II SA/Gl 522/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Krawczyk (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Włodzimierz Kubik Sędzia WSA Rafał Wolnik Protokolant asystent Joanna Małachowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 października 2007 r. sprawy ze skargi B.S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia (...) r., Nr (...) w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego 1. uchyla zaskarżoną decyzję i orzeka, że nie podlega ona wykonaniu w całości, 2. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. na rzecz skarżącej tytułem zwrotu kosztów postępowania kwotę (...) złotych. Decyzją Wojewody [...] z dnia [...] roku nr [...], wydaną na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1, art. 43 i art. 46 ustawy z dnia 24 października 1974 roku Prawo budowlane ( Dz. U. nr 38, ,poz. 229 ) oraz art. 138 § 1 pkt 1 kpa została utrzymana w mocy decyzja organu I instancji nakazująca wstrzymanie użytkowania 2 boksów garażowych w rejonie ul. [...] przy trakcji tramwajowej w S. Jak wynika z decyzji organu odwoławczego orzekał on na skutek złożenia odwołania przez B. S., którego następcą prawnym jest skarżąca B. S. Wyżej opisana decyzja jest decyzją ostateczną, pozostającą w obiegu prawnym. W dniu [...] r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego sporządził protokół służbowy z rozmowy z B. S. Z protokołu tego wynika, że B. S. do której należy garaż nr [...] posiada pełną dokumentację z nim związaną. Garaż został wykonany w oparciu o pozwolenie na budowę wydane [...] r. nr [...]. O kolizji usytuowania garażu z siecią gazową został zawiadomiony jej mąż w [...] roku. W dniu [...] r. organ nadzoru przeprowadził rozprawę administracyjną w której udział wzięła m. innymi skarżąca, przedstawiciel Rozdzielni Gazu w S., Spółdzielni Mieszkaniowej [...], MZBM. Protokół tej rozprawy zawiera zapis, że garaże w ilości [...] sztuk, realizowane w II etapie "prawdopodobnie nie miały pozwolenia na budowę. Są dokumenty mapowe łącznie z uzgodnieniem z Gazownią, że nie ma kolizji gazociągu z projektowanymi garażami". Pismem z dnia [...] roku Rozdzielnia Gazu w S. poinformowała organ nadzoru budowlanego o zleceniu wykonania inwentaryzacji geodezyjnej gazociągu w rejonie garaży przy ul. [...]. Inwentaryzacja ta obrazuje przebieg gazociągu i została przekazana do zasobów geodezyjnych w celu aktualizacji mapy zasadniczej. Nadto poinformowano, że garaże nr [...] i [...] ( dawniej nr [...] ) kolidują z istniejącą siecią gazową. W dniu [...] roku Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr [...] nakazał B. S. rozbiórkę garażu murowanego nr [...], dobudowanego do zespołu garaży istniejących przy ul. [...] w S. ze względu na kolizję z czynnym gazociągiem Ø 150. W podstawie prawnej organ orzekający powołał art. 37 ust. 1 ustawy Prawo budowlane z 1974 roku w związku z art. 103 ust. 2 ustawy Prawo budowlane z 1994 r. ( t.j. Dz. U. nr 156, poz. 1118 z 2006 r.) W motywach organ I instancji podał, że istniejący zespół garażowy był realizowany w dwóch etapach na początku lat osiemdziesiątych ubiegłego wieku. I etap obejmujący [...] garaży wykonano w oparciu o pozwolenie na budowę z dnia [...] roku nr [...]. Pozostałe garaże w ilości [...] sztuk powstały bez pozwolenia na budowę. Garaże te zostały zalegalizowane z wyjątkiem garażu nr [...] i [...], które kolidują z gazociągiem. Właściciele tych garaży nie uzgodnili z właścicielem sieci warunków przekładki gazociągu, a tym samym likwidacji istniejącego zagrożenia, co umożliwiłoby legalizację tych garaży. W związku z tym między innymi w stosunku do garażu nr [...] stanowiącego własność B. S. należało orzec rozbiórkę. W odwołaniu B. S. podniosła, że garaż nr [...] został zbudowany w oparciu o umowę określającą warunki budowy garażu z dnia [...] roku zawartą pomiędzy jej mężem a Spółdzielnią Mieszkaniową [...]. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] roku [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, powołując się na art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 37 ust. 1 pkt 2 i art. 5 Prawa budowlanego z 1974 roku w związku z art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego z 1994 roku utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie organ odwoławczy podkreślił, że między innymi właścicielka garażu nr [...] B. S. nie skorzystała z propozycji GZG – Rozdzielnia S., wykonania przekładki gazociągu na koszt właściciela garażu. Ponieważ garaż został wybudowany bez pozwolenia na budowę i powoduje zagrożenie dla ludzi i mienia należało orzec jego rozbiórkę. Wyjaśnił także organ, że teren na którym usytuowany jest garaż stanowi własność Gminy S. od [...] roku. Do tej daty teren na którym wybudowano kompleks [...] garaży pozostawał w wieczystym użytkowaniu Spółdzielni Mieszkaniowej [...]. Spółdzielnia po rozwiązaniu użytkowania wieczystego przekazała garaże ich użytkownikom w miesiącu [...] roku. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego B. S. domagała się uchylenia zaskarżonej decyzji i zasądzenia na jej rzecz kosztów postępowania. Skarżąca podała, że garaż został wybudowany przez Spółdzielnię [...] z jej środków oraz zmarłego męża na podstawie umowy z [...] roku. Przede wszystkim skarżąca podniosła, że garaż został wybudowany na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia [...] roku [...], a jedną z kart projektu jest plan sytuacyjny z którego nie wynika by garaż kolidował z trasą gazociągu. Zakwestionowała także przebieg gazociągu Ø 150 w pobliżu garażu nr [...] i [...], przedstawiony na mapie zasadniczej, dołączonej do decyzji organu I instancji. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zaskarżona decyzja nie może ostać się albowiem została –zdaniem Sądu – wydana bez właściwego wyjaśnienia i rozważenia sprawy do końcowego jej rozstrzygnięcia, które to uchybienie proceduralne mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 poz. 1270 z zm. – dalej ppsa ). Bezspornym w sprawie jest, że garaż noszący obecnie nr [...] został wykonany w okresie [...] na terenie pozostającym w wieczystym użytkowaniu Spółdzielni Mieszkaniowej [...] w S. w ramach zespołu garaży ( kompleks [...] garaży ). W związku z tym istotnie w przypadku realizacji tego garażu bez pozwolenia na budowę likwidacja zaistniałej samowoli powinna nastąpić w trybie art. 37 ustawy Prawo budowlane z 1974 roku w związku z art. 103 ust. 2 ustawy Prawo budowlane z 1994 roku. W trybie tego przepisu – co należy wyraźnie podkreślić – nie możliwe jest orzeczenie rozbiórki obiektu przy wystąpieniu okoliczności z pkt 1 i 2 ust. 1 art. 37 w sytuacji gdy obiekt ten został wykonany w oparciu o pozwolenie na budowę. Oznacza to, że pierwszą przesłanką którą w sposób bezsporny organ orzekający winien ustalić w niniejszej sprawie było istnienie lub brak pozwolenia na budowę przedmiotowego garażu. W świetle całości akt sprawy budzi wątpliwości twierdzenie organów obu instancji, że na garaż nr [...] nie było wydane pozwolenie na budowę. Wątpliwości te wynikają z treści protokołu służbowego z [...]r. i protokołu rozprawy z dnia [...] roku. W pierwszym z tych dokumentów skarżąca powołuje się na pozwolenie na budowę z dnia [...] roku nr [...], a w drugim zamieszczono ( pkt 2 ) jedynie twierdzenie o prawdopodobnym braku ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę [...] garaży, stanowiących II etap inwestycji, wśród których znajduje się garaż nr [...]. Równocześnie przyznano istnienie dokumentów mapowych, łącznie z uzgodnieniami z właścicielem sieci gazowej. W takiej sytuacji bezwzględnym obowiązkiem organów orzekających było dołączenie do akt sprawy decyzji z dnia [...] r. nr [...], na którą organy powołują się w decyzjach twierdząc, że nie obejmowała ona II etapu inwestycji to jest [...] garaży ( w tym skarżącej ), a dotyczyła I etapu – [...] garaży. Wobec braku tej decyzji nie do odparcia jest między innymi zarzut skarżącej, iż realizacja garażu odbyła się w oparciu o to pozwolenie. Mimo zobowiązania przez Sąd organu odwoławczego do uzupełnienia akt sprawy o przedmiotowe pozwolenie wraz z zatwierdzonym projektem budowlanym, akta w tym zakresie nie zostały uzupełnione do dnia ogłoszenia wyroku. W ocenie składu orzekającego brak omawianego pozwolenia na budowę stanowi następstwo niewłaściwego przeprowadzenia postępowania dowodowego, naruszającego art. 7, 75 § 1 i 77 § 1 kpa, i równocześnie czyni dokonaną przez organy ocenę dowodów nieuprawnioną. W postępowaniu ponownym w pierwszym rzędzie należy więc materiał dowodowy uzupełnić o przedmiotowe pozwolenie na budowę wraz z zatwierdzoną tym pozwoleniem dokumentacją. Dopiero dowód z tego dokumentu pozwoli organowi na jednoznaczne ustalenie czy garaż nr [...] został wykonany w oparciu o pozwolenie czy też nie. Oczywiście przedmiotowe pozwolenie ( jego potwierdzony odpis ) powinno zostać dołączone do akt. Jak już bowiem na wstępie podkreślono sam fakt usytuowania garażu w strefie ochronnej gazociągu jest niewystarczający dla orzeczenia jego rozbiórki na podstawie art. 37 ust. 1 i 2 Prawa budowlanego z 1974 roku. Orzekając ponownie w sprawie organy powinny mieć na uwadze, że nakaz rozbiórki może być skierowany wyłącznie do inwestora, właściciela lub zarządcy nieruchomości. Z decyzji oraz akt sprawy nie wynika do której z tych kategorii osób została zaliczona i z jakiego powodu skarżąca. Z całą pewnością fakt uiszczania podatku od nieruchomości nie jest w tej mierze przesądzający, a protokół przekazania z [...]roku ( także nie dołączony ) nie stanowi przeniesienia własności. Mając na uwadze powyższe na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 litera c, art. 152 oraz art. 200 i 209 ppsa orzeczono, jak w sentencji. su.