II SA/Gl 542/17
PostanowienieWSA w Gliwicach2017-08-09
Skład orzekający: Łukasz Strzępek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżąca spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata lub radcy prawnego z urzędu, biorąc pod uwagę jej sytuację materialną i rodzinną?Ratio decidendi
Skarżąca została zwolniona z wpisu od skargi ze względu na trudną sytuację materialną, jednak jej wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu został oddalony. Sąd uznał, że sytuacja rodzinna i materialna skarżącej, w tym wspólne zamieszkiwanie z córką i jej mężem oraz pomoc w opłacaniu rachunków, budzi wątpliwości co do wyłącznej trudnej sytuacji materialnej skarżącej i nie wyczerpuje przesłanek do przyznania pełnomocnika z urzędu.Stan faktyczny
Skarżąca A. K. złożyła skargę na decyzję Wojewody dotyczącą pozwolenia na wejście na teren sąsiedniej nieruchomości. Wniosła również o przyznanie prawa pomocy, obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Wnioskodawczyni podała, że samotnie prowadzi gospodarstwo domowe, jej jedynym dochodem jest emerytura w wysokości 1408 zł netto, a ponosi znaczne wydatki na leki, media i inne potrzeby. Złożyła dokumenty potwierdzające dochód i częściowo wydatki, wyjaśniając, że w tym samym budynku mieszka jej córka z mężem, ale prowadzi odrębne gospodarstwo domowe, a ona pomaga w opłacaniu części rachunków.Rozstrzygnięcie
1) zwolniono skarżącą z wpisu od skargi, 2) oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 9 sierpnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie pozwolenia na wejście na teren sąsiedniej nieruchomości w kwestii wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego z urzędu. postanawia: 1) zwolnić skarżącą z wpisu od skargi, 2) oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie
Na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżąca zwróciła się o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie fachowego pełnomocnika z urzędu. W druku podała, że samotnie prowadzi gospodarstwo domowe, zamieszkując w budynku o pow. 112 m2 i wartości około 180.000,00 zł. Skarżąca nie posiada żadnego majątku, w tym oszczędności lub papierów wartościowych a jej jedynym źródłem utrzymania się jest dochód z tytułu świadczenia emerytalnego w wysokości 1408 zł netto miesięcznie. Z zestawienia wydatków sporządzonego przez stronę wynika, że na lekarstwa przeznacza co miesiąc około 300 zł; na energię elektryczną – 150 zł; na dostawy wody – 120 zł; na dostawy gazu – 50 zł; na wywóz odpadów – 35 zł; na ubezpieczenie 120 zł; spłata pożyczki – 100 zł; zakup środków czystości 50 zł; zakup opału – 130 zł.
Na wezwanie referendarza sądowego skarżąca nadesłała dokumenty obrazujące wysokość uzyskiwanego dochodu oraz częściowo obrazujących ponoszone wydatki. Dodatkowo wyjaśniła, że w budynku, w którym mieszka zamieszkuje również jej córka wraz z mężem ale prowadzi ona odrębne gospodarstwo domowe. Część rachunków wystawiona jest na córkę, nie mniej jednak, skarżąca, ze względu na trudną sytuację materialną córki i zięcia sama je płaci.
Rozpoznając wniosek zważono, co następuje:
Stosownie do art. 243 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) - zwanej dalej P.p.s.a., stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Zgodnie zaś z art. 245 §1 przywołanej regulacji, prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie całkowitym lub częściowym.
Przyznanie prawa pomocy w formie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia fachowego pełnomocnika z urzędu może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego (art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). Należy przy tym wyraźnie podkreślić, że skorzystanie z tej formy prawa pomocy zostało przewidziane dla osób, które znajdują się w wyjątkowo trudnym położeniu materialnym a z przedstawionych okoliczności wynika, że nawet przy najdalej idących wysiłkach nie są w stanie samodzielnie wygospodarować środków na ten cel.
Mając na względzie informacje podane przez stronę, które w części znalazły potwierdzenie w nadesłanych później dokumentach uznano, iż złożony wniosek zasługuje na częściowe uwzględnienie.
Przede wszystkim wskazać trzeba, że koszty postępowania sądowego, na jego obecnym etapie sprowadzają się do wpisu od skargi, który wynosi 500 zł. Mając na względzie wysokość dochodu skarżącej a także bieżące koszty utrzymania uznano, iż uprawdopodobniono ewentualne trudności strony w zdobyciu środków na opłacenie wspomnianego wpisu.
Oddalając wniosek o przyznanie prawa pomocy pod uwagę wzięto fakt, iż nie jest do końca jasną sytuacja rodzinno – materialna strony, a zwłaszcza kwestia zamieszkiwania córki skarżącej wraz z małżonkiem w tym samym budynku. Wnioskodawczyni twierdzi bowiem, że córka prowadzi odrębne od niego gospodarstwo domowe, jednocześnie zaznaczając, iż część rachunków wystawiona jest na córkę strony, jednakże sama skarżąca pomaga w ich opłaceniu ze względu na trudną sytuację, w której znajduje się jej latorośl. Trzeba jednak podkreślić, że wnioskodawczyni w najmniejszym stopniu nie uprawdopodobniła położenia materialnego rodziny córki, a wątpliwości względem "odrębności" gospodarstwa domowego tej osoby budzi fakt, iż płaci ona za utrzymanie wspólnego budynku mieszkalnego. Taki układ wzajemnych relacji ekonomiczno – rodzinnych co prawda nie może być z góry wykluczony, nie mniej jednak trzeba podkreślić, że w realiach niniejszej sprawy istnieje zbyt wiele wątpliwości względem oświadczeń strony w tym zakresie aby dać im bezkrytycznie wiarę. Wobec tego należało uznać, że złożony wniosek zasługiwał na uwzględnienie jedynie w części, natomiast brak jest dostatecznych podstaw do stwierdzenia, że sytuacja osobista i rodzinna strony wyczerpuje przesłanki opisane w art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.
Zważywszy na powyższe, działając na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. w związku z art. 258 §1 i §2 pkt 7 tej ustawy postanowiono jak w sentencji orzeczenia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło