II SA/Gl 544/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Nitecki (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Edyta Kędzierska,, Sędzia WSA Renata Siudyka, Protokolant st. sekretarz sądowy Magdalena Strzałkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 września 2019 r. sprawy ze skargi Z. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego oddala skargę Prezydent Miasta C. decyzją z [...] Nr [...] wydaną na podstawie art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 106 ust. 4, art. 39,.art. 8, i art. 110 ust. 6 ustawy z 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 20.18 r. poz. 1508) odmówił Z. S. (dalej strona lub skarżący) przyznania zasiłku celowego na zakup odzieży. W uzasadnieniu decyzji wskazał, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe i jest zarejestrowany w powiatowym urzędzie pracy bez prawa do zasiłku. Podkreślono, że strona oświadczyła, iż w lutym 2018 r. otrzymała kwotę 14 000 zł z tytułu sprzedaży mieszkania. W dalszej części uzasadnienia organ ten przybliżył działania podjęte celem ustalenia rzeczywistej wysokości środków finansowych, które otrzymała strona z tytułu licytacji jej mieszkania, a następnie stwierdzono, że przekroczone zostało kryterium dochodowe uprawniające do otrzymania świadczenia pieniężnego z pomocy społecznej. Z decyzją tą nie zgodziła się strona, która wniosła odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie. W odwołaniu tym wyraziła swoje niezadowolenie z otrzymanej decyzji oraz podniosła, że decyzja ta jest dla niej krzywdząca i nie odzwierciedla okoliczności sytuacji w jakiej się znajduje i wysokości kwoty, którą otrzymała z tytułu licytacji mieszkania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Częstochowie decyzją z [...] nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ odwoławczy przedstawił wpierw dotychczasowy przebieg postępowania, a następnie przywołał treść przepisów ustawy o pomocy społecznej, które normują zasady przyznawania zasiłku celowego i celowego specjalnego. Następnie przybliżono sytuację osobistą i majątkową strony i wskazano, że nie pracuje i nie uzyskuje dochodów nawet z pracy dorywczej. W dalszej kolejności przybliżono okoliczności licytacji mieszkania strony i przedstawiono podział środków uzyskanych z tej czynności. Zdaniem organu odwoławczego ilość uzyskanych przez stronę środków z licytacji mieszkania była znaczna i tym samym zasadne jest odmówienie przyznania wnioskowanej pomocy. Z decyzją tą nie zgodził się skarżący, który wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. W skardze tej wyraził swoje niezadowolenie i podniósł, że organy zawyżyły ilość środków, którymi dysponuje, ponieważ w rzeczywistości otrzymał znacznie niższą kwotę. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Częstochowie wniosło o oddalenie skargi i przywołało analogiczną argumentację do tej, którą zamieściło w uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Kontrola legalności zaskarżonej decyzji przeprowadzona w oparciu o postanowienia art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. z 2018 r., poz. 2107) wykazała, że zaskarżona decyzja odpowiada wymogom prawa. Zgodnie z brzmieniem art. 145 § 1 pkt1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. Nr 1302 ze zm.) sąd administracyjny uwzględnia skargę na decyzję lub postanowienie, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy albo stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji w całości lub części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego. Zakres kontroli sprawowanej przez sądy wynika z treści art. 134 § 1 tej ustawy. Zgodnie z tą regulacją sądy rozpoznając skargi nie są związane ich zarzutami, podstawą prawną ani formułowanymi przez strony wnioskami. W świetle przywołanych regulacji sąd administracyjny dokonując kontroli rozstrzygnięć organów administracji kieruje się wyłącznie kryterium legalności, czyli zgodności z przepisami prawa materialnego i procesowego rozstrzygnięć organów administracji publicznej. Oznacza to, że w ramach takiej kontroli sąd nie może kierować się względami słuszności czy zasadami współżycia społecznego. Na wstępie niniejszych rozważań przyjdzie zauważyć, że pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa, mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Pomoc społeczna wspiera osoby i rodziny w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb i umożliwia im życie w warunkach odpowiadających godności człowieka. Zadaniem pomocy społecznej jest zapobieganie sytuacjom, o których mowa powyżej, przez podejmowanie działań zmierzających do życiowego usamodzielnienia osób i rodzin oraz ich integracji ze środowiskiem. Rodzaj, forma i rozmiar świadczenia powinny być odpowiednie do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy, a potrzeby osób i rodzin korzystających z pomocy powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej. W niniejszej sprawie organy administracji odmówiły skarżącemu przyznania zasiłku celowego na zakup odzieży. Na wstępie tej części rozważań przyjdzie zauważyć, że zgłoszona przez skarżącego potrzeba jest zgodna z celami pomocy społecznej. Natomiast po myśli art. 39 ustawy o pomocy społecznej w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej może być przyznany zasiłek celowy. Może być on przyznany w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu. Oznacza to, że osoba ubiegająca się o wskazaną formę wsparcia ze strony organów pomocy społecznej obowiązana jest spełniać kryterium dochodowe, ponieważ zgłoszony cel jest zgodny z celami pomocy społecznej. Jak wynika z treści zaskarżonej decyzji oraz pism skarżącego kwestionowana jest wysokość dochodu skarżącego. Przyjdzie w tym miejscu przypomnieć, że skarżącemu w lutym 2018 r. zostało zlicytowane mieszkanie własnościowe za kwotę 62 000 zł, przy czym co wynika z akt sprawy skarżący z tej kwoty do rąk własnych otrzymał niespełna 15 000 zł, natomiast reszta uzyskanych środków przeznaczona została na spłatę, ciążących na nim długów. Zdaniem skarżącego organy winny brać pod uwagę wyłącznie tę niższą kwotę, która została mu przekazana. Stanowisko skarżącego nie jest prawidłowe, ponieważ to na co dana kwota została przeznaczona z punktu widzenia przedmiotowej ustawy nie ma znaczenia. Zatem organy administracji w tym zakresie w sposób prawidłowy ustaliły wysokość dochodu skarżącego, oczywiście okoliczności podnoszone przez skarżącego, a mianowicie to, że otrzymał on niewielką część wylicytowanej należności winna być brana pod uwagę przy ocenie okoliczności sprawy i badaniu czy występuje szczególna okoliczność uzasadniająca przyznanie świadczenia zwrotnego. Na marginesie można jedynie zaznaczyć, że nawet uwzględniając sugestie skarżącego to i tak dochód skarżącego przekroczyłby kryterium uprawniające do otrzymania świadczenia pieniężnego z pomocy społecznej. W świetle powyższego w omawianym zakresie organy administracji nie dopuściły się naruszenia przepisów prawa w stopniu uzasadniającym uwzględnienie wniesionej skargi. Na marginesie prowadzonych rozważań przyjdzie zauważyć, że skarżący wbrew sugestiom pracownika socjalnego nie podejmuje wystarczających działań zmierzających do poprawy swojej sytuacji osobistej i materialnej, ponieważ deklaruje że jest osobą chorą, a jednocześnie nie podejmuje działań zmierzających do uzyskania stopnia niepełnosprawności jak również nie poszukuje możliwości uzyskania dochodu we własnym zakresie poprzez podjęcie zatrudnienia w sytuacji, gdy bezrobocie jest na bardzo niskim poziomie i w zasadzie każda osoba chcąca pracować może taką pracę otrzymać. Skoro Sąd nie znalazł podstaw prawnych do uwzględnienia skargi, to stosownie do postanowień art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało skargę oddalić.