II SA/Gl 500/09

PostanowienieWSA w Gliwicach2009-08-26

Skład orzekający: Sędzia NSA Ewa Krawczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżąca, pomimo posiadania miesięcznego dochodu netto w kwocie pozwalającej na zaspokojenie podstawowych potrzeb, spełnia przesłanki do częściowego zwolnienia od kosztów sądowych ze względu na konieczność ponoszenia wysokich wydatków związanych z leczeniem i utrzymaniem?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżąca spełnia przesłanki do częściowego zwolnienia od kosztów sądowych. Pomimo posiadania dochodu netto, który teoretycznie pozwala na zaspokojenie podstawowych potrzeb, analiza jej sytuacji finansowej wykazała, że nie dysponuje ona wystarczającymi środkami na pokrycie pełnych kosztów postępowania bez narażenia się na uszczerbek w swoim utrzymaniu, zwłaszcza w kontekście wydatków związanych z leczeniem.
Stan faktyczny
Referendarz sądowy oddalił wniosek A. Ł. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, uznając, że jej miesięczny dochód netto pozwala na pokrycie podstawowych potrzeb. Skarżąca wniosła sprzeciw, podnosząc, że jej sytuacja finansowa, obciążona kosztami leczenia schorzenia jelit, uniemożliwia jej uiszczenie wpisu od skargi. Do sprzeciwu dołączyła fakturę za leki.
Rozstrzygnięcie
Sąd zwolnił skarżącą od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Krawczyk, po rozpoznaniu w dniu 26 sierpnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu A. Ł. od postanowienia referendarza sądowego w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach oddalające wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych z dnia [...] r. w sprawie ze skargi A. Ł. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie wymeldowania p o s t a n a w i a: zwolnić skarżącą od kosztów sądowych. 1 1 U Z A S A D N I E N I E Zaskarżonym postanowieniem z dnia 23 lipca 2009 r. referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach oddalił wniosek strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy. W motywach rozstrzygnięcia wskazano, że A. Ł. samotnie prowadzi gospodarstwo domowe, zamieszkując w wynajętym mieszkaniu o pow. 36 m², nie posiada żadnych przedmiotów o wartości przekraczającej 3.000 euro ani też oszczędności, zasobów pieniężnych lub papierów wartościowych. Jedynym źródłem jej dochodu jest wynagrodzenie za pracę uzyskiwane w kwocie [...] zł netto miesięcznie. Poziom stałych, miesięcznych wydatków skarżącej kształtuje się na poziomie ok. [...] zł i obejmuje koszty wynajmu mieszkania, zakupu leków oraz wydatki na energię elektryczną. Powyższe pozwala przyjąć że do dyspozycji skarżącej pozostaje co miesiąc kwota ponad [...] zł, która pozwala na zaspokojenie podstawowych potrzeb. W ocenie referendarza sądowego skarżąca jest w stanie uiścić wpis od skargi bez narażenia się na uszczerbek w swoim utrzymaniu. W ustawowym terminie A. Ł. wniosła sprzeciw od tego postanowienia. W uzasadnieniu skarżąca podnosiła, że jej sytuacja finansowa nie jest na tyle dobra, aby mogła uiścić wpis. Schorzenia na które cierpi ( choroba jelit ) wymagają odpowiedniej diety, a kwota którą dysponuje w wysokości [...] zł, po dokonaniu opłat i zakupie lekarstw, już obecnie nie pozwala jej w pełni stosować się do zaleceń lekarza, stąd też każde zmniejszenie się dochodów z pewnością negatywnie wpłynie na jej stan zdrowia. Do sprzeciwu skarżąca dołączyła fakturę VAT wystawioną z tytułu sprzedaży lekarstw na łączną kwotę w wysokości [...] zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje: Stosownie do treści art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Zgodnie z art. 245 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy może nastąpić bądź w zakresie całkowitym, bądź częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przysługuje ono osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje tylko zwolnienie od opłat sądowych w całości lub części, albo tylko od wydatków, albo od opłat sądowych i wydatków, lub obejmuje tylko ustanowienie fachowego pełnomocnika, przy czym częściowe zwolnienie od opłat lub wydatków może polegać na zwolnieniu od poniesienia ułamkowej ich części albo określonej ich kwoty pieniężnej. Przyznaje się je takim osobom, które wykażą, że nie są w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Jak wynika z treści powołanych przepisów, kryterium przesądzającym o przyznaniu lub odmowie przyznania prawa pomocy jest stan majątkowy wnioskodawcy. Ustawa w sposób precyzyjny określa warunki przyznania prawa pomocy, zaś kryteria te każdorazowo są odnoszone do sytuacji finansowej ubiegającego się o przyznanie prawa pomocy. Dopiero analiza podanych we wniosku okoliczności dokonywana w związku z przepisami ustawy daje odpowiedź, czy w odniesieniu do konkretnej sytuacji zachodzą przesłanki przemawiające za uwzględnieniem wniosku. Odnosząc przywołaną wyżej regulację prawną do sytuacji majątkowej skarżącej stwierdzić należy, że przewidziana w art. 246 § 1 p.p.s.a. przesłanka przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym została spełniona w stopniu pozwalającym na uwzględnienie złożonego wniosku. Ocena możliwości finansowych wnioskodawczyni, dokonana w oparciu o podniesione w sprawie okoliczności, prowadzi bowiem do wniosku, iż skarżąca nie dysponuje w chwili obecnej wystarczającą ilością środków pieniężnych na pokrycie pełnych kosztów postępowania, bez narażenia się na uszczerbek w swoim utrzymaniu. Wobec powyższego Sąd na podstawie art. 260 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2, w zw. z art. 245 § 3 oraz w zw. z art. 254 § 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło