II SA/Gl 523/08

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 10 lutego 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi H. G., B.G., W. J., B.M., J. O. i J.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji dotyczącej ustalenia warunków zabudowy terenu w kwestii wniosku skarżącego J. O. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych postanawia: oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy Na druku urzędowego formularza PPF skarżący J. O. wystąpił o przyznanie prawa pomocy. W nadesłanym później piśmie skarżący sprecyzował, iż ubiega się o zwolnienie od kosztów sądowych w całości. Z nadesłanego druku formularza wynika, że wnioskodawca prowadzi gospodarstwo domowe wraz z dwójką pełnoletnich, bezrobotnych dzieci będących na jego utrzymaniu. Rodzina skarżącego zamieszkuje w lokalu o pow. [...] m2 utrzymując się ze świadczenia emerytalnego skarżącego uzyskiwanego w kwocie [...] zł miesięcznie. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje: Odpłatność postępowania sądowego jest generalną zasadą przyjętą na gruncie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm. – zwanej dalej P.p.s.a. – art. 199 tej ustawy). Nie ma ona jednakże charakteru bezwzględnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym. Osobie fizycznej, która wystąpiła o zwolnienie od kosztów sądowych prawo pomocy może być przyznane wówczas, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim i swojej rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). Celem instytucji prawa pomocy jest zapewnienie prawa do sądu i możliwości obrony swoich racji podmiotom, które znajdują się w sytuacji finansowej uniemożliwiającej poniesienie kosztów z tym związanych. W istocie rzeczy jest to forma dofinansowania strony postępowania sądowego ze środków publicznych i przez to zwolnienie z obowiązku ponoszenia kosztów postępowania powinno sprowadzać się wyłącznie do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w takim postępowaniu jest rzeczywiście niemożliwe (por. postanowienie NSA z 6 października 2004r., sygn. akt GZ 71/04, ONSA 2005, Nr 1, poz. 8). Zasadność wniosku strony oceniana jest w dwóch aspektach - z jednej strony uwzględnienia się wysokości obciążeń, jakie strona musi ponieść w konkretnym postępowaniu, a z drugiej zaś z pod uwagę brane są jej możliwości finansowe (por. postanowienie NSA z dnia 30 listopada 2005 r., sygn. akt II FZ 781/05). Analiza informacji przedstawionych w druku formularza prowadzi do wniosku, że nie zaistniały okoliczności uzasadniające zwolnienie J. O. od kosztów sądowych. Skarżący utrzymuje siebie i swoje pełnoletnie potomstwo z uzyskiwanego świadczenia emerytalnego. Nie ulega wątpliwości, że wysokość tego świadczenia nie jest zbyt wysoka, nie mniej jednak pozwala ona na utrzymanie się rodziny wnioskodawcy. Skarżący nie powołał się przy tym na jakiekolwiek okoliczności, które obiektywnie rzecz ujmując uniemożliwiałyby jego dzieciom podjęcie pracy. W takiej zaś sytuacji rezygnacja z należnych budżetowi Państwa dochodów w sposób nieuzasadniony polepszałaby jego sytuację względem pozostałych skarżących. Trzeba zarazem wyraźnie zaznaczyć, że na obecnym etapie postępowania wydatkiem tego rodzaju może być wpis od skargi kasacyjnej, o ile rzecz jasna skarżący zdecydowałby się wnieść taką skargę w rozpoznawanej sprawie. Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 3 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.