II SA/Gl 513/14

PostanowienieWSA w Gliwicach2014-10-10

Skład orzekający: Łukasz Strzępek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który został częściowo zwolniony od kosztów sądowych i którego zażalenie w tej sprawie zostało oddalone przez NSA, może uzyskać całkowite zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu w sytuacji braku nowych okoliczności faktycznych uzasadniających taką zmianę oceny jego sytuacji majątkowej?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu, został oddalony, ponieważ sytuacja majątkowa skarżącego nie uzasadniała przyznania pomocy w tak szerokim zakresie. Wcześniejsze orzeczenia sądów obu instancji, które odmówiły całkowitego zwolnienia od kosztów, nadal pozostają aktualne w świetle braku nowych okoliczności faktycznych.
Stan faktyczny
Skarżący H. Z. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu. Wnioskodawca wskazał na swoje dochody z emerytury i okresowe dochody z prac dorywczych syna, posiadanie budynku mieszkalnego i nieruchomości rolnej, a także brak oszczędności. Wcześniej skarżący został częściowo zwolniony od kosztów sądowych przez WSA w Gliwicach, a jego zażalenie na odmowę dalszego zwolnienia zostało oddalone przez NSA.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 10 października 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi H. Z. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie sprzeciwu w sprawie zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu postanawia: oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy Skarżący, na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wystąpił o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu. Z treści formularza wynika, że wnioskodawca wspólnie z synem A. Z. prowadzi gospodarstwo domowe, zamieszkując w budynku o pow. 105 m2 i nie posiada żadnych oszczędności, papierów wartościowych ani też przedmiotów o wartości przekraczającej 3.000 euro. W skład jego majątku wchodzi również nieruchomość rolna o pow. 1700 m2. Źródłem utrzymania się jest świadczenie emerytalne H. Z. w wysokości 1097 zł miesięcznie oraz okresowo otrzymywany dochód z prac dorywczych wykonywanych przez A. Z. w sezonie wiosenno – letnim. W niniejszej sprawie, postanowieniem z dnia 26 czerwca 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zwolnił skarżącego z wpisu od skargi w kwocie przekraczającej 100 zł, w pozostałym zakresie odmówił zwolnienia skarżącego od kosztów sądowych. Rozstrzygnięcie to zostało zaskarżone do Naczelnego Sądu Administracyjnego, który postanowieniem z dnia 28 sierpnia 2014 r. oddalił zażalenie H. Z.. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje: Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r. poz.270 – zwana dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy w formie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia fachowego pełnomocnika z urzędu może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego (art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). Składając rozpoznawany aktualnie wniosek, skarżący poszerzył zakres oczekiwanego prawa pomocy nie podając jednakże jakiejkolwiek nowej okoliczności, która pozwoliłaby na zmianę oceny jego sytuacji majątkowej. Jest to zaś o tyle istotne, że ubiegając się o prawo pomocy w zakresie całkowitym, strona musi mieć świadomość, że jej sytuacja majątkowa jest poddana dużo surowszej ocenie aniżeli ma to miejsce, gdy występuje o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym – tak jak miało to miejsce w przypadku poprzedniego wniosku H. Z.. Z tego punktu widzenia analiza sytuacji materialnej skarżącego nie pozwala stwierdzić, że znajduje się on w wyjątkowo ciężkiej sytuacji materialnej. Jak już wcześniej wspomniano, kwestia ta była poddana ocenie zarówno Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach jak i Naczelnego Sądu Administracyjnego i żaden z tych sądów nie znalazł podstaw do całkowitego zwolnienia skarżącego od kosztów sądowych. Skoro więc sądy obu instancji nie znalazły podstaw do całkowitego zwolnienia wnioskodawcy od kosztów sądowych to tym bardziej trudno, w tych samych okolicznościach faktycznych, znaleźć powody, dla których skarżący powinien zostać zwolniony od kosztów sądowych i oraz powinien zostać dlań ustanowiony adwokat z urzędu. Wobec tego, w oparciu o art. 245 § 1 i § 3 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło