II SA/Gl 531/18

WyrokWSA w Gliwicach2018-10-31

Skład orzekający: Artur Żurawik, Grzegorz Dobrowolski, Łucja Franiczek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy opłatę stałą za wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi można ustalić jako sumę opłaty za ścieki i opłaty za wody opadowe, jeśli oba rodzaje zrzutów odbywają się jednym wylotem, a organ nie uwzględnił przedłożonego przez stronę operatu wodnoprawnego rozdzielającego te ilości?
Ratio decidendi
Opłata stała za wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi powinna być ustalana z uwzględnieniem rozdzielenia ilości ścieków i wód opadowych, zwłaszcza gdy strona przedłożyła operat wodnoprawny zawierający takie rozliczenie. Organ administracji naruszył przepisy postępowania (art. 7 i 77 § 1 k.p.a.), nie badając w pełni materiału dowodowego i nie uwzględniając argumentacji strony, co skutkowało koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła opłaty stałej za wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi, ustalonej przez Dyrektora Zarządu Zlewni Wód Polskich. Przedsiębiorca złożył reklamację, kwestionując wysokość opłaty i zarzucając naruszenie przepisów dotyczących rozróżnienia stawek za ścieki i wody opadowe oraz sposobu określenia maksymalnej ilości ścieków. Organ odrzucił reklamację i wydał decyzję ustalającą opłatę. Przedsiębiorca złożył skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym nieuwzględnienie operatu wodnoprawnego rozdzielającego ilości ścieków i wód opadowych.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję i zasądził od organu na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Artur Żurawik, Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski (spr.),, Sędzia NSA Łucja Franiczek, Protokolant specjalista Ewa Jędrasik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 października 2018 r. sprawy ze skargi "A" S.A. w C. na decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni Wód Polskich w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie opłaty stałej za wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Dyrektora Zarządu Zlewni Wód Polskich w Katowicach na rzecz skarżącej kwotę 10814 (dziesięć tysięcy osiemset czternaście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Pismem z dnia [...] r. Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie Zarząd Zlewni w K., na podstawie przepisu art. 271 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne ustalił, w formie informacji rocznej, "A", ul. [...], C., za okres 1 stycznia 2018 r. - 31 grudnia 2018 r., opłatę stałą w wysokości 541398,92 zł, w tym 541398,92 PLN za wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi. Jednocześnie PGWWP Zarząd Zlewni w K. w informacji tej wskazał, że opłatę należy uiścić na rachunek Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie (dalej jako: "Wody Polskie") w czterech kwartalnych ratach płatnych w następujących terminach: za I kwartał - w terminie do 30 kwietnia 2018 r. w wysokości 135 349,73 zł, za II kwartał - w terminie do 31 lipca 2018 r. w wysokości 135 349,73 zł, za III kwartał - w terminie do 31 października 2018 r. w wysokości 135 349,73 zł, za IV kwartał - w terminie do 31 stycznia 2019 r. w wysokości 135 349,73 zł. Dnia [...] r. "A" złożyła reklamację, w której nie zgodziła się z wysokością opłaty za wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi ustaloną w powołanej informacji rocznej. Podniosła, że: - Informacja została wydana z naruszeniem art. 271 ust.4 i 5 Prawa wodnego oraz § 6 i 10 Rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie jednostkowych stawek opłat za usługi wodne z dnia 22 grudnia 2017 roku (Dz. U. z 2017 r. poz. 2502). Jak wynika z ww. przepisów inna jest stawka za odprowadzanie do wód - wód opadowych, a inna za odprowadzanie ścieków, - nieprawidłowo określono parametr dotyczący maksymalnej ilości ścieków w przeciągu godziny. Prawo wodne stanowi, iż wysokość opłaty stałej za wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi ustala się jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty, czasu wyrażonego w dniach i określonej w pozwoleniu wodnoprawnym albo w pozwoleniu zintegrowanym maksymalnej ilości ścieków wprowadzanych do wód lub do ziemi wyrażonej w m3/s, nie wskazując jednocześnie, czy opłata winna zostać obliczona w odniesieniu do przepływu godzinowego czy rocznego. PGW WP Zarząd Zlewni w K. nie uznał reklamacji "A" i zaskarżoną decyzją ustalił dla przedsiębiorcy opłatę stałą w wysokości 541398,92 zł, w tym 541398,92 PLN za wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi. W uzasadnieniu wskazał, że informacja roczna została wystawiona dla usługi wodnej dotyczącej wprowadzenia ścieków do wód lub do ziemi i zastosowało adekwatną stawkę wg § 10 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 grudnia 2017r. w sprawie jednostkowych stawek opłat za usługi wodne (Dz. U. poz. 2502). Powołał się przy tym na pozwolenie wodnoprawne nr [...] (Decyzja nr [...]) z dnia [...] r., które zezwala na wprowadzanie oczyszczonych ścieków przemysłowych (stanowiących mieszaninę ścieków bytowych, ścieków poprodukcyjnych, wód pochłodnicznych, wód opadowych) pochodzących z Wydziału [...] "A" zlokalizowanego w C. przy ul. [...], istniejącym wylotem 0 900 mm do starego koryta rzeki [...] w [...]. Z powyższego wynika, że zarówno ścieki, jak i wody opadowe odprowadzane są jednym wylotem, zgodnie z obowiązującym pozwoleniem wodnoprawnym. Zatem w ocenie organu zasadne było ustalenie opłaty łącznie za wody opadowe oraz ścieki według najwyższej stawki. Organ stwierdził także, że zasadne było ustalenie opłaty w wariancie przyjętym w art. 271 ust. 5 Prawa wodnego, tj. wyrażoną w m3/s maksymalną ilość ścieków, która może być wprowadzona dowód lub do ziemi na podstawie pozwolenia wodnoprawnego - dla ustalenia wysokości opłaty stałej za wprowadzenie ścieków do wód lub do ziemi należy przyjąć tę wielkość ścieków określoną w pozwoleniu wodnoprawnym, która po przeliczeniu na wymiar m3 na sekundę stanowić będzie maksymalną wartość. Stanowisko to znajduje uzasadnienie w funkcji opłaty stałej, którą jest powiązanie jej wysokości z maksymalną wielkością zrzutu ścieków, jaka może być wprowadzona do wód lub do ziemi w jednostce czasu, stanowiącą także odzwierciedlenie gotowości środowiska wodnego na przyjęcie ścieków w ramach tej usługi wodnej. Skargę na tę decyzję do tutejszego Sądu złożyła "A" reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika. Domagając się uchylenia powyższego rozstrzygnięcia oraz zasądzenia kosztów postępowania zarzuciła organowi administracji: naruszenie przepisów postępowania, które miały istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 6 k.p.a., w zw. z § 6 Rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie jednostkowych stawek opłat za usługi wodne z dnia 22 grudnia 2017 roku (Dz.U. z 2017 r. poz. 2502), poprzez nieuwzględnienie dyrektywy o charakterze generalnym wynikającej z tego przepisu, zgodnie z którą opłaty za usługi wodne za odprowadzanie do wód - wód opadowych lub roztopowych w formie opłaty stałej wynosi 2,50 zł na dobę za m3/s; naruszenie przepisów postępowania, które miały istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 7, art. 75, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego i niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, w szczególności nieuwzględnienie wyciągu z Operatu wodnoprawnego na odprowadzanie ścieków z zakładów produkcyjnych wchodzących w skład "A" zawierającego rozłączne wyliczenie wielkości odpływu wód opadowych i ścieków przemysłowych; naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 7a § 1 k.p.a. w zw. z art. 271 ust. 4 i 5 ustawy z dnia 20 lipca 2017 roku Prawo wodne oraz § 6 i 10 Rozporządzenia Rady Ministrów poprzez jego niezastosowanie i nierozstrzygnięcie pozostających wątpliwości co do treści normy prawnej zawartej w art. 271 ust. 4 i 5 Prawa wodnego, a także § 6 i 10 Rozporządzenia Rady Ministrów na korzyść strony; naruszenie przepisów prawa materialnego, a to art. 271 ust. 4 i 5 Prawa wodnego w zw. z § 6 i 10 Rozporządzenia Rady Ministrów poprzez ich błędną wykładnię, polegającą na bezpodstawnym przyjęciu, że przedmiotowe przepisy stanowią podstawę do ustalenia wspólnej opłaty stałej za odprowadzanie do wód lub ziemi wód opadowych oraz ścieków; naruszenie przepisów prawa materialnego, a to art. 271 ust. 4 i 5 Prawa wodnego w zw. z § 6 i 10 Rozporządzenia Rady Ministrów poprzez ich błędną wykładnię, polegającą na bezpodstawnym przyjęciu, że przedmiotowe przepisy stanowią podstawę do ustalenia opłaty stałej za odprowadzanie do wód lub ziemi wód opadowych i ścieków w oparciu o maksymalną ilość m3 na godzinę (Qmaxh) Odpowiadając na skargę organ administracji wniósł o jej oddalenie podtrzymując swe dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona. Zgodnie z art. 268 ust. 1 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. – Prawo wodne (Dz. U. poz. 1566 ze zm.) opłaty za usługi wodne uiszcza się za: 1) pobór wód podziemnych lub wód powierzchniowych; 2) wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi; 3) odprowadzanie do wód: a) wód opadowych lub roztopowych ujętych w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej służące do odprowadzania opadów atmosferycznych albo systemy kanalizacji zbiorczej w granicach administracyjnych miast, b) wód pochodzących z odwodnienia gruntów w granicach administracyjnych miast. Prawo wodne wprowadza szczególny tryb ustalania opłaty stałej. Najpierw właściwy organ kieruje do wprowadzającego informację o należnej opłacie rocznej. Ten ostatni może wnieść reklamację, co skutkuje koniecznością ustalenia należnej opłaty rocznej w drodze decyzji. Wprowadzony szczególny tryb postępowania nie zwalnia jednak organu administracji od wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności sprawy. W aktach administracyjnych znajduje się co prawda pozwolenie wodnoprawne, jednakże organ pominął zupełnie podniesioną przez skarżącą argumentację wynikającą z przedłożonego operatu wodnoprawnego. Dlatego też, ze względu na naruszenie art. 7 k.p.a. konieczne było uchylenie decyzji organu administracji. Organ administracji wodnej stwierdził, że zasadne było ustalenie opłaty w wariancie przyjętym w art. 271 ust. 5 Prawa wodnego, tj. wyrażoną w m3/s maksymalną ilość ścieków, która może być wprowadzona dowód lub do ziemi na podstawie pozwolenia wodnoprawnego. W jego ocenie dla ustalenia wysokości opłaty stałej za wprowadzenie ścieków do wód lub do ziemi należy przyjąć tę wielkość ścieków określoną w pozwoleniu wodnoprawnym. W ocenie Sądu przyjęcie wariantu maksymalnej dopuszczalnej wielkości wprowadzanych ścieków nie zostało przez organ uzasadnione. W ocenie Sądu równie uzasadnione może być przyjęcie wariantu innego, wynikającego z określonej w pozwoleniu ilości wprowadzanych ścieków w skali roku. Istniejący w tym zakresie stan prawny budzi wątpliwości interpretacyjne. Dlatego organ administracji wodnej winien rozważyć zastosowanie w tym przypadku rozwiązania przewidzianego w art. 7a k.p.a. W ocenie składu orzekającego zasadny jest zarzut skargi dotyczący nieuzasadnionego zsumowania ilości ścieków oraz wód opadowych. Organ administracji wodnej przyjął tu nie do końca ścisłe ustalenia wynikające z pozwolenia wodno prawnego. Skarżąca przedstawiła operat wodno prawny, który wskazywał ilości poszczególnych składników wprowadzanych z zakładu. Jednak organ administracji nie uwzględnił powyższej argumentacji. W konsekwencji naruszył art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny, uwzględniając skargę uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. ,poz. 1302 – dalej jako "p.p.s.a."). O kosztach postępowania sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a. Ponownie rozpatrując sprawę organ administracji weźmie pod uwagę wyżej poczynione uwagi Sądu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło