II SA/Gl 500/16

PostanowienieWSA w Gliwicach2017-04-06

Skład orzekający: Łukasz Strzępek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy strona, która ubiega się o zwolnienie z kosztów sądowych w zakresie wpisu od skargi kasacyjnej, wykazuje, że nie jest w stanie ponieść tych kosztów bez uszczerbku dla swojego utrzymania i utrzymania rodziny?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia z wpisu od skargi kasacyjnej został oddalony, ponieważ strona nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego utrzymania. Sąd uznał, że dochód gospodarstwa domowego strony (3000 zł netto miesięcznie) przy bieżących wydatkach na poziomie 400-500 zł pozwala na pokrycie wpisu od skargi kasacyjnej (480 zł), zwłaszcza przy możliwości wsparcia ze strony matki, która jest domownikiem i dysponuje środkami finansowymi.
Stan faktyczny
Skarżąca U. K. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, w tym wpisu od skargi kasacyjnej, powołując się na trudną sytuację materialną. Wskazała na brak dochodów, utrzymywanie się przez matkę i niewielkie dochody z prac dorywczych. Sąd rozpoznał wniosek, biorąc pod uwagę poprzednie postępowanie w tej sprawie, w którym strona została częściowo zwolniona z kosztów.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 6 kwietnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi U. K. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie grzywny w celu przymuszenia wykonania rozbiórki obiektu budowlanego w kwestii wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w zakresie wpisu od skargi kasacyjnej postanawia: oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy Na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżąca wystąpiła o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie fachowego pełnomocnika z urzędu powołując się na trudną sytuację materialną. Wskazała, że nie uzyskuje żadnych dochodów, pozostając na utrzymaniu matki, której pomaga na co dzień. Strona zaznaczyła, że nie posiada żadnego majątku, w tym nieruchomości, oszczędności lub przedmiotów o wartości przekraczającej 5.000 zł. Zaznaczyła, że z prac dorywczych uzyskuje około 50 zł. Podkreśliła, że rachunek z prąd wynosi 40 zł, opłata za opróżnienie szamba to 150 zł, zakup węgla – 1600 zł, a podatek od nieruchomości to 100 zł. Co istotne, w piśmie przewodnim, przy którym wniosek ów został nadesłany pełnomocnik strony zaznaczył, że ubiega się ona tylko o zwolnienie z wpisu od skargi kasacyjnej. Wobec tego przyjęto, że strona ubiega się tylko o zwolnienie z wpisu od tej skargi. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje: Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r. poz. 718 – zwana dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim i swojej rodziny - art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. W pierwszej kolejności wskazać przyjdzie, że sytuacja materialna strony była już przedmiotem oceny referendarza sądowego, który postanowieniem z dnia 19 sierpnia 2016 r. zwolnił ją z wpisu od skargi w kwocie przekraczającej 100 zł oraz oddalił wniosek w pozostałym zakresie. Z treści aktualnie złożonego wniosku wynika, że okoliczności dotyczące stanu majątkowego strony nie uległy zmianie. Aktualnie złożony wniosek obejmuje swoim zakresem zwolnienie z wpisu od skargi kasacyjnej (tak sprecyzował jego zakres profesjonalny pełnomocnik strony, jakkolwiek z treści formularza wynika co innego). Dodać trzeba, że strona uiściła również kwotę 100 zł tytułem wpisu od tejże skargi. Zauważyć przyjdzie, że ze względu na przedmiot postępowania wpis od skargi kasacyjnej wynosi 480 zł – stosownie do treści § 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 221, poz. 2193). Analiza sytuacji materialnej strony prowadzi do wniosku, że jest ona w stanie zdobyć środki na ten cel. Strona nadal zamieszkuje wraz ze swoją matką, która uzyskuje dochód rzędu 3.000 zł netto z tytułu emerytury, skarżąca podała natomiast, że z tytułu prac dorywczych osiąga dochód około 50 zł. Strona nie nadesłała żadnych nowych dokumentów, a wobec tego, opierając się na tych, które złożone zostały na etapie poprzedniego postępowania w sprawie przyznania prawa pomocy ustalono, że W oparciu o nadesłane dokumenty ustalono, że łączne wydatki dwuosobowego gospodarstwa skarżącej kształtują się na poziomie około 400 zł i w ich skład wchodzą wydatki na lekarstwa (nadal nie nadesłano żadnych dokumentów ale za wiarygodne uznano twierdzenia strony o ich wysokości w rozmiarze 200 -250 zł miesięcznie); wydatki na energię elektryczną (21,74 zł - strona w najmniejszym stopniu nie uprawdopodobniła deklarowanego wydatku z tego tytułu w wysokości 700 zł miesięcznie, co nawet przy przyjęciu za prawdziwe jej twierdzeń o "gotowaniu na maszynce elektrycznej" jest mało wiarygodne biorąc pod uwagę ilość zużytej na ten cel energii elektrycznej oraz ceny tej energii); wywóz śmieci (66 zł wg. nadesłanej kopii dowodu wpłaty); wydatki na telefon (50 zł); opłaty za dostawy wody (około 30 zł). Do tego rodzaju wydatków nie zaliczono opłat za użytkowanie wieczyste ani też podatku od nieruchomości, które nie maja charakteru stałego (comiesięcznego). W najmniejszym stopniu nie uprawdopodobniono wysokości kosztów zakupu opału, stąd też nie wiadomo, czy deklarowany w druku formularza zakup dwóch ton węgla odnosi się do jego miesięcznego zużycia, czy też chodzi o opał na cały sezon grzewczy. Z tego też względu uznano, że strona będzie w stanie uiścić wpis od skargi kasacyjnej, tj. kwotę 480 zł, albowiem jej domownik, którym się stale opiekuje dysponuje środkami pozwalającymi na udzielenie stronie wsparcia w tym zakresie. Oddalając wniosek uznano, że jeżeli w dwuosobowym gospodarstwie domowym osiągany jest dochód rzędu 3.000 zł netto miesięcznie, a bieżące wydatki kształtują się na poziomie 400 – 500 zł, to niepodobna mówić o ciężkim położeniu materialnym, co stanowi warunek niezbędny do skutecznego ubiegania się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 2 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło