II SA/Gl 541/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Łucja Franiczek, Sędzia WSA Iwona Bogucka, Asesor WSA Barbara Brandys-Kmiecik (spr.), Protokolant sekr. sąd. Beata Malcharek, po rozpoznaniu w dniu 12 kwietnia 2006 r. na rozprawie sprawy ze skargi M. D. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych 1. stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego go postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w J. z dnia [...] r. o nr [...]; 2. orzeka, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu w całości. Postanowieniem z dnia [...] r. ozn. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w J., działając w oparciu o art. 48 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane /t.j. Dz. U. z 2003r. nr 207, poz. 2016/ oraz art. 123 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego / t.j. Dz. U. z 2000r. nr 98, poz.1071 ze zm./ nałożył na M. D. – sprawcę samowoli budowlanej polegającej na wybudowaniu zbiornika na nieczystości płynne na działce położonej w J. przy ul. [...]- obowiązek przedłożenia dokumentacji obejmującej: zaświadczenie o zgodności budowy z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu; projektu budowlanego wraz z ekspertyzą techniczną; oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane – w terminie do dnia [...]r. W uzasadnieniu wskazano, że nałożony obowiązek jest niezbędny w celu rozstrzygnięcia o możliwości zalegalizowania samowolnie wykonanych robót budowlanych. Na to postanowienie zostało wniesione zażalenie przez M. D., a wobec jego utrzymania w mocy złożona została skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach – która była przedmiotem odrębnego postępowania sądowoadministracyjnego o sygn. akt II SA/Gl 540/05. Następnie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w J. postanowieniem z dnia [...] r. o nr [...] sprostował w trybie art. 113 Kodeksu postępowania administracyjnego oczywistą omyłkę w pierwotnym swym postanowieniu poprzez dopisanie w wierszu 7 na stronie 1 tegoż postanowienia: "wstrzymuje się Pani M. D. dalszą budowę zbiornika na nieczystości płynne położonego na terenie posesji przy ul. [...], budowanego bez wymaganego ustawą Prawo Budowlane pozwolenia". W uzasadnieniu wskazano, że sprostowane błędy pisarskie wynikły przy sporządzaniu czystopisu maszynowego i nie mają wpływu na rozstrzygnięcie dotyczące nakazu doprowadzenia do zgodności z obowiązującymi przepisami samowolnie wybudowanego zbiornika na nieczystości. Natomiast zaskarżonym i kontrolowanym w rozpatrywanej sprawie postanowieniem z dnia [...]r. ozn. nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. utrzymał w mocy postanowienie I instancji. W uzasadnieniu powołano się na brzmienie art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego i wskazano, że sprostowanie omyłek ma ten skutek, że wydane postanowienie musi być wykonywane stosownie do treści zgodnej ze sprostowaniem, a prawidłowe sprostowanie staje się integralną częścią treści postanowienia, którego dotyczy. Na w/w postanowienie ostateczne pismem z dnia [...] r. została złożona skarga przez M. D. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. Skarżąca podkreśliła, że nie dokonała rozbiórki starego zbiornika na nieczystości płynne jak kwalifikują wykonane roboty organy orzekające w sprawie, a jedynie przeprowadziła jego remont. Nadto chybionym było – zdaniem skarżącej – uznanie zbiornika za obiekt budowlany, ponieważ w świetle art. 3 pkt. 9 Prawa budowlanego jest to wyłącznie urządzenie budowlane. W odpowiedzi na powyższą skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wniósł o oddalenie wniesionej skargi powołując się na argumentację zawartą w postanowieniu wydanym w ramach autokontroli w dniu [...] r. nr [...], którym uchylono zaskarżone do Sądu postanowienie tegoż organu i orzeczono o niedopuszczalności wniesionego zażalenia na postanowienie z dnia [...] r. ozn. nr [...] Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w J. nakładające obowiązek przedłożenia określonej w nim dokumentacji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sąd administracyjny zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych / Dz. U. z 2002 nr 153, poz.1269 ze zm./ sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Rozpoznając zatem przedmiotową sprawę należało stwierdzić, że zarówno zaskarżone postanowienie jak i organu I instancji nie mogą się ostać z innych jednak powodów niż wskazywane we wniesionej skardze. Przede wszystkim należy wskazać, że zgodnie z dyspozycją przepisu art. 113 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego / t.j. Dz. U. z 2000r. nr 98, poz.1071 ze zm./ - zwany dalej kpa - organ administracji publicznej może z urzędu lub na żądanie strony prostować w drodze postanowienia błędy pisarskie i rachunkowe oraz inne oczywiste pomyłki w wydanych przez ten organ decyzjach. Natomiast przez błędy pisarskie i rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki w decyzji należy rozumieć takie wadliwości, jak zastosowanie w sposób oczywisty mylnej pisowni, opuszczenie liter w wyrazie, błąd w działaniu matematycznym lub inne tego rodzaju omyłki (vide: wyrok NSA z 24 września 1998 r., I SA 1521/97; wyrok NSA z 22 stycznia 1998 r., IV SA 531/96). Interpretacja tych pojęć powinna brać pod uwagę ich potoczne znaczenie. Zatem wszystkie wadliwości, o których mowa w komentowanym przepisie, powinny cechować się oczywistością, a więc bezsprzecznym, nie budzącym żadnych wątpliwości omyłkowym wpisaniem/nie wpisaniem danego słowa, przestawienia liter. Sprostowanie bowiem nie może prowadzić do zmiany merytorycznej decyzji. Tryb rektyfikacji decyzji administracyjnych, ustanowiony w art. 113 § 1 kpa, przewidziany jest dla nieistotnych wadliwości. Nie można z zastosowaniem tego przepisu zmienić takiego elementu, jakim jest rozstrzygnięcie (vide: wyrok NSA o sygn. akt SA/Sz 1059/97; wyrok NSA o sygn. akt SA/Ka 2714/95). Reasumując zatem należy stwierdzić, że nie jest dopuszczalne sprostowanie merytorycznego błędu w trybie omawianego artykułu jako oczywistej omyłki, gdyż sprostowanie decyzji/postanowienia nie może prowadzić do ponownego rozstrzygnięcia sprawy, odmiennego od pierwotnego. Natomiast w rozpatrywanej sprawie zaskarżonym postanowieniem [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w J. z dnia [...] r. o nr [...], wydane na podstawie komentowanego przepisu, które jednak nie miało cech sprostowania, a stanowiło formę uzupełnienia przez organ wydanego w dniu [...] r. postanowienia ozn. nr [...] nakładającego na M. D. obowiązek przedłożenia stosownej dokumentacji. Tym samym zaskarżone postanowienie uznawało prawidłowość zmiany wcześniejszego rozstrzygnięcia poprzez jego rozszerzenie o wstrzymanie dalszej budowy zbiornika na nieczystości płynne położonego na terenie posesji przy ul. [...]. Powyższe zaś nie znajduje oparcia w art. 113 § 1 kpa w świetle przedstawionych rozważań. Wskazane natomiast uchybienie wyczerpuje przesłanki uwzględnienia skargi przewidziane treścią art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) tj. stwierdzenie nieważności decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach. Zatem zarówno zaskarżone postanowienie jak i poprzedzające je postanowienie organu I instancji musiało skutkować ich unieważnieniem jako obarczone wadą nieważnościową z art. 156 § 1 pkt. 2 kpa tj. zostało wydane bez podstawy prawnej. Sąd po myśli art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu w całości. O kosztach postępowania Sąd nie orzekał, ponieważ skarżąca na mocy postanowienia Sądu z dnia 11 lipca 2005 roku została zwolniona z wpisu od skargi, a innych kosztów postępowania sądowego nie wykazała. Wobec powyższego na podstawie art. 145 § 1 pkt. 2 i art. 135 wyżej wymienionej ustawy stwierdzono nieważność zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego go postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w J. z dnia [...]r. o nr [...].