II SA/Gl 537/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Broda, po rozpoznaniu w dniu 2 lipca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. M. i S. M. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie określenia sposobu wykonania nałożonego obowiązku odwodnienia terenu w kwestii wniosku pełnomocnika skarżących o "wstrzymanie wykonania egzekucji i czynności egzekucyjnych" p o s t a n a w i a: oddalić wniosek. Decyzją z dnia [...] r. nr [...][...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. umorzył postępowanie odwoławcze zainicjowane odwołaniem wniesionym przez pełnomocnika K. i S. M. od pisma Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z. z dnia [...] r. nr [...], informującego, że sposób wykonania obowiązku egzekwowanego przez organ nadzoru budowlanego pierwszej instancji, o którym mowa w tytule wykonawczym z dnia [...] r. nr [...] oraz decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z. z dnia [...] r., nr [...] został określony w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 13 sierpnia 2009 r., sygn. akt II SA/Gl 74/09. Wskazaną na wstępie decyzję organu odwoławczego zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach pełnomocnik K. M. i S. M. wnosząc jednocześnie - w oparciu o art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), dalej w skrócie "p.p.s.a." - o wstrzymanie wykonania egzekucji i czynności egzekucyjnych do czasu rozpatrzenia skargi. W uzasadnieniu wniosku pełnomocnik wskazał, że zapłata grzywny przez skarżących skutkuje po ich stronie wyrządzeniem znacznej szkody oraz trudnymi do odwrócenia skutkami. Skarżący bowiem musieliby zaciągnąć kredyt na znaczną kwotę, co wiązałoby się z ponoszeniem przez nich dodatkowych kosztów. Nadto oświadczono, że skarżący wykonali nałożony na nich obowiązek w części. Rozpatrując wniosek Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył: Przepis art. 61 § 1 p.p.s.a. stanowi, że wniesienie skargi do sądu nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Jednakże w myśl art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wstrzymać wykonanie tego aktu lub czynności w całości lub w części, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy (art. 61 § 3 p.p.s.a.). Przy czym pojęcie "w graniach tej samej sprawy" należy interpretować na tle regulacji art. 3 § 2 p.p.s.a., wskazującego przedmiot kontroli sądowej oraz art. 134 i art. 135 p.p.s.a., określających zakres tej kontroli. Zgodnie z art. 135 p.p.s.a. sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w graniach sprawy, której dotyczy skarga. Przedmiotem wniosku o udzielenie ochrony tymczasowej może być zatem objęty nie tylko zaskarżony akt, lecz również inne akty lub czynności pozostające z tym aktem w związku, tzn. tożsame z nim zarówno podmiotowo, jak i przedmiotowo, a ponadto podlegające kontroli sądu administracyjnego. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy należy zauważyć, że zgodnie z art. 3 § 2 pkt 3 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym, na które służy zażalenie. Przedmiotem skargi do sądu administracyjnego może być objęte postanowienie wydane w postępowaniu egzekucyjnym, co do którego przepisy prawa przewidują możliwość wniesienia zażalenia. Sąd administracyjny może wydać orzeczenie o wstrzymaniu wykonania tylko w odniesieniu do takiego postanowienia. Wobec tego żądanie strony skarżącej wstrzymania czynności egzekucyjnych czy postępowania egzekucyjnego nie może zostać przez Sąd uwzględnione, gdyż nie są one objęte zakresem kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne. Wstrzymania wykonania postępowania egzekucyjnego bądź czynności egzekucyjnych skarżący powinien zaś domagać się od właściwego organu egzekucyjnego w trybie przepisów ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2012, poz. 1015 ze zm.). Dopiero wydany w tym trybie akt może być przedmiotem badania sądu pod kątem legalności. Na postanowienie w sprawie wstrzymania czynności egzekucyjnych przysługuje bowiem zażalenie, a następnie skarga do sądu administracyjnego (art. 23 § 8 powołanej ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji i art. 3 § 2 pkt 3 p.p.s.a.). Jednocześnie podkreślić wymaga, że nawet gdyby zakresem rozpatrywanego wniosku objąć zaskarżoną decyzję to również ten wniosek podlegały oddaleniu. Wstrzymanie aktu lub czynności dotyczy jedynie tych z nich, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania. Nie każdy akt administracyjny kwalifikuje się do wykonania, pod pojęciem którego należy rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny lub doprowadzenie w trybie egzekucji do takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w danym akcie. Pojęcie wykonania aktu administracyjnego w rzeczywistości dotyczy aktów zobowiązujących, ustalających dla ich adresatów nakazy powinnego zachowania lub zakazy określonego zachowania, aktów, na podstawie których określony podmiot uzyskuje równocześnie uprawnienie i mocą którego nałożone zostają na niego obowiązki. I tak aktem administracyjnym, który nie podlega wykonaniu jest decyzja o umorzeniu postępowania administracyjnego. Jak zauważono w orzecznictwie sądowym, wydanie tego rodzaju decyzji nie wiąże się dla stron z obowiązkiem działania, zaniechania, czy też nakazem znoszenia zachowania innych podmiotów. Decyzja ta nie wywołuje żadnych skutków materialnych, a organy administracji publicznej nie mają możliwości użycia przymusu państwowego do doprowadzenia do stanu zgodnego z treścią zaskarżonej decyzji (por. postanowienie NSA z 20 grudnia 2011 r., sygn. akt II OZ 1316/11, postanowienie NSA z 31 sierpnia 2011 r., sygn. akt II OZ 707/11, dostępne na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Zaskarżona decyzja nie należy zatem do aktów podlegających wykonaniu w rozumieniu art. 61 p.p.s.a. Jako rozstrzygnięcie o charakterze wyłącznie procesowym, nie nakłada na stronę żadnych obowiązków - nie nadaje się do wykonania i nie można skutecznie dochodzić wstrzymania jego wykonania, a w konsekwencji nie powoduje bezpośrednich skutków, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., a zatem nie rodzi niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 61 § 3 oraz § 5 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia