II SA/Gl 547/08

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 17 lipca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi B. C. i R. C. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego w kwestii wniosku skarżących o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu postanawia: oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy Zgodnie z treścią § 2 ust. 1 pkt rozporządzenia Rady Ministrów, z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.) w sprawach z zakresu budownictwa i architektury wpis od skargi w postępowaniu przed sądami administracyjnymi wynosi [...] zł. Do uiszczenia tej kwoty zostali wezwani skarżący w niniejszej sprawie. W odpowiedzi, na urzędowym formularzu B. i R. C. wystąpili o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, tj. zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu. Motywując swój wniosek wskazali, że ze względu na niskie dochody nie są w stanie uiścić wspomnianego wpisu. Z zawartych we wniosku danych wynika, że skarżący wraz z [...] córkami zamieszkują w lokalu mieszkalnym o pow. około [...] m2, utrzymując się ze świadczenia przedemerytalnego R. C. w kwocie [...] zł brutto miesięcznie, wynagrodzenia za pracę B. C. w kwocie [...] zł brutto miesięcznie oraz dochodów z wynajmu garaży – [...] zł miesięcznie i zasiłku rodzinnego na dzieci w kwocie [...] zł miesięcznie. Skarżący posiadają również udziały w Banku [...] o wartości [...] zł. Na wezwanie referendarza sądowego przedstawili stosowne dokumenty obrazujące ich sytuację materialną. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje: Analiza okoliczności dotyczących stanu majątkowego skarżących nie pozwoliła stwierdzić, iż ich wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu zasługiwał na uwzględnienie. Całokształt okoliczności świadczy bowiem o tym, iż nie mogą być oni uznani za osoby znajdującą się w bardzo trudnej sytuacji materialnej. Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm. – zwana dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy w formie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia fachowego pełnomocnika z urzędu może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego (art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). Przedstawione przez wnioskodawców okoliczności budzą wątpliwości co do rzeczywistego poziomu uzyskiwanych przez nich dochodów. O ile bowiem świadczenie przedemerytalne R. C. oraz wynagrodzenie za pracę B. C. rzeczywiście, w sumie dają stosunkowo niewielką kwotę, o tyle wysokość dochodów czerpanych z wynajmu garaży nie została jednoznacznie wykazana. Analiza akt administracyjnych pozwoliła stwierdzić, że skarżący są właścicielami [...] obiektów (garaży), które wynajmują w celach dochodowych. W druku formularza PPF zadeklarowali, że łączny dochód uzyskiwany z wynajmu tych garaży to kwota [...] zł netto miesięcznie. Tymczasem, z nadesłanych przy piśmie procesowym z dnia [...] r. kserokopii dokumentów wynika, że przynajmniej [...] garaże są wynajmowane za łączną kwotę [...] zł miesięcznie. Zarazem skarżący nie przedstawili żadnych dowodów świadczących o wysokości czynszu uzyskiwanego z pozostałych garaży, które przecież w tym celu zostały wybudowane. Ta okoliczność ma zaś zasadnicze znaczenie dla oceny realnych możliwości finansowych skarżących. Oprócz tego wskazać trzeba, że w przypadku ubiegania się o przyznanie prawa pomocy strona, która wystąpiła z tego rodzaju wnioskiem w pierwszej kolejności sama winna poszukiwać źródła uzyskania środków na pokrycie wspomnianych wydatków, a dopiero wówczas, gdy okaże się to niemożliwe może oczekiwać pomocy ze strony Państwa. Zarazem, prawo pomocy w zakresie całkowitym może być przyznane w sytuacjach wyjątkowych, gdy bez żadnych wątpliwości zostanie wykazane, iż wnioskodawca nawet przy dołożeniu wszelkich wysiłków nie jest w stanie zdobyć środków na pokrycie tych kosztów. W tym miejscu trzeba wskazać, że o ile strona występująca z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy ma jakiekolwiek zasoby pieniężne, czy to w postaci gotówki, czy też udziałów lub papierów wartościowych, to tym samym nie może oczekiwać, że to na pozostałych podatników przerzucony zostanie ciężar pokrycia kosztów jej postępowania. Należałoby więc oczekiwać, że skarżący dokonają zbycia posiadanych udziałów w Banku [...] w G. o wartości [...] zł, a dopiero gdy uzyskane tą drogą środki okażą się niewystarczające i nie będzie żadnych wątpliwości co do ich rzeczywistej sytuacji materialnej, będą w sposób uzasadniony oczekiwać przyznania im prawa pomocy. Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 3 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.