II SA/Gl 494/11
WyrokWSA w Gliwicach2012-01-19
Skład orzekający: Łucja Franiczek, Bonifacy Bronkowski, Ewa Krawczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji może nałożyć obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko i ustalić zakres raportu, nawet jeśli przedsięwzięcie nie jest obligatoryjnie objęte taką oceną, a skarżący domaga się ograniczenia zakresu raportu do analizy hałasu?Ratio decidendi
Organy administracji mogą nałożyć obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko i ustalić jej zakres, jeśli istnieją uzasadnione wątpliwości co do potencjalnego znaczącego wpływu przedsięwzięcia na środowisko, nawet jeśli nie jest ono obligatoryjnie objęte taką oceną. Zakres raportu nie może być ograniczony jedynie do analizy hałasu, jeśli istnieją inne potencjalne zagrożenia dla środowiska, takie jak zanieczyszczenie gleby i wód.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi A. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymujące w mocy postanowienie Burmistrza K. o obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia polegającego na "obrocie złomem". Skarżący kwestionował zakres raportu, domagając się jego ograniczenia do analizy hałasu, argumentując, że inne aspekty oceny są zbyt kosztowne i niepotrzebne. Organy administracji uznały, że ze względu na charakter przedsięwzięcia, jego lokalizację na terenie zabudowy mieszkaniowej oraz potencjalne oddziaływanie na środowisko, konieczne jest przeprowadzenie pełnej oceny.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Łucja Franiczek (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski,, Sędzia NSA Ewa Krawczyk, Protokolant st. sekretarz sądowy Ewa Jędrasik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 stycznia 2012 r. sprawy ze skargi A. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie oceny oddziaływania na środowisko oddala skargę.
Burmistrz K. postanowieniem z dnia [...]r. nr [...] po rozpoznaniu wniosku A. S. działając na podstawie art. 63 ust. 1 i 4, art. 64 ust. 1, art. 66 ust. 1 i 6 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko ( Dz. U. Nr 199, poz. 1227 ze zm.) w zw. z § 3 ust. 1 pkt 81 rozp. Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko ( Dz. U. Nr 213, poz. 1397 ze zm.), stwierdził obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, przed wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko polegającego na "obrocie złomem" na działce nr "1" w K. przy ul. [...] oraz ustalił zakres raportu o oddziaływaniu na środowisko w następujący sposób :
1. raport powinien zawierać informacje określone w art. 66 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko ze szczególnym uwzględnieniem oceny bezpośredniego i pośredniego wpływu przedmiotowego przedsięwzięcia na zdrowie i warunki życia ludzi – głównie zamieszkujących w bezpośrednim sąsiedztwie terenu przewidzianego do zagospodarowania,
2. raport poza wymaganiami określonymi ww. ustawą powinien zawierać również:
1) poziomy dopuszczalne hałasu przenikającego do środowiska. W przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zgodnie z art. 115 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska ( Dz. U. Nr 62, poz. 627 z późn. zm.) właściwy organ na podstawie faktycznego zagospodarowania dokonuje oceny, do jakiego rodzaju terenu podlegającego ochronie akustycznej należy teren inwestycji oraz tereny sąsiednie,
2) propozycje zabezpieczeń akustycznych gwarantujących dotrzymanie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku,
3) mapę sytuacyjno – wysokościową z naniesioną:
a) granicą terenu ( inwestycji ),
b) granicą terenów podlegających ochronie akustycznej,
c) zasięgiem oddziaływania akustycznego przedmiotowej inwestycji,
4) kody odpadów przewidzianych do zbierania,
5) szczegółowy opis sposobów i miejsc magazynowania odpadów przewidzianych do zbierania.
W uzasadnieniu organ I instancji powołał się na opinie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia [...]r. nr [...] oraz Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w K. z dnia [...]r. nr [...], stwierdzające potrzebę przeprowadzenia takiej oceny.
Nadto, organ administracji w oparciu o dane zawarte w karcie informacyjnej przedmiotowego przedsięwzięcia stwierdził, że planowane przedsięwzięcie polegać będzie na sortowaniu odpadów poprzez rozkręcenie, cięcie palnikiem gazowym i rozcinanie szlifierką, a następnie gromadzeniu poszczególnych frakcji odpadów
( złomu ) w kontenerach i beczkach stalowych w ilościach ok. [...] Mg odpadów rocznie. Załadunek odpadów odbywać się będzie za pomocą dźwigu. Segregacja i gromadzenie odpadów odbywać się będzie na istniejącej wylewce betonowej.
Przedmiotowa działka o pow. [...] m2, jest niezabudowana, zlokalizowana na terenie o charakterze zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej, dla którego brak jest obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego. Wjazd może odbywać się dwustronnie ( od ul. [...] i ul. [...]). Planowane przedsięwzięcie w fazie eksploatacji spowoduje korzystanie ze środowiska w zakresie gospodarki wodno – ściekowej, a realizacja inwestycji wymaga prac adaptacyjnych. Powstawać będą odpady, także niebezpieczne, powstające w wyniku obsługi i konserwacji urządzeń mechanicznych i środków transportu. Funkcjonowanie urządzeń mechanicznych wchodzących w skład linii technologicznej oraz wzmożona obsługa logistyczna
( transport surowców, odbiór gotowych produktów ), stanowić będzie źródło emisji zanieczyszczeń do środowiska, przy czym najbliższe budynki mieszkalne położone są bezpośrednio przy granicy działki inwestora oraz po przeciwnej stronie ulic [...] i [...], w odległości około [...] m. Jednakże zdaniem organu, dane zawarte we wniosku i karcie informacyjnej, nie pozwalają na jednoznaczne określenie stopnia oddziaływania przedmiotowej inwestycji na warunki akustyczne w otoczeniu zakładu i na terenie chronionym akustycznie ( zabudowy mieszkaniowej ) w związku ze zwiększeniem ruchu pojazdów ciężarowych, a w szczególności, przekroczenia dopuszczalnych norm hałasu. Nadto, organ I instancji wyjaśnił, że decyzją Starosty [...] z dnia [...]r. cofnięto wnioskodawcy zezwolenie na prowadzenie działalności w zakresie zbierania i transportu odpadów i nie można też jednoznacznie stwierdzić, że planowana działalność będzie porównywalna z dotychczasową. Wreszcie, organ administracji powołał się na sprzeciw współwłaścicieli działki sąsiedniej nr "2", J. i Z. D. Stąd też w konsekwencji organ uznał, iż ze względu na rodzaj i charakterystykę przedsięwzięcia, jego usytuowanie oraz skalę możliwego oddziaływania na środowisko i zdrowie ludzi, a także prawdopodobieństwo wystąpienia konfliktów społecznych, konieczne jest sporządzenie raportu o oddziaływaniu na środowisko.
W zażaleniu na postanowienie A. S. zarzucił, że w pobliżu istnieje zakład produkcyjno – usługowy, zaś przepalanie złomu palnikiem, nie będzie źródłem uciążliwości z uwagi na fakt jednoosobowego prowadzenia działalności gospodarczej. Inwestor wyjaśnił, że nie podjął jeszcze decyzji w sprawie podłoża, na którym ustawione będą kontenery. Aczkolwiek oświadczył, że zgadza się na analizę hałasu, to jednak zwłoka w załatwieniu sprawy i protesty sąsiadów, wskazują na czystą złośliwość urzędniczą.
Zaskarżonym postanowieniem Samorządowe Kolegium Odwoławcze orzekło o utrzymaniu w mocy "decyzji" organu I instancji, podzielając jego ustalenia faktyczne i pogląd prawny.
Kolegium podkreśliło, że planowane przedsięwzięcie ma być realizowane na terenie o dominującej zabudowie mieszkaniowej, zaś żalący się nie wskazał położenia i profilu działalności przywołanego zakładu produkcyjno – usługowego. Zdaniem Kolegium, przedłożona dokumentacja nie zawiera szczegółowych informacji dotyczących inwestycji, a zbieranie odpadów może stwarzać zagrożenia dla środowiska gruntowo – wodnego, a nie tylko wpływać na klimat akustyczny. Zatem wszelkie wątpliwości w tym zakresie winien ocenić autor raportu o oddziaływaniu na środowisko. Stąd też organ II instancji zażalenia nie uwzględnił.
W skardze do sądu administracyjnego A. S. zakwestionował zakres raportu, domagając się jego ograniczenia do analizy hałasu. Zdaniem skarżącego, nie zachodzi bowiem obawa skarżenia gleby, zaś cała analiza będzie zbyt droga i niczego nie wniesie do sprawy.
Do skargi dołączono zaświadczenie o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej i wydanie w dniu [...] r. dla J. Z. przy ul. [...] w K.
W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie jako nieuzasadnionej, dodając że w trakcie poprzedniego prowadzenia działalności na tej działce, doszło do skarżenia gleby.
Uczestnicy postępowania J. i Z. D. w piśmie z dnia [...]r. podtrzymali sprzeciw przeciwko planowanej inwestycji.
W toku rozprawy sądowej uczestnik postępowania Z. S. przychylił się do skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest uzasadniona.
Zaskarżone postanowienie nie narusza bowiem prawa materialnego, ani też w toku postępowania organy administracji nie naruszyły reguł procedury administracyjnej w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, bądź skutkującym wznowieniem tego postępowania. Tymczasem w świetle art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dopiero stwierdzenie tego rodzaju naruszenia prawa uzasadnia uwzględnienie skargi.
W pierwszym rzędzie wskazać przyjdzie, że trafnie organy obydwu instancji zakwalifikowały sporne przedsięwzięcie jako mogące potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, wymienione w § 3 ust. 1 pkt 81 powołanego wyżej rozp. z 2010 r. dla którego przeprowadzenie oceny oddziaływania na środowisko nie jest obligatoryjne. Brak jednak przesłanek do podważenia stanowiska organów obydwu instancji co do istnienia podstaw do nałożenia obowiązku przeprowadzenia takiej oceny, jak i ustalonego zakresu raportu. W postępowaniu administracyjnym zebrano bowiem wymagane opinie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w K., jak i Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w K., które to organy zgodnie wskazały na konieczność przeprowadzenia oceny i sporządzenia raportu w zakresie wynikającym z art. 66 ustawy o udostępnianiu informacji ( wyżej powołanej ). Aczkolwiek opinie organów współdziałających nie mają waloru wiążącego, to jednak organy administracji należycie rozważyły ich stanowisko i wnikliwie umotywowały rozstrzygnięcie. Jeżeli bowiem zagrożenia związane z realizacją projektowanego przedsięwzięcia są trudne do przewidzenia, to zasada przezorności obliguje organy administracji do nałożenia takiego obowiązku ( vide: literatura przywołana na str. 3 uzasadnienia zaskarżonego postanowienia ).
W niniejszej sprawie istotne jest zaś położenie działki nr "1", na której projektowane jest sporne przedsięwzięcie oraz stan jej zagospodarowania ( brak obiektów budowlanych). Nie jest kwestionowane, że działka ta znajduje się na terenie, na którym przeważa zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna. Faktem jest, że na jednej z sąsiadujących działek ( przy ul. [...]) prowadzona jest działalność gospodarcza, której profil wynika z dołączonego do skargi zaświadczenia o wpisie do ewidencji, jednak tego rodzaju okoliczność może wskazywać jedynie na kumulację uciążliwości na przedmiotowym terenie, co tym bardziej potwierdza zasadność nałożonego obowiązku.
Wpływ spornej inwestycji na klimat akustyczny jest oczywisty. Skarżący nie neguje potrzeby oceny poziomu hałasu przenikającego do środowiska, a przy tym na tym terenie brak jest planu miejscowego. Brak zatem jakichkolwiek podstaw do negowania zakresu raportu ustalonego w pkt 2 ppkt 1, 2 i 3 postanowienia organu
I instancji, jako że wymienione tam wymogi dotyczą zasięgu akustycznego przedmiotowej inwestycji.
Zdaniem składu orzekającego, zasadnie także nałożono obowiązek podania kodów odpadów przewidzianych do zbierania ( ppkt 4 ) i szczegółowego opisu sposobów i miejsc magazynowania odpadów przewidzianych do zbierania ( ppkt 5 ). Wszak przedsięwzięcie ma być prowadzone na terenie otwartym, a nie - w budynku. Co więcej, w zażaleniu na postanowienie organu I instancji skarżący sam podał, że nie podjął jeszcze decyzji w sprawie podłoża, na którym ustawione będą kontenery.
Brak więc podstawowej informacji co do sposobu zabezpieczenia gleby przed przenikaniem szkodliwych substancji. Prawidłowo zauważyło zatem Kolegium, że wiedza o odpadach pozwala określić niebezpieczeństwo zanieczyszczenia środowiska gruntowo – wodnego, a w dalszej kolejności pozwoli na zbadanie, czy sposoby i miejsce magazynowania odpadów zapewnia bezpieczeństwo ekologiczne. Kwestia ta jest też o tyle istotna, że z przedłożonego przez skarżącego protokołu kontroli z [...] r. wynika, że działka przy ul. [...], jest niezabudowana, jedynie częściowo utwardzona płytami żelbetonowymi. Teren nie jest wyposażony w kanalizację wód opadowych i roztopowych. Nadto, Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w K. w postanowieniu opiniującym uznał, że planowane przedsięwzięcie może powodować emisję zanieczyszczeń, zaś komunikacja wewnętrzna będzie prowadzona w bliskiej odległości od istniejących budynków mieszkalnych.
Zatem planowana zmiana sposobu użytkowania działki nr "1", położonej na terenie, na którym brak jest planu miejscowego, z uwagi na jej położenie wśród przeważającej zabudowy mieszkaniowej i stan jej zagospodarowania (brak budynku), w pełni uzasadniała nałożenie obowiązku w świetle art. 63 ust. 1 i 4 ustawy o udostępnianiu informacji – przy braku podstawy do ograniczenia zakresu raportu jedynie do analizy hałasu.
Wyjaśnić bowiem przyjdzie, że w świetle art. 63 ust. 4 ustawy, określając zakres raportu organ stosuje art. 68. Z kolei ust. 2 art. 68 ustawy, stanowi o możliwości ograniczenia zakresu raportu, wymieniając enumeratywnie elementy, wskazane w art. 66 ust. 1 pkt 4, 13, 15 i 16 ustawy. Tak więc, ograniczenie zakresu raportu może dotyczyć:
- opisu skutków dla środowiska w przypadku niepodejmowania przedsięwzięcia,
- przedstawienia zagadnienia w formie graficznej,
- analizy możliwych konfliktów społecznych,
- przedstawienia propozycji monitoringu.
Powyższa regulacja nie pozwala zatem na ograniczenie zakresu raportu jedynie do analizy hałasu, czego domagał się skarżący. Niezbędne jest bowiem zbadanie wpływu na inwestycje także na środowisko wodno – gruntowe, co nie jest możliwe bez wiedzy co do rodzaju kodów odpadów oraz miejsca i sposobu ich magazynowania.
Nie mógł zatem odnieść skutku zarzut co do niecelowości przeprowadzenia oceny na środowisko w pełnym zakresie. Brak też podstawy prawnej do ograniczenia zakresu raportu z uwagi na sytuację finansową inwestora. Należy mieć świadomość, że podejmowanie tego rodzaju działalności wymaga poważnych wydatków, lecz z uwagi na zagrożenie dla środowiska, ustawa precyzyjnie wskazuje wymogi raportu i przypadki zwolnienia tylko z niektórych elementów.
Wreszcie, wyjaśnić przyjdzie, że sprzeciw współwłaścicieli działki sąsiedniej sam w sobie nie mógł odnieść skutku, lecz wskazuje na możliwość konfliktów społecznych.
Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny skargę oddalił jako nieuzasadnioną na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Oczywista omyłka pisarska, polegająca na określeniu w zaskarżonej decyzji aktu organu I instancji "decyzją" – zamiast postanowieniem zgodnie z treścią i powołaną podstawą prawną rozstrzygnięcia, nie ma zaś żadnego wpływu na wynik sprawy i podlegać winna sprostowaniu w trybie art. 113 § 1 kpa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło