane z rozbudową istniejących budynków w zabudowie jednorodzinnej zlokalizowanych w granicy z sąsiednią działką budowlaną reguluje §12 ust. 3 pkt 3 ww. rozporządzenia, zgodnie z którym w zabudowie jednorodzinnej, uwzględniając przepisy odrębne oraz zawarte w § 13, 60 i 271-273 (dotyczące wpływu projektowanego obiektu na przesłanianie, nasłonecznienie i bezpieczeństwo pożarowe obiektów na sąsiedniej działce), dopuszcza się rozbudowę budynku istniejącego, usytuowanego w odległości mniejszej niż określona w ust. 1 (3m - w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę tej granicy i 4m w przypadku budynku zwróconego w stronę granicy ścianą z otworami) od granicy z sąsiednią działką budowlaną jeżeli w pasie o szerokości 3m wzdłuż tej granicy zostaną zachowane jego dotychczasowe wymiary, a także nadbudowę tak usytuowanego budynku o nie więcej niż jedną kondygnację, przy czym w nadbudowanej ścianie, zlokalizowanej w odległości mniejszej niż 4 m od granicy nie może być otworów okiennych lub drzwiowych.
W projekcie przewidziano nadbudowę istniejącego budynku mieszkalnego, w wyniku której powstanie nieużytkowe poddasze, rozbudowę w kierunku południowo zachodnim i południowo wschodnim oraz przykrycie całości dachem dwuspadowym o kącie nachylenia połaci 20°.
Zgodnie z projektem zagospodarowania przedmiotowy budynek po rozbudowie zostanie zlokalizowany ścianą istniejącą (z otworami okiennymi) od strony północno zachodniej w granicy z sąsiednią działką nr 3, od strony północno wschodniej w odległościach 1,22m, 4,01 m, 3,83m i 6,06m od granicy z działką nr 2 należącą do skarżącej, E. B., od strony południowo wschodniej w odległości od 4,31 m do 4,55m (granica przebiega nierównolegle) od granicy z działkami nr 4 i 5 oraz od strony południowo zachodniej w odległości około 18m od z drogą publiczną.
Jak wynika z projektu zagospodarowania, zachowana została odległość określona w § 271 ust. 1 ww. rozporządzenia, w myśl którego odległość między zewnętrznymi ścianami budynków, niebędącymi ścianami oddzielenia przeciwpożarowego, a mającymi na powierzchni większej niż 65% klasę odporności ogniowej E, określoną w ust. 1 kolumnie 5 tabeli, nie powinna, z zastrzeżeniem ust. 2 i 3, być mniejsza niż 8m, albowiem odległość ściany zewnętrznej przedmiotowego budynku po rozbudowie od budynku istniejącego nr [...] na działce nr 5 wynosi 8,80m, a najmniejsza odległość od budynku mieszkalnego nr [...] na działce nr 2 należącego do skarżącej wynosi według projektu 9,50m.
Wedle analizy przesłaniania, zawartej w projekcie, nadbudowa i rozbudowa budynku inwestorów nie spowoduje również przesłaniania budynku skarżącej w rozumieniu § 13 ww. rozporządzenia, ponieważ między ramionami kąta 60°, wyznaczonego w płaszczyźnie poziomej, z wierzchołkiem usytuowanym w wewnętrznym licu ściany na osi okna pomieszczenia przesłanianego, nie znajduje się budynek projektowany w odległości mniejszej niż wysokość przesłaniania.
Odnosząc się do argumentacji skarżącej przedstawionej w odwołaniu organ wyjaśnia, że wysokość przesłaniania mierzy się od poziomu dolnej krawędzi najniżej położonych okien budynku przesłanianego do poziomu najwyższej zacieniającej krawędzi obiektu przesłaniającego lub jego przesłaniającej części.
W analizowanym przypadku zgodnie z rysunkiem pt. Przekrój - analiza przesłaniania na stronie 80 projektu, wysokość przesłaniania stanowi różnicę wysokości ściany zewnętrznej budynku inwestorów zwróconej w stronę budynku skarżącej (7,61 m) i wysokości dolnej krawędzi najniżej położonego okna w jej budynku (0,8m). Tak obliczona wysokość przesłaniania wynosi 6,81 m, jest więc mniejsza niż odległość pomiędzy budynkami inwestorów i skarżącej wynosząca w tym miejscu 9,50m według projektu i 9,05m według skarżącej.
Nie ma natomiast racji skarżąca twierdząc, że do obliczenia wysokości przesłaniania należy przyjąć maksymalną wysokość budynku tj. 10m (wysokość w kalenicy dachu), bowiem wówczas w analizie przesłaniania należałoby uwzględnić odległość w rzucie poziomym od ściany zewnętrznej budynku skarżącej do kalenicy dachu, która wynosi około 15m, a nie odległość pomiędzy ścianami zewnętrznymi tych budynków wynoszącą według skarżącej 9,05m.
Nie zachodzi również ograniczenie wymaganego czasu nasłonecznienia określonego w § 60 ust. 1 rozporządzenia, który w przypadku pokoi mieszkalnych wynosi najmniej 3 godziny w dniach równonocy (21 marca i 21 września) - w godzinach 7.00-17.00, przy czym w mieszkaniu wielopokojowym dopuszcza się ograniczenie tego wymagania co najmniej do jednego pokoju (§ 2).
Tym samym wykazane zostało spełnienie wszystkich przesłanek określonych w przepisie § 12 ust. 3 pkt 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
Ujmowanie miejsc postojowych, miejsca gromadzenia odpadów stałych, studni chłonnych na działce inwestorów także spełnia wymagania wynikające z tego rozporządzenia.
Ponadto, projekt budowlany został sporządzony przez osobę posiadającą odpowiednie uprawnienia budowlane i spełnia wymogi określone w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 25.04.2012r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz. U. z 2012r., poz. 462 ze zm.).
Projekt spełnia także wymagania w zakresie kompletności projektu budowlanego i posiadania wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, a także zaświadczenia, potwierdzającego przynależność projektanta do właściwych izb samorządu zawodowego, o którym mowa w art. 12 ust. 7 Prawa budowlanego.
W odniesieniu do zarzutu skarżącej, dotyczącego niewykonania przez Starostę [...] zaleceń decyzji Wojewody [...] z dnia [...]r. w zakresie wyjaśnienia zarzutów Z. B. dotyczących samowolnej rozbudowy budynku inwestorów o warsztat w przyziemiu i nadbudowy tego fragmentu o funkcję mieszkalną organ tut. wyjaśnia, że organ I instancji pismem z dnia [...] r. wystąpił do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w C. o udzielenie informacji dotyczących ewentualnego prowadzenia przez ten organ postępowań w kwestii samowolnej rozbudowy i nadbudowy budynku inwestorów. W odpowiedzi udzielonej pismem z dnia [...] r. znak: [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wyjaśnił, iż nie prowadził w tej sprawie żadnych postępowań. Z informacji uzyskanych przez Starostę [...] (notatki służbowe z dnia [...] r., [...].) wynika także, iż nie zostało przez organ nadzoru budowlanego wszczęte postępowanie w sprawie samowolnej rozbudowy i przebudowy budynku inwestorów. W tej sytuacji zasadnie uznał organ I instancji, że kwestia powyższa pozostaje bez wpływu na możliwość wydania pozwolenia na budowę dla przedmiotowej inwestycji.
Na powyższą decyzję skargę wniosła E. B., reprezentowana przez pełnomocnika, podnosząc zarzuty naruszenie przepisów postępowania oraz prawa materialnego.
Naruszenia prawa procesowego dotyczą:
1/ art. 6 k.p.a. poprzez nierozważenie i brak oceny w uzasadnieniu decyzji wszystkich istotnych aspektów sprawy;
2/ art. 7 k.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i w konsekwencji naruszenie słusznego interesu strony;
3/ art. 8 K.p.a., art. 9 K.p.a., art. 11 K.p.a. oraz art. 77 K.p.a. poprzez zaniechanie zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący materiału dowodowego;
4/ art. 80 k.p.a. w związku z art. 7 k.p.a. polegające na dowolnej ocenie zebranego w sprawie materiału dowodowego, skutkiem czego organ dokonał błędnych ustaleń faktycznych;
5/ art. 15 k.p.a. i art. 127 § 2 k.p.a. poprzez nierozpatrzenie wszystkich zarzutów odwołania.
Naruszeń przepisów prawa materialnego skarżąca upatruje w:
1/ art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane poprzez błędne przyjęcie, iż projekt budowy inwestycji polegającej na rozbudowie i nadbudowie istniejącego obiektu budowlanego oraz wykonaniu robót budowlanych - rozbudowy, nadbudowy, przebudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego oraz wykonaniu urządzeń związanych z budynkiem, na terenie działki nr 1 jest zgodny z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego;
2/ § 12 ust. 3 pkt 3, § 13 oraz § 271 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z [...] r., poz. 1422 z późn. zm.).
Skarżąca, przywołując powyższe zarzuty, wniosła o uchylenie kwestionowanej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty [...] z dnia [...]r. w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę.
Jak wywodzi w uzasadnieniu skargi, nie zgadza się z oceną organu odwoławczego, iż wykazane zostało spełnienie wszystkich przesłanek określonych w przepisie § 12 ust. 3 pkt 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 .kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Nie zgodziła się także z twierdzeniem organu odwoławczego, że skoro nie zostało wszczęte postępowanie przez organ nadzoru budowlanego w sprawie samowolnej rozbudowy i przebudowy budynku inwestorów, to mogło dojść do zatwierdzenia przedmiotowego projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. Skarżąca powołał się przy tym na orzecznictwo sądowe, zgodnie z którym obowiązkiem organu odwoławczego jest ponowne merytoryczne rozpatrzenie sprawy, ale z art. 127 § 2 k.p.a. jednoznacznie wynika, że organ ten nie może pominąć treści (zarzutów) odwołania.
Dalej skarżąca podała, że już na etapie postępowania odwoławczego za pomocą operatu technicznego wykonanego na jej zlecenie przez geodetę wykazywała, iż przyjęte przez inwestora odległości między budynkami opierają się na wadliwych wyliczeniach znajdujących się w dwóch różniących się opracowaniach (z [...] r. i z [...]r.), a budynek planowany przesłania budynek [...]. Pomimo podnoszenia tych kwestii i wykazywaniu wadliwości analizy przesłaniania światła, organ II instancji w swojej decyzji nie ustosunkował się do tego. Całkowicie pominął w swoich rozważaniach ocenę tego operatu technicznego, a ponadto nie dokonał analizy tego dokumentu w kontekście zgodności ze stanem rzeczywistym danych przyjętych przez inwestora w zakresie odległości budynków.
W ocenie skarżącej, bez przeprowadzenia takiej analizy organ II instancji nie mógł więc stwierdzić bezspornie, że są zachowane warunki dotyczące przesłaniania światła. Projekt budowlany przewiduje odległość między budynkami wynoszącą 9,50 m, a z operatu technicznego wynika, że ta odległość wynosi 9,05 m. Organ II instancji nie mógł więc bezkrytycznie przyjąć, iż dane odległościowe znajdujące się w projekcie są prawidłowe i na nich opierać swoje stanowisko co do zachowania warunków odnośnie przesłaniania światła. Tym bardziej jest to zasadne, gdy się zważy, iż sam inwestor dostarczył dokumentację projektową w [...] r., która różniła się od tej załączonej w [...]r. To pokazuje, że organ II instancji nie rozpatrzył prawidłowo odwołania. Organ ten nie mógł więc uznać, iż inwestycja jest zgodna z § 12 ust. 3 pkt 3, § 13 i rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. IJ. z [...] r., poz. 1422 z późn. zm.). Naruszył on bowiem art. 15 k.p.a. i art. 127 § 2 k.p.a. poprzez nierozpatrzenie wszystkich zarzutów odwołania.
W dalszej części skargi skarżąca odniosła się do kwestii przeznaczenia budynku. Przytacza fragment odwołania, w którym stwierdzono, że wprowadzone zmiany w planach rozbudowy, nadbudowy i przebudowy budynku nie przekonują jej, że budynek ten będzie służył jedynie jako dom mieszkalny jednorodzinny. Podano, że w toku postępowania przed organem I instancji, Inwestor złożył w dn. [...] roku oświadczenie, że poddasze będzie nieużytkowane, a obiekt po rozbudowie i nadbudowie oraz przebudowie będzie nadal użytkowany jako budynek jednorodzinny. Oświadczenie to skarżąca traktuje jako "wiążące zarówno dla Inwestorów jak i dla Urzędów oraz wykluczające w przyszłości prowadzenie w tym obiekcie działalności gospodarczej o charakterze hotelowym, pensjonatowy, gastronomicznej, restauracyjnej czy klubu nocnego lub "domu weselnego" lub pokrewnych".
W skardze podniesiono, że organ II instancji nie ustosunkował się w ogóle do tego zarzutu odwołania. Zdaniem skarżącego, organ II instancji ograniczył się do stwierdzenia, że inwestycja jest zgodna z określonym w planie miejscowym przeznaczeniem podstawowym i dopuszczalnym dla terenu MN1 - § 13 uchwały Rady Miasta W. z dnia 29 maja 2014 r. nr XXXVIII/598/2014 (Dz. Urz. Woj. Śl. z 2014 r., poz. 3330). Organ II instancji nie wypowiedział się zatem na temat wątpliwości co do tej kwestii, jaki jest rzeczywisty zamiar inwestycyjny inwestora. W ocenie skarżącego, sposób rozbudowy wskazuje na chęć stworzenia pensjonatu a nie na wykorzystywania budynku po rozbudowie jako domu jednorodzinnego. Tej okoliczności organ II instancji nie wyjaśnił i nie rozpatrzył tego zarzutu odwołania. Skoro organ tego nie zrobił to nie mógł uznać, iż inwestycja jest zgodna z określonym w planie miejscowym przeznaczeniem podstawowym i dopuszczalnym dla terenu MN1 - § 13 uchwały Rady Miasta W. z dnia [...]r. nr [...] (Dz. Urz. Woj. Śl. z [...]r., poz. [...]). Nie został bowiem zbadany rzeczywisty cel inwestycji. To skłoniło skarżącego do oceny, iż organ II instancji nie rozpatrzył wszystkich zarzutów odwołania, czym naruszył art. 15 k.p.a. i art. 127 § 2 k.p.a. oraz art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane.
W dalszej części skargi zakwestionowano stanowisko organu odwoławczego, zdaniem którego, skoro nie zostało wszczęte postępowanie przez organ nadzoru budowlanego w sprawie samowolnej rozbudowy i przebudowy budynku inwestorów, to mogło dojść do zatwierdzenia przedmiotowego projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. Podnoszone okoliczności, dotyczące tej samowoli, winny skłonić orzekające organy do tego, aby zwrócić się do organu nadzoru budowlanego celem rozpatrzenia czy uzasadniają one wszczęcie postępowania administracyjnego w sprawie tej samowoli budowlanej. Organ nadzoru budowlanego winien się wypowiedzieć w tym zakresie. Tymczasem, organ II instancji, za organem I instancji uznał, że jak nie toczyło się żadne postępowanie w sprawie owej samowoli to można zatwierdzić projekt budowlany i udzielić pozwolenia na budowę. Takie stanowisko – zdaniem skarżącej - jest jednak błędne, gdyż od rozstrzygnięcia w sprawie samowolnie zrealizowanych prac zależy możliwość rozpoznania sprawy dotyczącej wydania pozwolenia na budowę. Dlatego, obowiązkiem organu II instancji i I instancji było uzyskanie od organu nadzoru budowlanego stanowiska, czy istnieją uzasadnione podstawy do tego, aby wszcząć (np. z urzędu) postępowanie w sprawie wskazywanej tu samowoli budowlanej.. Brak takiej czynności ze strony Wojewody [...] w ocenie skarżącego świadczyć może o tym, iż w przedmiotowej sprawie doszło do wydania pozwolenia na rozbudowę, nadbudowę i przebudowę na budynku dotkniętym samowolą budowlaną. Wobec tego sprawa nie została dostatecznie wyjaśniona i doszło do naruszenia art. 6 k.p.a., art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 9 k.p.a., art. 11 k.p.a. oraz art. 77 k.p.a. i art. 80 k.p.a.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest decyzja zatwierdzająca projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę.
Materialnoprawną podstawę kontrolowanego aktu stanowią przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r.- Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2017 r., poz. 1332, dalej: pr. bud.), a wśród nich przepis art. 35 ust. 4 w zw. z art. 32 ust. 4 i art. 35 ust. 1 tej ustawy. Stosownie do art. 35 ust. 4 pr. bud., w razie spełnienia wymagań określonych w ust. 1 oraz w art. 32 ust. 4, organ administracji architektoniczno-budowlanej nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. W myśl art. 32 ust. 4, pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto:
1) złożył wniosek w tej sprawie w okresie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym;
1a) złożył wniosek w tej sprawie w okresie ważności pozwoleń, o których mowa w art. 23 ust. 1 i art. 26 ust. 1, oraz decyzji, o której mowa w art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1991 r. o obszarach morskich Rzeczypospolitej Polskiej i administracji morskiej (Dz. U. z 2016 r. poz. 2145 oraz z 2017 r. poz. 32, 60 i 785), jeżeli są one wymagane;
2) złożył oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
Z kolei art. 35 ust. 1 pr. bud. (w wersji obowiązującej w dacie wydania przedmiotowego pozwolenia), stanowi, iż przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza:
1) zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko;
2) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi;
3) kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b, a także zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7;
4) wykonanie - w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa w art. 20 ust. 2, także sprawdzenie projektu - przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu - lub jego sprawdzenia - zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7.
Tak organ I instancji, jak i organ odwoławczy uznały, iż przewidziane wyżej wymogi, konieczne do uzyskania pozwolenia budowlanego i zatwierdzenia projektu budowlanego zostały spełnione. Należy podkreślić, że w takiej sytuacji organ administracji architektoniczno - budowlanej, jest związany powyższymi przepisami i ma obowiązek podjąć rozstrzygnięcie zgodne z żądaniem wnioskodawcy (art. 35 ust. 4 w zw. z art. 32 ust. 4 i art. 35 ust. 1 pr. bud.).
Skarżąca, jak wynika z treści podnoszonych w skardze zarzutów, kwestionuje zgodność inwestycji z planem miejscowym oraz sprzeczność z §12 ust. 3 pkt. 3, § 13 i § 271 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie ( tj. Dz.U. z [...] r. , poz. 1422, dalej: rozporządzenie).
Pierwszy z tych zarzutów nie został w skardze uzasadniony, stąd nie wiadomo jakie argumenty mają przemawiać na jego rzecz. Przedmiotem kwestionowanej decyzji było udzielenie pozwolenia na rozbudowę i nadbudowę istniejącego obiektu budowlanego oraz wykonanie robót budowlanych - rozbudowę, nadbudowę, przebudowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego oraz wykonanie urządzeń związanych z budynkiem, na terenie działki nr 1 w W.. Działka ta jest zlokalizowana na terenie oznaczonym w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, przyjętym uchwalą Rady Miasta W. z dnia [...] r. [...] (Dz.Urz.Woj. [...]. z [...]r., poz. [...]) symbolem B20MN1 - tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej na wysokości poniżej 550m n.p.m. Zgodnie z § 13 ww. uchwały na terenach MN1 jako przeznaczenie dopuszczalne przewidziano obiekty i pomieszczenia usługowe i użyteczności publicznej, pensjonaty, dojazdy, ciągi pieszo-jezdne, drogi wewnętrzne, miejsca parkingowe, ścieżki rowerowe i chodniki, d) ogrody, obiekty i urządzenia małej architektury, e) sieci infrastruktury technicznej. Przedmiotowa inwestycja jest zgodna z określonym w planie miejscowym przeznaczeniem podstawowym i dopuszczalnym dla terenu MN1. Wobec tego projektowana inwestycja pozostaje zgodna z planem, a ponadto spełnia określone w §13 ww. uchwały parametry i wskaźniki kształtowania zabudowy w zakresie kąta nachylenia połaci dachowej (obligatoryjny 20° *45° - projektowany 20°), maksymalnej wysokości zabudowy (dopuszczalna 10,5m - projektowana 10m), maksymalnej powierzchni zabudowy w stosunku do powierzchni działki budowlanej (dopuszczalna 40% - projektowana 28,19%), minimalnej powierzchni biologicznie czynnej w stosunku do powierzchni działki budowlanej (dopuszczalna 40% - projektowana 49,99%).
Rozpatrując w tym kontekście zarzuty skarżącej uznać je trzeba za nieuzasadnione z następujących względów.
Po pierwsze – nie ma racji Skarżąca kwestionując rzetelność wymiarów przyjętych w dokumentacji złożonej przez Inwestora w [...]r, w szczególności uwzględnionych przy analizie przysłaniania światła odległości budynków Inwestora i Skarżącej (wynosi ona faktycznie, jak twierdzi Skarżąca, 9,05 m, natomiast w dokumentacji jest 9,5 m), co ma skutkować błędnym ustaleniem wysokości przesłaniania. Wysokość przesłaniania, wyliczona z uwzględnieniem wysokości ściany zewnętrznej budynku Inwestora – 7,61 m, zwróconej w stronę budynku skarżącej i wysokości dolnej krawędzi najniżej położonego okna w tym budynku – 0,8 m, wynosi bowiem 6,81 m i tym samym jest mniejsza od odległości miedzy budynkami. Zgodnie z § 13 ust. 1 pkt. 1 lit. a rozporządzenia, odległość budynku z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi od innych obiektów powinna umożliwiać naturalne oświetlenie tych pomieszczeń - co uznaje się za spełnione, jeżeli między ramionami kąta 60°, wyznaczonego w płaszczyźnie poziomej, z wierzchołkiem usytuowanym w wewnętrznym licu ściany na osi okna pomieszczenia przesłanianego, nie znajduje się przesłaniająca część tego samego budynku lub inny obiekt przesłaniający w odległości mniejszej niż wysokość przesłaniania - dla obiektów przesłaniających o wysokości do 35 m. Wysokość przesłaniania, jak stanowi ust. 2 tego przepisu, mierzy się od poziomu dolnej krawędzi najniżej położonych okien budynku przesłanianego do poziomu najwyższej zacieniającej krawędzi obiektu przesłaniającego lub jego przesłaniającej części. Najwyższa zacieniająca krawędź obiektu przesłaniającego to, wbrew twierdzeniu Skarżącej, nie może być maksymalna wysokość budynku, o ile (tak jak w tym przypadku), nie jest ona usytuowana na krawędzi obiektu przesłaniającego. Dla tego wyliczenia nie ma także większego znaczenia przyjęta wysokość dolnej krawędzi okna – 0,8 m., podczas gdy zdaniem Skarżącej ze względu na różnicę poziomów obu budynków powinno to być 0,68 m. Dalej bowiem wysokość przesłaniania będzie mniejsza, aniżeli odległość między budynkami.
Wobec tego, w sytuacji gdy prawidłowo obliczona wysokość przesłaniania wynosi 6,81 m, dla ustalenia czy będzie zachodziło przesłanianie budynku skarżącej, nie ma znaczenia czy wskazana w analizie przesłaniania odległość pomiędzy budynkami (mierzona wzdłuż osi symetrii od wierzchołka kąta 60 stopni usytuowanego w wewnętrznym licu ściany na osi okna pomieszczenia przesłanianego, do przesłaniającej części budynku inwestorów) wynosi 9,05m (według skarżącej) czy 9,50m (według projektu).
Natomiast zgodzić się trzeba po części ze Skarżącą, że jej zarzuty w tym zakresie powinny zostać rozpatrzone przez organ odwoławczy, co powinno znaleźć swój wyraz w uzasadnieniu decyzji. Wojewoda [...], co prawda odniósł się merytorycznie do tych zarzutów, aczkolwiek uczynił to w sposób pośredni, przedstawiają zasadność przyjętych wyliczeń przy analizie problemu przesłaniania. Do zarzutów organ odwoławczy powinien odnieść się wprost, w sposób czytelny i zrozumiały dla osoby (strony), która je formułowała. Nie jest to jednak uchybienie, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy.
Po wtóre – nie ma dla sprawy znaczenia problem potencjalnych (domniemywanych) intencji Inwestora, których celem, jak twierdzi Skarżąca, jest przystosowanie budynku do prowadzenia pensjonatu. Skoro inwestor wystąpił o pozwolenie na rozbudowę, nadbudowę, przebudowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego i na taki obiekt uzyskał pozwolenie na budowę, to organ nie może zakładać, że wybudowany obiekt będzie użytkowany niezgodnie z deklarowanym przez inwestora przeznaczeniem. Ewentualna zmiana sposobu użytkowania projektowanego obiektu na pensjonat będzie wymagała spełnienia odmiennych niż dla budynków mieszkalnych wymogów m.in. w zakresie bezpieczeństwa pożarowego, pracy, zdrowotnych, higieniczno-sanitarnych określonych dla budynków zamieszkania zbiorowego, do jakich należy pensjonat oraz dokonania przez inwestora zgłoszenia na podstawie art. 71 ust. 2 ustawy Prawo budowlane albo uzyskania pozwolenia na budowę w sytuacji, gdy zmiana sposobu użytkowania będzie związana z wykonaniem robót budowlanych wymagających takiego pozwolenia.
Brak ustosunkowania się do powyższej kwestii w uzasadnieniu wydanej decyzji stanowi co prawda naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, jednakże naruszenie to, w ocenie tut. organu, pozostaje bez wpływu na prawidłowość podjętego rozstrzygnięcia.
Sąd nie podziela także zarzutu dotyczącego niewyjaśnienia kwestii legalności budynku. Sprawa ta pozostaje poza zakresem właściwości organów architektoniczno-budowlanych, a poza tym organ I instancji w trakcie prowadzonego postępowania wyjaśniającego podjął działania zmierzające do ustalenia czy właściwy organ nadzoru budowlanego stwierdził jego nielegalność czy też prowadzi postępowanie w tym przedmiocie. Skoro odpowiedź PINB była negatywna, to brak jest jakichkolwiek podstaw do przyjęcia, iż obiekt powstał nielegalnie.
Mając powyższe okoliczności na uwadze Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło