II SA/Gl 52/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Rafał Wolnik, Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski (spr.),, Sędzia NSA Ewa Krawczyk, Protokolant specjalista Ewa Jędrasik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 czerwca 2014 r. sprawy ze skargi T. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uprawnień do kierowania pojazdami oddala skargę. W związku z wynikiem badań przeprowadzonych dnia [...] r. przez Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w T., Przewodniczący tego zespołu poinformował Prezydenta Miasta T., iż stwierdzona niepełnosprawność T. D., zam. T. ul [...] (nazywanego w dalszej części uzasadnienia również "skarżącym") może mieć wpływ na zdolność kierowania pojazdami przez badanego. W związku z powyższym, pismem z dnia [...] r. Prezydent Miasta T. wszczął postępowanie w sprawie skierowania T. D. na badania lekarskie celem ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami mechanicznymi. Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Prezydent Miasta T. skierował T. D. na badania lekarskie w zakresie kat. B prawa jazdy. Jako podmiot właściwy do dokonania badań został wskazany wojewódzki ośrodek medycyny pracy. W wyniku przeprowadzonych badań Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w K., Poradnia dla Kierowców w S. wydał dnia [...] r. orzeczenie lekarskie nr [...], w którym wskazano, iż w odniesieniu do badanego istnieje przeciwwskazanie zdrowotne do kierowania pojazdami silnikowymi, do których jest wymagane posiadanie prawa jazdy kategorii B. W związku z powyższym dnia [...] r. Prezydent Miasta T. zawiadomił T. D. o wszczęciu postępowania w sprawie cofnięcia mu uprawnień do kierowania pojazdami (prawa jazdy kat. B). W ramach postępowania wyjaśniającego skarżący złożył dwa zaświadczenia lekarskie, z "A" sp. z o.o. oraz z przychodni neurologicznej o braku przeciwwskazań do kierowania pojazdami silnikowymi wymagających uzyskania prawa jazdy kat. B W dniu [...] r. skarżący wniósł o ponowne przeprowadzenie badania (w trybie odwoławczym), nie zgadzając się z orzeczeniem Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy. Badania zostały przeprowadzone dnia [...] r. przez Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego. W orzeczeniu nr [...] stwierdzono, że istnieją przeciwwskazania zdrowotne do kierowania przez skarżącego pojazdami silnikowymi, do których wymagane jest posiadanie prawa jazdy kategorii B i B1, przy czym zaznaczono, iż kolejne badanie jest niecelowe. Decyzją doręczoną skarżącemu [...] r. (w decyzji błędnie podano datę wydania na dzień [...] r.) Prezydent Miasta T. orzekł o cofnięciu uprawnień kategorii B T. D. w uzasadnieniu wskazując treść orzeczenia z [...]r. Od decyzji organu I instancji odwołał się skarżący podnosząc, że Prezydent Miasta T.: - naruszył art. 7 i 77 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 poz. 267 ze zm. - w dalszej części uzasadnienia jako "K.p.a.") poprzez przyjęcie ustaleń opartych na opinii z dnia [...] r. nie uwzględniając innych zaświadczeń lekarskich przedstawionych przez skarżącego, - naruszył prawo strony do czynnego udziału w postępowaniu, - nie zawarł w decyzji uzasadnienia prawnego, - w sposób nieuzasadniony nadał decyzji rygor natychmiastowej wykonalności. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. utrzymało w mocy skarżoną decyzję. Wskazało, iż rozstrzygniecie organu administracji ma tu charakter związany. Prezydent Miasta T. był zobowiązany do skierowania na skarżącego na badania a jednocześnie był związany ich wynikiem. Na decyzję organu drugiej instancji skargę do tutejszego Sądu złożył T. D.. Wniósł o : - uchylenie decyzji i poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta T., - wstrzymanie rygoru natychmiastowej wykonalności, Zarzucił Samorządowemu Kolegium Odwoławczego w K.: - naruszenie art. 103 ustawy o kierujących pojazdami poprzez błędną wykładnię polegającą na tym, że organ przyjął, iż przesłanką odebrania prawa jazdy może być tylko orzeczenie lekarza Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy, - naruszenie art. 7 i 77 K.p.a. poprzez oparcie rozstrzygnięcia tylko na orzeczeniu [...] i nieuwzględnienie innych zaświadczeń lekarskich, - naruszenie art. 84 K.p.a. poprzez autonomiczne rozstrzygnięcie sprawy bez zasięgnięcia opinii biegłego, - naruszenie art. 108 K.p.a. poprzez nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności, - naruszenie art. 107 § 3 K.p.a. poprzez nie ustosunkowanie się do wszystkich zarzutów odwołania. Dodatkowo złożył zaświadczenie lekarskie z dnia [...] r. wystawione przez lekarza neurologa L. K. – stwierdzające że pacjent od 10 lat posiada prawo jazdy i nie występują u niego problemy z prowadzeniem samochodu. Jednak już w zdaniu następnym lekarz stwierdza występowanie u skarżącego uogólnionych ruchów mimowolnych o charakterze dystonicznym w obrębie kończyn i głowy. Kolegium odpowiadając na skargę wniosło o jej oddalenie podtrzymując dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Na początku należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) Sąd ten sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. W świetle § 2 wspomnianego przepisu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z brzmienia zaś art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. – w dalszej części uzasadnienia jako "P.p.s.a.") wynika, że w przypadku, gdy Sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Nie ulega więc wątpliwości, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Przy tym z mocy art. 134 § 1 P.p.s.a. tejże kontroli legalności dokonuje także z urzędu, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zaskarżone rozstrzygnięcie w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami T. D. zostało podjęte na podstawie art. 103 ust. 1 pkt 1 lit a) ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. nr 30 poz. 151 ze zm. – tekst jednolity tego aktu ukazał się w Dz. U. z 2014 r. poz. 600). Zgodnie z tym przepisem starosta wydaje decyzję administracyjną o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami w przypadku stwierdzenia, na podstawie orzeczenia lekarskiego, istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem. Wspomniany przepis wskazuje jednoznacznie, iż w razie wystąpienia przesłanki tam wymienionej starosta (prezydent miasta na prawach powiatu) jest zobowiązany orzec o uprawnieniu do kierowania pojazdami. Organ administracji jest związany treścią orzeczenia lekarskiego stwierdzającego istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, a orzeczenie to nie podlega jego ocenie, co do zasadności wydania go o danej treści. Udowodnienie wystąpienia przesłanki, o której mowa w art. 103 ust. 1 pkt 1 lit a) ustawy o kierujących pojazdami następuje poprzez wydanie orzeczenia lekarskiego. Do wydania takiego przeczenia są uprawnieni lekarze wpisani do ewidencji prowadzonej przez marszałka województwa. Co ważne, z punktu widzenia analizowanej sprawy, w czasie podejmowania rozstrzygnięcia w przedmiocie skierowania skarżącego na badania lekarskie problematyka powyższa była regulowana przepisami ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908 ze zm.). Samo rozstrzygnięcie nastąpiło już pod rządem przepisów ustawy o kierujących pojazdami. Jednakże zmiana stanu prawnego w tym zakresie w ocenie Sądu nie ma znaczenia, gdyż szczegółową podstawą skierowania na badania były przepisy rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2004 r. w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami (Dz. U. z 2013 r. poz. 133), które zachowuje swoją moc aż do dnia 20 lipca 2014 r. Zgodnie z § 3 tego rozporządzenia, badanie lekarskie może być wykonane przez lekarza, spełniającego warunek, o którym mowa w § 14 ust. 1 albo 2, zwanego dalej "uprawnionym lekarzem". W świetle zaś § 9 rozporządzenia, badania lekarskie osób wymienionych w art. 122 ust. 1 pkt. 2-5 ustawy (prawo o ruchu drogowym, ale w opinii Sądu, analogicznie osób, o których w mowa w art. 103 ust. 1 pkt 1 lit a) ustawy o kierujących pojazdami), przeprowadza się w wojewódzkich ośrodkach medycyny pracy. Uprawniony lekarz na podstawie badania lekarskiego wydaje orzeczenie lekarskie stwierdzające brak lub istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, o czym stanowi § 10 rozporządzenia. Od tak wydanego orzeczenia osoba badana może wnieść odwołanie w terminie 14 dni od dnia otrzymania orzeczenia, za pośrednictwem uprawnionego lekarza, który wydał orzeczenie lekarskie, do podmiotu odwoławczego, którym jest m.in. Instytut Medycyny Pracy (§ 12 rozporządzenia). Orzeczenie lekarskie wydane w wyniku rozpatrzenia odwołania, stosownie do § 13 ust. 2 rozporządzenia - jest ostateczne. Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpatrywanej sprawy należy przyjąć, iż postępowanie zarówno organu pierwszej jak i drugiej instancji było prawidłowe. Skarżący został skierowany na badania do uprawnionego ośrodka medycyny pracy. W wyniku dwóch badań zostały wydane orzeczenia (w tym drugie ostateczne), iż w odniesieniu do niego istnieje przeciwwskazanie zdrowotne do kierowania pojazdami silnikowymi, do których jest wymagane posiadanie prawa jazdy kategorii B. Organy administracji nie są uprawnione do weryfikacji takiego orzeczenia. Należy zgodzić się w tym zakresie z tezą wyroku WSA w Łodzi z dnia 5 marca 2014 r. (III SA/Łd 911/13), iż "procedura oceny stanu zdrowia kierowcy, wynikająca z cytowanych wyżej przepisów ma charakter szczególny i odrębny od procedury administracyjnej, a zatem nie mają do niej zastosowania ogólne zasady postępowania administracyjnego. Orzeczenia lekarskie wydawane w tym trybie nie podlegają weryfikacji przez organy administracji publicznej w prowadzonych przez nie postępowaniach o wydanie lub cofnięcie uprawnień do kierowania pojazdami silnikowymi". Jak uznał dalej skład orzekający "orzeczenie lekarskie wydawane w tym szczególnym trybie stanowi dokument urzędowy w rozumieniu art. 76 § 2 k.p.a. Oznacza to, że przedmiotowe orzeczenie stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone i korzysta z domniemania prawdziwości oraz domniemania zgodności z prawdą tego, co zostało w nim urzędowo zaświadczone. Ostateczne orzeczenia lekarskie wydane w oparciu o przepisy ww. rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2004 r., jak również w oparciu o przepisy ustawy o kierujących pojazdami, nie podlegają merytorycznej weryfikacji przez organy administracyjne w prowadzonych przez nie postępowaniach o cofnięcie uprawnień do kierowania pojazdami". Jak wynika z powyższego wystąpiła w rozpatrywanej sprawie przesłanka wydania decyzji w trybie .art. 103 ust. 1 pkt 1 lit a) ustawy o kierujących pojazdami. Została ona wykazana w prawem przewidzianej formie - poprzez wydanie orzeczenia lekarskiego. Skarżący skorzystał z możliwości jego weryfikacji, ale i ta ostatnia wykazała, iż w przypadku schorzenia, na które cierpi T. D. występują przeciwwskazania do kierowania pojazdami. W związku z tym Prezydent Miasta T. był zobowiązany do orzeczenia o cofnięciu skarżącemu uprawnień do kierowania pojazdami. W tym zakresie, w ocenie Sądu, postępowanie organów administracji było prawidłowe. Należy zatem przyjąć, iż zarzuty skargi dotyczące błędnej wykładni art. 103 ustawy o kierujących pojazdami, oparcia rozstrzygnięcia tylko na orzeczeniu [...] oraz autonomiczne rozstrzygnięcie sprawy bez zasięgnięcia opinii biegłego są niezasadne. Dotyczy to również nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. Podstawą cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami było ostateczne orzeczenie o istnieniu u skarżącego przeciwwskazań do kierowania pojazdami. Pozostawianie mu uprawnień w tym zakresie mogło skutkować zagrożeniem ruchu drogowego. A celem przepisów będących podstawą skarżonego rozstrzygnięcia jest właśnie zapobieżenie takim sytuacjom. Odnosząc się wreszcie do ostatniego zarzutu skargi, dotyczącego nie ustosunkowania się do wszystkich zarzutów odwołania Sąd uznaje, że organ II instancji w sposób jasny i precyzyjny wyjaśnił podstawy swego rozstrzygnięcia. Zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Rozpatrując w takim zakresie sprawę Sąd nie dopatrzył się innych naruszeń skutkujących koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji. W tym stanie rzeczy na mocy art. 151 P.p.s.a. Sąd skargę oddalił.