II SA/Gl 491/18

WyrokWSA w Gliwicach2018-09-21

Skład orzekający: Grzegorz Dobrowolski, Łucja Franiczek, Artur Żurawik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zmianę warunków technicznych przyłączenia do sieci wodociągowej, wydanych przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne, może być rozpatrywany w trybie art. 155 k.p.a. w ramach postępowania o zmianę decyzji o pozwoleniu na budowę, jeśli decyzja ta nie obejmowała budowy przyłączy?
Ratio decidendi
Wniosek o zmianę warunków technicznych przyłączenia do sieci wodociągowej, wydanych przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne, nie może być rozpatrywany w trybie art. 155 k.p.a. w ramach postępowania o zmianę decyzji o pozwoleniu na budowę, jeśli decyzja ta nie obejmowała budowy przyłączy. Organy administracji architektoniczno-budowlanej nie są władne wymusić podjęcia procesu budowlanego, w tym budowy sieci wodociągowej, a dochodzenie roszczeń z tytułu kosztów sporządzenia projektu budowlanego przyłącza lub budowy sieci wodociągowej możliwe jest przed sądem powszechnym.
Stan faktyczny
Skarżący J. P. i B. P. domagali się zmiany decyzji o pozwoleniu na budowę w trybie art. 155 k.p.a. w zakresie warunków technicznych przyłączenia do sieci wodociągowej. Organy administracji odmówiły zmiany decyzji, uznając, że warunki techniczne wydaje przedsiębiorstwo wodociągowe, a decyzja o pozwoleniu na budowę nie obejmowała budowy przyłączy. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów k.p.a. i błędne ustalenie stanu faktycznego, wskazując na zgłoszenie budowy przyłącza i projekt budowlany. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, podzielając stanowisko organów.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski, Sędziowie Sędzia NSA Łucja Franiczek (spr.),, Sędzia WSA Artur Żurawik, Protokolant specjalista Ewa Jędrasik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 września 2018 r. sprawy ze skargi J. P. i B. P. na decyzję Wojewody Śląskiego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy zmiany decyzji w sprawie pozwolenia na budowę oddala skargę. Decyzją z dnia [...] r. nr [...]Prezydent Miasta R. zatwierdził projekt budowlany i udzielił M. P. i L. P. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego na parceli nr 1 przy ul. [...] w R. Następnie decyzją z dnia [...] r. nr [...] organ I instancji zmienił powyższą decyzję i zatwierdził projekt zamienny z powodu zmiany terenu inwestycji i jej zakresu, m.in. poprzez budowę studni i rezygnację z przyłącza wody. Wnioskiem z dnia 3 stycznia 2017 r. skarżący J. P. i B. P. wystąpili m.in. o zmianę decyzji z 2012 r. w trybie art. 155 kpa – poprzez zmianę warunków technicznych przyłączenia do sieci wodociągowej, wydanych przez PWiK Sp. z o.o. w R. Wniosek ten poparła M. P. Postanowieniem z dnia [...] r. organ I instancji odmówił wszczęcia postępowania w sprawie zmiany warunków technicznych i wydanej decyzji z 2012 r. Jednakże po rozpoznaniu zażalenia wnioskodawców, postanowieniem z dnia [...] r. Wojewoda Śląski uchylił postanowienie odmowne i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Skargę na powyższe postanowienie oddalił Wojewódzki Sąd Administracyjny na mocy prawomocnego wyroku z dnia 29 listopada 2017 r., sygn. akt II SA/Gl 860/17. Po ponownym rozpoznaniu sprawy organ I instancji decyzją z dnia [...] r. orzekł o odmowie zmiany przedmiotowej decyzji w trybie art. 155 kpa. Organ administracji uznał bowiem, że skoro autorem warunków technicznych przyłączy jest spółka PWiK, to jedynie ten podmiot może dokonać zmiany tych warunków. Taka zmiana nie powoduje zaś konieczności zmiany decyzji o pozwoleniu na budowę, gdyż decyzja ta nie obejmowała budowy przyłączy. W aktualnym stanie prawnym inwestor nie ma też obowiązku załączania do wniosku o pozwolenie na budowę warunków technicznych podłączenia projektowanego budynku do sieci wodociągowej, kanalizacyjnej czy elektroenergetycznej. Tak więc, nawet gdyby doszło do zmiany wydanych wcześniej warunków, to nie byłoby podstaw do zmiany decyzji o pozwoleniu na budowę. Stąd też zdaniem organu, podłączenie zrealizowanego budynku do sieci jest odrębną sprawą. Odwołanie od decyzji wniósł J. P., zarzucając błędną wykładnię ich wniosku, brak podstawy do wydania decyzji odmownej, wadliwe ustalenie stanu faktycznego i brak uzasadnienia decyzji w myśl prawdy obiektywnej z art. 7 i 77 § 1 kpa. Jednakże zaskarżoną decyzją odwołania nie uwzględniono. Utrzymując w mocy decyzję organu I instancji organ odwoławczy po zrelacjonowaniu przebiegu postępowania stwierdził, że zgodnie z wyrokiem w sprawie II SA/Gl 860/17, wniosek stron należało rozpoznać w trybie art. 155 kpa. Odwołujący się nie zmienili zaś żądania. Zgodnie z wnioskami z dnia 30 grudnia 2016 r. i 17 stycznia 2017 r., domagali się oni unieważnienia niezgodnych z prawem zapisów w warunkach technicznych przyłączenia do sieci wodociągowej i wezwania Spółki do wykonania tej sieci do jego nieruchomości, a następnie zmiany decyzji o pozwoleniu na budowę na podstawie art. 155 kpa. Organ odwoławczy uznał, że na podstawie ustawy – Prawo budowlane, nie jest możliwa zmiana lub unieważnienie takich warunków technicznych. Skoro zaś decyzja o pozwoleniu na budowę nie obejmowała budowy przyłączy, ewentualna zmiana wydanych warunków technicznych, nie powoduje konieczności zmiany tej decyzji. Skargę na decyzję ostateczną wnieśli J. P. i B. P. Skarżący zarzucili naruszenie art. 6, 7, 8, 77 § 1 i 107 § 3 kpa, bowiem nie została uwzględniona sprawa doprowadzenia sieci wodociągowej do ich nieruchomości zgodnie z obowiązującym regulaminem i ustawą. Organ administracji zobowiązany był do kontroli wydanych warunków z obowiązującym prawem. Żądanie oparte było bowiem na podstawie zgłoszenia budowy przyłączy na podstawie opracowanego projektu budowlanego przyłącza, zawierającego wydane warunki techniczne. Tymczasem organ odwoławczy nie rozpoznał sprawy w zakresie budowy przyłącza sprowadzając jej przedmiot do zmiany pozwolenia na budowę. Organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko. W toku rozprawy sądowej skarżący zarzucił ponownie, że organy nie rozpoznały jego wniosku. W przypadku budynku przy ulicy [...] nie domagał się zmiany istniejącego pozwolenia na budowę domu jednorodzinnego, ale tylko zmiany pozwolenia na budowę przyłącza. Skarżący okazał zaświadczenie Prezydenta Miasta R. z dnia [...] r., iż w dniu 29 kwietnia 2013 r. dokonali zgłoszenia zamiaru budowy przyłącza wodociągowego na parcelach o numerach 2 oraz 3 w R. przy ul. [...], które zostało zarejestrowane pod numerem [...]. Z zaświadczenia tego wynika, iż organ administracji architektoniczno-budowlanej nie wniósł sprzeciwu do zgłoszenia. Do powyższego zaświadczenia skarżący okazał projekt budowlany przyłącza wody. W ocenie skarżącego, organ administracji architektoniczno-budowlanej winien dokonać oceny zgodności projektu przyłącza z projektem budowlanym. W jego ocenie, nałożono na niego obowiązki, które powinno spełnić Rejonowe Przedsiębiorstwo Wodociągów i Kanalizacji. W warunkach przyłącza RPWiK nie było uprawnione do nałożenia na skarżącego takich obowiązków. Ostatecznie została zrealizowana studnia głębinowa, a on w sposób bezpodstawny poniósł koszty sporządzenia projektu budowlanego, który nie był wymagany. Odpowiadając na pytanie Sądu skarżący oświadczył, iż nie wykonano przyłącza zgodnie z dokonanym zgłoszeniem. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest uzasadniona. Zaskarżona decyzja nie narusza bowiem prawa materialnego, ani też organy administracji nie naruszyły reguł procedury w stopniu uzasadniającym wznowienie postępowania, bądź mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z mocy art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa ulegały zmianie. Zatem w niniejszej sprawie zarówno organy administracji, jak i skład orzekający, związani byli stanowiskiem wyrażonym w prawomocnym wyroku tut. Sądu w sprawie o sygn. akt II SA/Gl 860/17. Stąd też przedmiotem postępowania administracyjnego winien być wniosek o zmianę decyzji o pozwoleniu na budowę w trybie art. 155 kpa. Nie budzi wątpliwości fakt, że takie żądanie zostało zawarte w pismach wnioskodawców – oprócz innych żądań. Wbrew twierdzeniom podniesionym w toku rozprawy sądowej, budowa przyłącza wodociągowego objęta była zgłoszeniem, przyjętym bez sprzeciwu. W tej kwestii nie wydano zatem decyzji administracyjnej, która podlegałaby zmianie. Nie negując jednak twierdzeń skarżących, że sporny odcinek nie stanowił w istocie przyłącza, lecz sieć wodociągową, której realizacja winna nastąpić przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne przyjąć należy, że uwzględnienie roszczeń skarżących o wybudowanie odcinka sieci wodociągowej nie jest możliwe w drodze postępowania administracyjnego przed organami administracji architektoniczno-budowlanej. Organy te działają bowiem wyłącznie na wniosek inwestora i nie są władne wymusić podjęcia procesu budowlanego – w tym wypadku budowy (rozbudowy) sieci wodociągowej. Przedmiotowe pozwolenie na budowę nie obejmowało budowy przyłącza, ani też rozbudowy sieci wodociągowej, aczkolwiek na mapie, stanowiącej projekt budowlany naniesiono przyłącze wody, którego przebieg oznaczono kolorem niebieskim. Kwestionowane przez skarżących warunki techniczne przyłączenia do sieci wodociągowej wydane zostały w dniu [...] 2012 r. i ważne były jedynie przez rok. Stąd też stanowisko RPWiK w dacie prowadzenia niniejszego postępowania nie miało już żadnej mocy prawnej. O ile skarżący uważają, że bezpodstawnie ponieśli koszty sporządzenia projektu budowlanego budowy przyłącza, dołączonego do zgłoszenia zamiaru jego budowy, dochodzenie roszczeń z tego tytułu możliwe jest przed sądem powszechnym. Żądanie takie nie może być rozstrzygnięte w żadnym postępowaniu administracyjnym. Spór, czy przedmiotowy odcinek stanowi przyłącze, czy też sieć wodociągową, nie ma zatem znaczenia dla wyniku niniejszej sprawy. Decyzja o pozwoleniu na budowę nie może być zmieniona w trybie art. 155 kpa. Wyłączny tryb zmiany pozwolenia na budowę przewiduje art. 36a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (obecnie Dz. U. z 2018 r., poz. 1202). Tryb ten nie dotyczy jednak zgłoszenia budowy. W takim bowiem wypadku inwestor winien dokonać nowego (kolejnego) zgłoszenia. Podobnie, nie ma zastosowania art. 155 kpa, dotyczący jedynie decyzji. Jedyną decyzją o pozwoleniu na budowę była zaś przywołana na wstępie decyzja z 2012 r., która została wszak zmieniona w tym trybie w 2014 r. na mocy kolejnej decyzji, wyżej powołanej. W efekcie, nie wykonano przyłącza wody zgodnie ze zgłoszeniem, lecz zrealizowano studnię głębinową. Skarżący nie mogą w żadnym trybie w postępowaniu administracyjnym dochodzić roszczeń z tytułu kosztów wykonania projektu budowlanego przyłącza wodociągowego, czy też domagać się od przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego budowy (rozbudowy) sieci wodociągowej, nawet gdyby w istocie sporny odcinek nie stanowił przyłącza. Z tych wszystkich względów zasadnie organy administracji orzekły o odmowie zmiany na podstawie art. 155 kpa decyzji o pozwoleniu na budowę. Zatem skarga nie mogła odnieść skutku i jako nieuzasadniona podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. mr

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło